Vluchtoord Uden in de Udensche Courant 1914/15



Udensche Courant 1914: Vluchtoord

¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 08 – 08 Za

Roermond, 4 Aug. Van morgen zijn over de Duitsche grens een auto door den Landstorm de banden stuk geschoten. De inzittende, 2 Fransche en Russische officieren, die op Nederlandsch gebied wilden vluchten, werden aangehouden.


5 Aug. Duitsche huzaren staan bij de Hollandsche grens bij Eijsden, om te voorkomen dat de Duitsche troepen Hollandsch grondgebied betreden.


5 Aug. Viseé beschadigd.


Londen, 5 Aug. Engeland heeft Duitschland ultimatum gesteld, dat Duitschland alsnogBelgische neutraliteit zal eerbiedigen; voor middernacht antwoord verwacht.


Brussel, 5 Aug. Nu België met Duitschland in oorlog is kan de overschrijding der grens doorFransche en Engelsche troepen niet langer als een schending der neutraliteit beschouwdworden.


Antwerpen, 5 Aug. Om troebelen te voorkomen, moesten alle Duitschers gisteravond de stad

verlaten.

Londen, 5 Aug. De Daily Chronicle meldt dat de Fransche vloot in de Middellandsche Zee

Duitsche kruisers "Goeben" en "Breslau" genomen hebben. Het deed het Duitsche

oorlogsschip "Panter" zinken.


5 Aug. De Oostenrijksche vloot is naar de haven teruggestoomd.


5 Aug. Engeland verklaarde Duitschland de oorlog.


5 Aug. Duitschers zouden de neutraliteit bij Tilburg geschonden hebben. Later is dit bericht

tegengesproken. Het belust op een vergissing. Bedoeld werd het plaatsje Tilburg in België.


Brussel, 5 Aug. Verscheidene Duitsche café s zijn vernield.


Roermond, 5 Aug. Den geheelen nacht kanongebulder gehoord, richting Viseé. Een 40 tal

Duitsche gewonden worden verpleegd in " Calvarie "te Maastricht. De inname van Viseé

wordt hiermede bevestigd.


Er zijn veel gewonden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 08 – 08 Za.


Roermond, 6 Aug. Te Roermond komen voortdurend treinen aan uit Antwerpen met

Duitschers, Oostenrijkers en Hongaren, die uit hun land zijn verdreven. Aan het station

Roermond zijn eenige honderden bannelingen, die wachten op hun vertrek. Het bied een

treurige aanblik. De bannelingen doen vreeselijke verhalen over de wijze waarop zij uit

België verdreven werden, o.a. kwam een vrouw aan, met een dood kind in haar schoot. In

Roermond is een comité opgericht, d a voor de ongelukkigen zorgt.


6 Aug. Brieg, ten N.W. van Metz, is door de Duitsche troepen bezet. Vreemde aviateurs

vliegen aanhoudend boven Duitsche grenzen.


6 Aug. Te Schwidder ten Oosten van Johannesberg en bij Grodken aan de Russische grens

beproefde Russische cavalerie door te breken. Zij werden afgeslagen en moesten zich op

Russisch gebied terug trekken. Bij Soldau verloren de Russen hun brigade.


6 Aug. Op last van den Minister van Financiën zullen de ingetrokken ronde stuivers weder in

omloop worden gebracht.


Brussel, 6 Aug. De Duitsche troepen deden gisteren een hevigen aanval op Luik, doch

werden met enorme verliezen teruggeslagen. Het gevechtsfront was zeer uitgestrekt. Het 8e

Belgische regiment nam aan den strijd deel, waarbij het zich meermalen tot een gevecht met

de blanke wapenen ontwikkelde. Het 7e Duitsche legerkorps, ter sterkte van 40.000 man, deed

een krachtige poging om Luik te overmeesteren, doch werd tot staan gebracht door het hevige

vuur der forten. De Duitsche troepen werden teruggeslagen en leden bij de vervolging

ernstige verliezen. Des avonds om 9 uur begaf de Engelsche militaire attaché zich naar het

ministerie van oorlog, om het met schitterende Belgische overwinning geluk te wenschen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 08 - 12 Wo.


Gastvrij Nederland.


’s Was Maandgavond; in emotievolle stemming zaten de reizigers bij tientallen opgepropt in

de treinen, die via Essen van België naar Nederland stoomen. Maar in Essen wordt de reis

afgebroken. De treinen gaan niet verder; het publiek moet uitstappen. Daar staan nu tientallen,

een kleine menigte, en weet eerst niet wat te doen. Doch spoedig is het besluit genomen. Al

wat wagen is, wat maar raderen en levende trekkracht vóór zich heeft, is bruikbaar en weldra

rolt een lange sleep karren, nette, en minder nette, van Essen in richting van Nederlandsche

grens en van Rosendaal. ’t Is geen heel lange tocht, maar toch een niet gewone. Ruim een uur

holt men op de karreplanken en tusschen de houten wanden, waarvan er zijn, die nu juist niet

aangenaam rieken, naar het vaderland toe. Eindelijk: Rosendaal ! Met blijdschap ontwaart

men het station. Daar staan de treinen gereed voor verder vervoer….. Mis ! De treinen

vervoeren het gewone publiek niet. ’t Is alles voor de soldaatjes. ’t Vaderland eischt en de

burger gehoorzaamt. En de reizigers uit België begrijpen dit. Maar de Rosendalers óók. Ze

begrijpen het zóó goed, dat op de meest welwillende wijze aan hen, die niet verder kunnen,

gastvrijheid wordt aangeboden. Huis en tafel staat voor de vreemde open en, zonder daarvoor

betaling te vragen, geven de Rosendalers hun goede zorgen aan de onverwacht dakloos

geworden reizigers. Aldus vertelde ons een Arnhemsche dame, die met drie dochters de

gatvrijheid van Rosendaal heeft genoten en die er prijs op stelde, dat we het mooie voorbeeld

der hupsche Brabanders in ons blad vertelde. We deden het gaarne. Een bravo voor

Brabantsch Rosendaal.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 08 – 12 Wo

In Nederland.


Oproep.


Aan het station Roermond zijn verschillende personen aangekomen, die verloren familieleden

zoeken. Wie inlichtingen hieromtrent kan geven, zal dit voorzeker zoo spoedig mogelijk doen.


De heer Lodygar (uit Angleur bij Luik) zoekt vrouw en vier kinderen. Adres: posterestante

Rotterdam.


De heer Lauff zoekt zijne vrouw; hij verblijft te Roermond.


De heer Taff zoekt zijne dochter; hij verblijft te Roermond.


De vrouwen en kinderen van Wijker, Voyer, Herzet en Javblum zijn hier voorbij gekomen,

zonder te weten waar hunne mannen zijn.


(Andere bladen worden verzocht dezen oproep over te nemen.)

Gennep, 7 Aug. Heden passeerden hier met verschillende extra-treinen 4 à5000 Duitsche

vluchtelingen uit België.


Eindhoven 8 Aug. De R.K. Patroonsbond besloot in de komende week slechts 4 uur per dag

te laten werken en wel van 8 – 12 uur v.m.. Sommige fabrikanten hebben hun bedrijf reeds

stop gezet.


Roosendaal, 8 Aug. Naar wij vernemen zal morgen de stijfselfabriek, die aan 200-tal

menschen werk en brood verschaft, worden stopgezet.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 08 – 12 Wo

De Prins te Maastricht.


Prins Hendrik heeft Donderdagmiddag de gewonden te Maastricht bezocht. Het eerst bezocht

de Prins het hospitaal in de voormalige Augustijnenschool. Z. K. H. voerde daar een gesprek

met een jeugdigen Mecklenburger, die gewond was. In Calvariënberg bezocht Z. K. H. de

verschillende zalen waar hij voor alle die wakker waren een vriendelijk woord had. Waarop

volgens de Limb. Koer. bezoek volgde aan de twee Duitsche vrouwelijke uitgeweken van

Luik, waarvan een moeder was geworden. Beide vrouwen maken het heel wel en waren

spoedig in een gesprek gewikkeld met Z. K. H. die niet naliet, zich voorover buigend een

vriendelijken blik te werpen op het wiegeken, wat naast moeders bed geplaatst was, en waarin

het blozende wichtje sliep in alle gerustheid.


Even verder lag een kindje uit Bernaux, meteen hoog ernstige schotwonde in het onderlijf. De

Prins op de teenen ook dáárheen. Maar de arme stakkerd sliep. Zichtbaar ontroerd toen een

bezoek gebracht aan een vrouw op leeftijd uit dezelfde Belgische gemeente. Met haar

onderhield de Prins zich in het Fransch. Ook dit vrouwtje vertelde in rappe taal haar

wedervaren en hoe ook zij een schotwonde in het onderlijf bekomen had. Inmiddels had de

Prins verteld, dat de jeugdige graaf von Arnim, de 19-jarige dragonderluitenant, die te

Mouland vóór Viseé door een granaatscherf in de wervelkolom getroffen was, gestorven was.


Z. K. H. gaf den wensch te kennen in de lijkenkamer te worden gebracht, waar het stoffelijk

overschot van dezen jeugdigen krijger rustte. Daar lag met kalme trekken op het fijnbesneden

gelaat dit jeugdige slachtoffer, gekleed in uniform, de zware rijlaarzen niet uitgezonderd. Als

aandenken nam de Prins het zettel mee en het stuk staal dat uit de wonde verwijderd was. ’s

Middags legde hij een krans op de lijkbaar neer. Vervolgens bracht Z. K. H. een laatste groet

aan eenige gesneuvelden. Z. K. H. Prins Hendrik is Vrijdag-voor-middag na een hernieuwd

kort bezoek aan de Calvariënberg naar Eijsden vertrokken, om daarna de Roode Kruis

inrichting in het Augustijnengebouw te bezoeken.


Z. K. H. heeft een zijner auto’s voor den Roode Kruis dienst beschikbaar gesteld, totdat de

zieken auto’s zullen zijn aangekomen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 08 – 12 Wo

Nederlandsche bedevaart naar Lourdes.


Zaterdag herleefde de hoop, dat men de 700 Nederlandsche pelgrims te Lourdes weldra weer

in ons midden zou terugzien. In verschillende plaatsen was het bericht ontvangen, dat de

pelgrims dien dag des namiddags om 2 uur zouden vertrekken. Eindelijk!

Maar weldra kwam weer het teleurstellende bericht, dat de trein niet kon vertrekken. Van den

minister van Buitenlandsche Zaken was te Lourdes een telegram ontvangen, dat de reis

gevaarlijk en onmogelijk noemde. Afgezien van de groote teleurstelling, houden de pelgrims

zich goed en doorstaan kloek de hun opgelegde beproeving.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 08 – 15 Za

Plaatselijke Berichten.


* Uden. Maandag-morgen 6 uur, werd in de kapel der Eerw. Kruisheeren een H. Mis

opgedragen voor den vrede. De kerk was vol geloovigen

* - Donderdag-middag jl. circa 1 uur arriveerde alhier de bedevaartgangers van Lourdes. n.l.


de heer Dr. Koning en de gebroeders Verkuijlen.


* - Verleden Woensdag had in het college der Eerw. Kruisheeren alhier een belangrijke

vergadering plaats. Doel dezer bijeenkomst was: oprichting van een steun-comité ten bate van

de gezinnen wier mannen of zonen opgeroepen zijn. De vergadering werd geleid door den

Ed.Achtb. heer Burgemeester, die in zijn inleiding het doel nader uiteenzette. Zijn Ed.Achtb.


stelde voor een garantiefonds te stichten, waarvoor een lijst zou circuleeren onder de

gemeentenaren. Aldus was ook besloten in de vóór-vergadering van Woensdag 5 Aug.. Men

verschilde echter van gevoelen. Mr. F. Hengst stelde voor, dat de gemeente een leening zou

sluiten waarvan de te betalen rente later door de gemeentenaren gelijkelijk, ieder naar

draagkracht, zou worden afgelost. Dit voorstel vond bij allen bijval en werd goedgekeurd.


Jammer maar, dat niet alle gemeentenaren ter vergadering aanwezig waren. Dan hadden zij

eens kunnen hooren de verschillende meeningen van de ingezetenen van Uden en Volkel, die

zij in den gemeenteraad vertegenwoordigen. Het voorstel van Mr. Hengst diende toch in den

Raad te worden voorgesteld. Het zou jammer wezen, zoo het werd verworpen.


Wat het ondersteunings-comité betreft, werd besloten dit op te richten, zoo dit noodig werd

bevonden. Laatste punt van de agenda was, een comité samen te stellen voor het " Roode

Kruis " . De Eerw. Zusters van het Retraitenhuis, de Gasthuis-Zusters hebben reeds haar

ruime localen daarvoor beschikbaar gesteld en de Eerw. Kruisheeren de recreatie -en

studiezaal van hun gymnasium. En hiermee was de vergadering afgeloopen. Een mooi werk

hebben de ingezetenen van Uden en Volkel, dat ook vertegenwoordigd was, verricht. Zoo

hoort het. In deze bange tijden, in deze dagen van nood en zorg, nu de economische ellende

zich overal laat gevoelen, en velen dat reeds aan den lijve ondervinden, moeten wij elkaar

helpen en steunen. Heensleuren moeten wij elkaar door deze slechte tijden en het laatste

stukje brood met elkaar deelen. Hulde brengen wij aan de notabelen van Uden, aan de burgerij

en aan alle aanwezigen voor den toegezegden steun, hulde ook aan onzen Burgemeester voor

zijn beste zorgen, die hij in deze moeilijke tijds omstandigheden besteedt aan de gemeente,

aan wier hoofd hij staat.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 08 – 15 Za.


Cuijk. Een drietal onzer ingezetenen hebben het gewaagd per auto naar de Belgische grens

bij Eisden te gaan en van daar te voet de grens te overschrijden tijdens den vreeselijken strijd

der Duitschers tegen de Belgen bij het dorp Viseé. Zij hebben hunne nieuwsgierigheid om ’t

tooneel van den vreeselijken strijd van nabij te beschouwen bijna duur moeten bekoopen.


Toen zij in den vroegen ochtend op een hoogte staande, vol émotie de ontzettende tooneelen

zagen afspelen van den verbitterden strijd der Belgen tegen den indringenden vijand, werden

zij plotseling omsingeld door een groep Pruisische uhalen, die in galop op hen inreden en een

paar hunner tegen den grond wierpen, terwijl het paard van een der bespringers een gevallene

de knie blesseerde. De punten der lansen werden dreigend op de borst gezet en den loop der

revolvers op ’t hoofd gericht. Een panische schrik beving hen. In dezen uitersten nood komt

gelukkig een Duitsch officier aan rennen, aan wien de omsingelden konden beduiden dat zij

Hollanders waren, waarop zij bevrijd werden. De Duitschers hadden onze ingezetenen voor

vijandelijke Belgen aangezien. Ware de officier niet bij toeval tusschenbeide gekomen, allen

waren een kind des doods geweest. Een hunner verklaarde bij zijn behouden thuiskomst, dat

hij voor heel Amsterdam niet meer naar het oorlogsterrein zou willen gaan.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 08 – 15 Za.


In staat van Oorlog.


Men vraagt ons van verschillende zijden, wat het beteekent: " in staat van Oorlog verklaard."

Met ingang van 11 Augustus d.i. dus Dinsdag werden in staat van Oorlog verklaard de

provincies Limburg, Noord-Brabant en Zeeland, benevens de provincie Gelderland bezuiden

de rivier de Waal, zooals wij Dinsdag aan den kop van ons blad reeds meedeelden. Er waren

al heel wat eenvoudige menschen, die zich ongerust begonnen te maken en die meenden, dat

ook hier de oorlog was uitgebroken. Zoover is het gelukkig niet en zal het, als de toestanden

niet belangrijk wijzigen, niet komen.


Staat van oorlog en zelfs staat van beleg beteekenen niets anders dan dat om de eene of andere

overwegende reden, bijzondere en buitengewone maatregelen getroffen moeten worden tot

handhaving van de uit- of inwendige veiligheid. Al deze verklaringen en al deze maatregelen

zijn dus eenvoudig voorzorgsmaatregelen. Bij den staat van oorlog treedt het militair gezag op

in een gebied, dat anders voor de burgerlijke overheid is voorbehouden en heeft het

bevoegdheden welke het anders niet bezit. Het militair gezag treedt dan op in overleg met de

burgelijke autoriteiten. Bij den staat van beleg treedt het militair gezag niet naast de burgelijke

overheid op, maar boven deze. Men kan dus volkomen gerust zijn. Niemand zal eenig onrecht

geschieden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 08 – 15 Za.


Tragisch.


Donderdagmorgen vroeg is in het militair hospitaal te Bergen-op-Zoom opgenomen een

milicien soldaat infantarie, die tengevolge van de emoties der laatste dagen krankzinnig was

geworden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 08 – 19 Wo

Het is een gelukkig verschijnsel, dat niet één land, maar dat vele landen van Nederland de

landbouwproducten betrekken.


Nemen wij als voorbeeld de boter.


Vanuit Nederland wordt boter ingevoerd:

Naar België 5.400.000 K.G

" Engeland 7.800.000 K.G

" Duitsland 18.400.000 K.G

" Frankrijk 8.00.000 K.G

Hieruit volgt, dat als ook een of ander land geen waar afnemen, toch nog een groot gedeelte

van de productie kan verkocht worden. Met groot genoegen hebben wij vernomen dat in de

laatste dagen verschillende landbouwproducten zijn kunnen uitgevoerd worden.


Het gaat nog wel moeilijk, bij gebrek aan voldoende vervoer per trein, maar een begin is toch

gemaakt. Wij mogen dus hopen, dat weldra meer gelegenheid zal geboden worden. Al zijn de

tijden ernstig voor onze landbouwers zij beschikken toch over het noodige, om te leven, en

ontvangen geregeld de gelden van de verkochte boter, al is de prijs ook op ’t oogenblik zeer

verminderd. En als wij gespaard worden voor een oorlog, wat God geve en waarop toch alle

hoop bestaat, dan zullen langzamerhand de tijden voor onze landbouwers verbeteren; en wij

mogen wel herinneren aan het oude spreekwoord: " als het den landbouwer goed gaat, gaat

het alle standen goed."


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 08 – 19 Wo.


Het begraven van lijken.


Een medewerker der Maasbode schrijft:

Ik heb het Belgische dorp Mouland bezocht. Op meer dan 100 meter afstand kwam ons een

walgelijke lijklucht tegemoet. Lijken lagen er met massa’s: burgers en soldaten, Duitschers en

Belgen. Een ondragelijke brand- en lijklucht overal. Heel Mouland is weg. Slechts het huis

van de burgemeester en de kerk zijn gespaard. Maar de kerk! Ik ben er gedurende drie

kwartier in arrest gehouden. De kerk was meer dan een stal. Vier varkens, een koe, een hoop

stoelen en ransels, kepie’s, dat waren de bewoners en het ameublement der kerk. Er is mij

geen indruk bijgebleven, die pijnlijker en afschuwelijker is.


Een troep Duitschers waren bezig op een afstand van Mouland hun lijken te begraven. In

diepe graven werden er 10 lijken met ransel en alles, wat ze bij zich hadden, bijeen gegooid.


Daarover een laagje grond. Dan weer 10 er boven op; een laagje grond, weer 10 en de kuil

werd gesloten met een kar grond. Zwaar geschut reed er eenige malen overheen. Men begon

een nieuwe kuil te vullen, weer met 30 lijken.


Dit overkwam ons op onzen terugtocht van Luik. Luik! Ja Luik was bijna heel Germaansch.


Duitsche militairen liepen er rond, alsof ze op een huwelijksreis waren, met Luiksche

schoonen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 08 – 22 Za.


De neutraliteit van Nederland.


Een bevel van den commandant van het 7de legerkorps te Münster uitgevaardigd, bevat een

voor Nederland belangrijk gedeelte. Daarin wordt gezegd: Het ligt in onze bedoeling met

Holland in zoo vriendschappelijk mogelijke verhouding te blijven. Daartoe is bevolen op de

voor het verkeer vrijgelaten straten en spoorwegen Hollanders, die hun nationaliteit bewijzen

kunnen, van en naar Duitschland geen moeilijkheden in den weg te leggen. Handkarren en

rijwielen, welke zij medenemen, wagens en paarden, mogen uit Holland gekomen zijn en

bewezen wordt, dat zij voor transportdoeleinden in Duitschland werden ingevoerd.


Voorts heeft de commandeerende generaal bevolen, dat Hollandsche dienstplichtigen, die zich

in Duitschland bevinden, vrij de grenzen naar Holland mogen passeeren. De Duitsche

grenswacht heeft tot nu toe dan ook reeds vele Hollandsche soldaten ten deele in uniform en

gewapend, uit Duitschland naar Holland laten gaan. Daaruit ziet men, dat, Duitschland er prijs

op stelt Nederland in de gelegenheid te stellen zijn neutraliteit te handhaven.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 08 – 22 Za.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Enkele dagen geleden zijn eenige jongelui uit Uden naar Ede gefietst om hun

vrienden en kennissen, daar gelegerd, te bezoeken, Zij troffen daar verschillende Udenschen

aan. De algemeene indruk, die zij ’s avonds meebrachten, was , dat hun kennissen het in Ede

nog zoo kwaad niet hadden. De heele spijskaart kenden ze van buiten. En deze dag zag er heel

goed uit. Voor gelegenheid om de H. Mis bij te wonen des Zondags, was ook verzorgd. De

bezoekers waren uiterst tevreden en hebben hier vele ouders en vele vrouwen gerust gesteld.


* - De boterfabriek " St. Henricus " werkt nog steeds doe. Van stop-zetten is nog geen sprake.


Voor zeer vele een groote geruststelling.


* - Er wordt hier veel gebeden voor den vrede. Iederen avond is het Lof in de kerk zoowel als

in de Kapel. De banken zijn tamelijk wel bezet. Moge God toch spoedig uitkomst geven.


* - De hier opgerichte burgerwacht doet iederen nacht nog trouw dienst. Het is zeer rustig.


* - Een oud-Amerikaan, in het gasthuis alhier geïnterneerd, heeft verleden week zijn biezen

gepakt en is met een Rotterdamsche boot naar Amerika gestoomd. Hij waande zich hier niet

veilig genoeg. Als Amerika nu ook maar niet aan het mobiliseeren gaat !

Dan moet hij maar weer naar Uden terugkomen. Hier is alles kalm en rustig.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 08 – 22 Za.


Telegrammen.


Brussel, 19 Aug. Sedert gisteravond 8 uur wordt een groote slag geleverd tusschen Belgische

en Duitsche troepen over een groot front. De Duitschers trekken op Brussel en Antwerpen

aan. Tal van personen zijn gevlucht en kwamen te Rosendaal aan.


Tilburg, 19 Aug. In aansluiting aan bovenstaand bericht wordt gemeld, dat het Duitsche leger

oprukt in de richting van Turnhout. Gisteren vertoonden zich reeds patrouilles uhlanen. De

bevolking vlucht. Vele menschen zijn reeds hier aangekomen. In het dorpje Goirle hoort men

hevige kanongebulder.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 09 – 09 Wo.


40.000 briefkaarten van dankbetuiging aan onze Koningin.


Het zijn wel eigenaardige gelukwenschen, die H. M. onze Koningin op haar laatste verjaardag

ontving. Zonden de Belgen uit het vluchtoord een hartelijk telegram, niet minder warm is een

van Duitsche zijde ontvangen gelukwensch. De redactie van de " Münsterische Anzeiger "gaf

uit naam van 40.000 abonné’s, die gedeeltelijk vlak bij de Nederlandsche grens wonen, ter

eere van H. M.’s verjaardag uiting aan hun blijdschap over dit heugelijk feit en dankte Haar

verder voor de liefdevolle behandeling van zoovele uit België naar Nederland gevlucht

Duitschers. Het telegram zal gevolgd worden door een pakket van pl.m. 40000 briefkaarten,

waarop de genoemde abonné’s hun instemming met de gezonden gelukwenschen betuigen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 09 – 09 Wo.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. De Eerw. Heeren P. Rutten en J.L. Verkuijlen, die verblijf hielden in het klooster der

Eerw. Kruisheeren te Diest, zijn Maandag alhier aangekomen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 09 – 19 Za.


Uden. Bij de op Dinsdag gehouden zitting van de Arrond. Rechtbank te ’s-Bosch, werd tegen

de personen, welke voor eenigen tijd eenige zakken meel ontvreemden uit de loots van den

heer G. H. P. een gevangenisstraf van geeischt van: een van 2 jaren, 2 van 1 jaar, 1 van 10

maanden en 1 van 8 maanden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 09 – 30 Wo.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Ons anders zoo rustige dorp stond Zondag-namiddag weer heelemaal overeind. Het

was er roezemoezig druk op straat bij de kapel. Wat was er gebeurd? Wel, een paar officieren

waren geautood naar Uden en kwamen ons inlichtingen vragen voor een eventueele

inkwartiering. Men kan dus gerust zijn.


* Veghel. Waarschijnlijk zal eerlang eene vordering plaats hebben van voor ‘s Rijksdistrict

Veghel, waartoe behooren de gemeenten Veghel, St.Oedenrode, Liempde, Lieshout, Beek en

Donk, Erp, Boekel, Uden en Dinther. Door den heer Burgemeester van Veghel, hoofdplaats

van het vorderingsdistrict zijn in overleg met den heer majoor-directeur van het

Remontewezen te ’s-Gravenhage als taxateur der te vorderen paarden benoemd de heeren J.


H. van den Bergh te Veghel en H. Habraken te Strijp.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 09 – 30 Wo.


Belgische Zusters.


In het klooster der Fransche Zusters " les Filles de la Sagesse " te Druten zijn aangekomen. 7

zusters dierzelfde orde uit Mechelen, waar zij het in haar klooster niet meer veilig achtten.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 10 – 03 Za.


Verhaal van een uit België gevluchte Pater.


Een pater Conventueel, die uit België gevlucht is en in het klooster der Minderbroeders

Conventueelen te Urmond in Limburg is teruggekeerd heeft daar een omstandig verhaal over

zijn wedervaren gedaan.


De Msb. is in staat gesteld, in het kort daarvan een en ander weer te geven. Nadat de vijf

paters, uit Leuven vertrokken waren, bleef het klooster onder de bewaking van pater Antonius

v. d. Bol, geboortig uit Oude-Tonge en pater Gregorius Noël, een Belg van geboorte. Het was

Dinsdag 25 Aug. om half-3 uur, dat een Duitsch soldaat vergezeld van een Hollandsche dame,

aan het klooster aanbelde, met het bevel, dat alle inwoners het klooster moesten verlaten.


Door den soldaat vergezeld, kwamen de paters aan het stadhuis, waar de commandant zetelde.


Deze behandelde hen voorkomend en gaf hun een paspoort voor Luik, Visé om van daar uit

de Hollandsche grens te bereiken. Van af het stadhuis tot aan het station was het één en al

verwoesting. Aan beide kanten der Statiestraat zag men brandende huizen. Wel tienmaal

moesten de passen vertoond worden. Met de handen in de hoogte vluchtten de paters naar het

station, terwijl de meeste soldaten, die zij tegenkwamen, hun het woord " Scheinhund " naar

het hoofd wierpen. Doch onder die ruwe soldaten schenen er ook goeden te zijn, want in de

wachtzaal kwam er een soldaat op hen af, die hun een stuk roggebrood met spek aanbood,

onder de woorden: " Ik ben ook Katholiek ". Een ander soldaat wees op hun brevier,

zeggende: " Dat is nog het beste." ( hij bedoelde n.l. het gebed ). Onder de priesters, die naar

het station gevoerd werden, behoorde ook de ZEerw. ZeerGel. heer prof. Nagant van Rolduc,

en de aalmoezenier der gevangenis van Leuven. Dezen werden door de soldaten de hoed van

het hoofd geslagen, de brevier uit de hand gerukt en met de kolf van het geweer de lip

verwond. Op het perron aangekomen werden allen met het geweer op de borst gevisiteerd en

toen was het instijgen. De reis naar Luik duurde 24 uur. Eén station vóór Luik kwam er een

Duitsch soldaat zeggen, dat zij het best deden, naar Aken te sporen en vandaar met den trein

naar Maastricht. Dit was echter hun ongeluk. Zoodra men de Belgische grens gepasseerd was,

kwamen Duitsche gendarmen met geladen geweer en toen bleek het, dat zij krijgsgevangenen

waren.


In Aken vooral hebben de priesters bloot gestaan aan de beleedigingen van het gepeupel, ja

zelfs van deftige heeren, tot kleine kinderen toe. Na een lange, telkens onderbroken reis,

werden de priesters gevoerd naar het kamp van Munster ( Lager ) in de nabijheid van

Hamburg. In dit kamp waren ongeveer 350 personen geïntendeerd, bestaande uit Belgische,

Fransche, Duitsche en Russische soldaten, benevens vele burgers, ook inwoners van Leuven.


Eenig stroo, op den grond uitgespreid, vormde hun legerstede, het eten was nog al tamelijk

goed. Het ergste waarover de gevangenen klaagde, was de verveling. ’s Morgens om 5 uur op

en om 8 uur ’s avonds naar bed. Om 6 uur ’s morgens koffie met droog roggebrood, om 12

uur soep. Men verdeelde den dag zoo goed mogelijk door gebed, waaraan de meeste

Katholieke gevangenen deelnamen. Van H. Mis hooren was geen sprake, nog minder van H.


Mis lezen. Slechts tweemaal werd het, en alleen nog den vrouwen, toegestaan onder militair

geleide de H. Mis in een naburige plaats te gaan bijwonen. Na een maand in het kamp

vertoefd te hebben, ontvingen pater Antonius, prof. Nagant en de heer Van Hoek uit

Groningen verlof, om naar hun vaderland terug te keeren, alwaar zij Zondag-namiddag l.l.


aankwamen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 10 – 03 Za.


* Wanroij. Onze dorpsgenoot, de Eerw. Frater Cornelissen, die vóór 14 dagen met nog een

25-tal confraters van uit Leuven naar Arnhem zijn uitgeweken, zal op Woensdag 7 Oct. a.s.


aldaar de H. Priesterwijding ontvangen en op Zondag 11 Oct. d.a.v. hier in zijne

geboorteplaats, zijn eerste plechtige H. Mis opdragen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 10 – 03 Za

Belgische vluchtelingen.


Uit berichten uit tal van plaatsten in het Zuiden der provincie Noord-Brabant blijkt, dat de

vloed vluchtelingen uit de dorpen en stadjes in de Belgische Kempen ontzaglijk is. Zoo zijn

ze naar Baarle-Nassau niet bij honderden, maar bij duizenden komen afzakken. Men weet

niet, hoe al deze menschen te voeden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 10 – 07 Wo.


* Wijchen. Zondag-middag arriveerde alhier met den trein van half-twee 6 mannen, 5

vrouwen en 4 kinderen, die gevlucht waren uit België. Bij nadere kennismaking bleek het te

zijn de bekende paardenkoopman Frank en diens familie, die have en goed hebben moeten

achterlaten, alsmede 14 paarden. Door tusschenkomst van den Rijksveldwachter Theunissen

werd hun een woning bezorgd, welke door den eigenaar, den heer A. Roelofs, bereidwillig

aan hen werd afgestaan. Direct was men met paard en kar bereid de nog medegenomen

goederen voor de ongelukkigen te vervoeren en werd er voor eenige meubels zorg gedragen.


De vluchtelingen waren zeer verheugd zoo gastvrij ontvangen te worden. Hun mededeelingen

waren hartverscheurend.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 10 – 10 Za.


Belgische vluchtelingen.


Het oprukken der Duitschers tegen Antwerpen en de daaromheen gelegen plaatsen, heeft een

stroom van Belgische vluchtelingen over de grenzen doen komen, een stroom, die nog steeds

aanhoudt. Per trein, per tram, per boot, in allerlei voertuigen en te voet zijn zij op Hollandsch

grondgebied een toevluchtsoord komen zoeken. En in zeer bonte massa en verscheidenheid.


Tallooze vluchtelingen zijn terstond van Roosendaal verder getrokken naar Breda, Tilburg,

Rotterdam, enz., terwijl ook vele langs andere wegen die plaatsen bereikten. Hoe

verdienstelijk zich ook nu weer onze religieuzen maken, en ook hoeveel zij in België van den

oorlog te lijden hadden, wordt in een correspondentie uit Breda aan het Hbl. beschreven:

Het mag wel eens vermeld worden, hoe bijzonder gastvrij het Sint Lucia-gesticht te

Prinsenehage bij Breda zijn deuren openzet voor al wie uit België gevlucht, onderdak moet

vragen.


Onverwachts stonden Dinsdagmiddag 29 geestelijke zusters der orde Clarissen Colletine uit

de La Morinierestraat te Antwerpen met haren directeur voor de deur van bovengenoemd

gesticht, waar zij allerhartelijkst werden opgenomen. Tot het einde van den oorlog is dezen

vluchtelingen huisvesting en verzorging aldaar toegezegd. De zusters deelden ons het

volgende mede:

Dinsdagmorgen ongeveer negen uur werd ons allen aangeraden zoo spoedig mogelijk te

vertrekken. Direct werd het noodige bijeengegaard en gingen allen heen, uitgezonderd 4

zusters, die haar kloosterkerk niet onbeheerd wilden laten. Per trein bereikten zij zonder

eenige moeite Esschen en van daar naar Breda. Onder deze vluchtelingen bevindt zich eene

83-jarige zuster, die volslagen blind is, en in ruim 50 jaar niet verder was geweest dan hare cel

en naaste omgeving. Een zestiental geestelijke zusters van het Augustinessen-gasthuis uit Lier

vonden eveneens in het St.Lucia-gesticht liefderijke opname. Zij zijn de laatsten, die dit

geteisterde plaatsje verlieten. Een harer vertelt:

Acht dagen geleden viel de eerste bom in ons gasthuis, alwaar 160 militairen gewonden

benevens vele burgerzieken verpleegd werden. Behalve het gasthuis waren nog vier zalen in

het klooster tot ambulance ingericht. In ééne zaal trof een bom 7 doodelijk terwijl er velen

gekwetst werden. Wat eenigszins kon, vluchtte. De zwaargekwetsten werden door ons

onmiddellijk in de kelders geborgen. Het was noodzakelijk, dat daar zelfs in die kelders

geopereerd werd. Drie dagen en drie nachten moesten we met onze zieken in de kelder

verblijven daarna werd het mogelijk onze ergst gekwetsten naar Antwerpen te vervoeren.


Opnieuw werden er ruim 70 van het slagveld aangevoerd. Toen we ook die naar Antwerpen

gebracht hadden hebben wij. 73 in getal. Met onzen directeur onder kanongebulder onze

inrichting verlaten. Lier was volkomen ontvolkt, wij waren de laatsten. Achterom ziende

zagen wij wat hetgeen nog van onze instelling was overgebleven,vernield werd. Per tram

bereikten wij Hoogstraeten, waar de Paters ons huisvesting verleenden. We hadden gehoopt

gezamenlijk naar Holland te kunnen vertrekken, doch een pastoor uit Wuste kwam hulp

vragen voor zieke krankzinnigen en misdadigers. Direct bleven toen 10 zusters achter om

dezen te verzorgen. De 63 overigen zijn te Breda aangekomen, en ondergebracht in het St.


Luciagesticht te Princenhage het R.K. Weeshuis te Breda en bij particulieren aldaar. Allerlei

treffende bizonderheden omtrent het wedervaren der uitgewekenen worden nog gemeld. Zoo

het geval van een moeder, die van hare 10 kinderen er acht onderweg was kwijt geraakt en

deze allen weer terugvond in een gesticht te Eindhoven.


Men seint uit den Bosch:

Gisteravond arriveerde hier vele vluchtelingen uit België, waaronder 20 doofstomme jongens

onder geleide van fraters. Ze werden naar het doofstommegesticht te St. Michielsgestel

gebracht. Geestelijke zusters met vele meisjes zijn ondergebracht in het klooster Mariënburg.


Andere zijn ij hotels en bij particulieren gehuisvest.


De Regeering heeft maatregelen getroffen, dat vee door Belgische vluchtelingen

medegenomen. Onze grens mag overschrijden onder zekere voorwaarden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 10 – 10 Za.


Gevangenen uit België.


Men melde uit Maastricht:

Toen de Duitschers in Reckheim kwamen zijn de ongeveer 300 bewoners van de strafkolonie

aldaar ontslagen, volgens hun beweren door den directeur. De gevangenen vluchten over de

Maas naar de Limburgsche dorpen. In Maastricht zijn reeds een twintigtal aangehouden en te

Canne over de Belgische grens gezet.


Geïnterneerde Belgen.


Woensdag-avond zijn te Putten ( Noord-Brabant ) een kapitein, twee onderofficieren en een

soldaat, behoorende tot een Belgische verkenningspatrouille, die verdwaald was, door de

Hollandsche soldaten ontwapend. Donderdag-morgen werden zij naar Bergen-op-Zoom over

gebracht, vanwaar zij zullen worden doorgezonden ter interneering.


Belgische kinderen.


Gemeld wordt, dat voor huisvesting van 1000 Belgische kinderen, reeds meer aanbiedingen

zijn ontvangen dan kinderen te verzorgen zijn.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 10 – 10 Za.


Van onze grenzen.


Een der correspondenten van het Ctr. heeft Zondag een bezoek gebracht aan Eindhoven, waar

tal van vluchtelingen uit België een toevluchtsoord over Holland’s grenzen komen zoeken.


Hij schrijft:

Vooral Eindhoven is propvol van vluchtelingen, in bijna elk huis worden die ongelukkigen

geherbergd, waar ruimte in lokalen van openbare en bijzondere inrichtingen tekort schiet. De

dank dier dakloozen is schier grenzeloos. Wij vertoefden eenige oogenblikken in het

Vincentius-gebouw, waar tal van mannen ondergebracht zijn, juist toen zij aan een stevig

maal vereenigd waren. Zij konden niet in woorden brengen den lof over de liefderijke

behandeling, die zij van de dames, die zich daarvoor belangeloos hadden aangeboden, daar

ondervonden; ook is voor een ruime, frisse slaapgelegenheid gezorgd. Bij het aanhooren van

al die verhalen van doorgestane ellende komt mij in gedachte een ontboezeming van den

Duitschen dichter:

Verderblich ist des Tigers Zahn,

Aber der Schrecklichste der Schrecken

Das ist der Mensch in seinem Wahn.


Er werd, naar men verzekerde, verwoest, geplunderd of verbrand. Onherstelbare verliezen

werden in Moll aangericht, door den Burgemeester te gelasten alle mannen van 15 tot 45 jaar

op een aangewezen plaats bijeen te doen komen, om hen dan naar onbekende oorden weg te

voeren. Deze maatregel der Duitschers verklaart den overgrooten toevoer van vluchtelingen

over de grenzen, want nauwelijks toch is der komst der Duitschers gesignaleerd, of de geheele

bevolking der dorpen, alles achterlatend, neemt de vlucht. Zoo is het dorp Moll, tellende ruim

10.000 inwoners, geheel ontvolkt, omdat elk oogenblik, evenals dit reeds overal is geschied,

de terugkomst der Duitschers verwacht wordt. Een Roode Kruisman uit Moll verzekerde, dat

zelfs de Roode Kruisbediening niet gespaard blijft. " Wir kennen nicht das rote Kreuz ", riep

men hem toe, toen ze zijn huis binnendrong. Ik wees in den aanvang op de bijzonderen dank

die de vluchtelingen aan Holland brengen voor de bijzondere gastvrijheid, die zij hier

ondervinden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 - 10 – 14 Wo.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Woensdag-avond zijn hier eenige vluchtelingen aangekomen uit Antwerpen,

Borgerhout, en Bouchout, waaronder een vrouw met een kindje van 6 maanden. 21

vluchtelingen logeerden er dien nacht in het hotel Louwers-Wijsbek, terwijl de overigen

gastvrij werden ontvangen bij hunne familieleden.


Thans zijn er reeds ruim 40 vluchtelingen uit België in deze gemeente.


Vrijdag-avond was ’t druk aan het spoorwegstation. Naar schatting bewogen er zich ongeveer

een 500 Udenaren, die op den trein wachtten, waarmede dien avond wederom vluchtelingen

zouden arriveeren, welke evenwel tot heden niet zijn aangekomen.


* Berchem. Nu ik dit neerschrijf, is het Maandag-morgen 11 uur. Gisteren-avond circa 9 uur,

hebben ook wij een kleine honderd vluchtelingen gekregen uit het zwaar beproefde Belgie.


Zij werden in het Bondslokaal ontvangen en sliepen aldaar en in de bewaarschool der Eerw.


Zusters. Voor de kleinste dingen was zelfs goed en accuraat gezorgd. Wij danken dit aan

velen, niet het minst aan de goede zorgen van den loco-Burgemeester, den heer J. Damen en

aan de heeren Bijvoet en Schellekens.


Maandag-morgen bij het ontbijt werden zij toegesproken door den Z.Eerw. heer Pastoor.


Bedenken wij allen, dat het beter is hier te steunen en te helpen, dan zelf die ellende te moeten

lijden. In zoo’n tijden teekent zich zoo juist al, wie een echt medelijdend hart hebben voor den

lijdende medemensch.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 10 – 14 Wo.


Alweer tegenspraak.


Zooals wij reeds meer zeiden, worden berichten, den eenen dag verspreid, den volgende weer

tegengesproken. Dar maakt, dat wij voorzichtig moeten zijn in het gelooven van de gruwelen

vooral, welke verteld worden. De oorlog is op zich zelf al bat genoeg. Zoo werd onlangs

vermeld, dat Pater Sombroek te Bucker bij Leuven was doodgeschoten. Ons werd nu het

volgende bericht gezonden met verzoek het over te nemen:

Het bericht, hetwelk in de Nederl. bladen de ronde gedaan heeft, alsof de ZEerw. Pater

Vincentius Sombroek, geboren te Zaandam en oud-gardiaan van het klooster der

Minderbroeders-Conventueelen te Urmond, door de Duitsche soldaten te Bucker bij Leuven

zou zijn doodgeschoten, is volkomen valsch. De pater leeft heel gezond te Brussel.


Pater Remigius Pozzi

Minderbr.-Conv.


Urmond, 7 October 1914

Verder was bericht, dat de stationchef van Enghien door Duitschers zou zijn doodgeschoten.


De " gefusilleerde " evenwel heeft zich te Brussel aangemeld en schriftelijk verklaard geen

letsel te hebben geleden. Dan was er nog vermeld, dat door de Duitschers in Frankrijk zeven

priesters waren gefusilleerd. Een Fransch blad, Croix du Nord weerlegt dat bericht als volgt:

Eenige bladen uit deze streek, zoo lezen wij daar, hebben naar aanleiding van den tragischen

dood van abbé Delebecque geschreven, dat hij reeds de zevende priester was uit het diocees

Cambrai, die door de Duitschers is gefusilleerd. De waarheid is, dat slechts één priester door

de Duitschers in die streken is ter dood gebracht en wel abbé Delebecque. Twee andere

priesters zijn nog bij ongeluk gedood. Eén van hen, abbé Saint-Aubert, pastoor van Haucourt,

had de onvoorzichtheid begaan zich ’s avonds om negen uur naar de kerk te begeven, terwijl

na zeven uur de circulatie verboden was. In het duister werd op den priester geschoten, die

gedood werd.


De andere, abbé Lenain pastoor van Louvroil bij Maubeuge werd door een granaatscherf

gedood.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 10 – 14 Wo.


Brief van een Belgisch grenadier.


Een onzer goede bekenden ontving den volgende brief van zijn neef, een Belgisch grenadier

uit Eckeren:

" Ik ben blijde, dat ik een oogenblik tijd heb om U te schrijven. Het heeft niet veel gescheeld

of ik was Dinsdag in den slag gebleven. De slag die Dinsdag-morgen om 4 uur begon en

Woensdag-avond eindigde is verschrikkelijk geweest. ’s Maandags om 5 uur ’s avonds waren

we in Wilrij vertrokken en hebben enkele uren voor Mechelen halt gehouden om eenige uren

te slapen. Om 2 uur was het weer réveille. We hoorden dat de Duitschers Mechelen

beschoten. We trokken de stad binnen en zagen hoe verscheidene huizen reeds totaal verwoest

waren door de granaten, die voortdurend de stad binnen vielen. Toen begon voor ons het

vreeselijk spel pas. De dooden en gewonden lagen links en rechts en voortdurend vielen er

meer slachtoffers. Toen we weer de stad uit waren raakten we door het tumult ons regiment

kwijt. In plaat van weer bij onze troepen te geraken liepen we juist op de Duitschers aan. We

waren moe en hadden honger en dorst, maar in zulke tijden doet men meer als men anders zou

kunnen. We waren genoodzaakt te vluchten. We zochten ons heil in een huis dat in de

nabijheid stond. De moeder en de kinderen die daar waarschijnlijk alleen thuis gebleven

waren, lagen dood op den grond. De kogels drongen echter door de deuren en vensters de

kamers binnen en we waren genoodzaakt over de lijken onzer gevallen kameraden naar buiten

te kruipen. We zagen er uit als moordenaars, met slijk en bloed overdekt. We waren

nauwelijks het huis uit of het stortte in elkaar. We zijn toen in den regenput gevlucht en

hebben daar den ganschen nacht tot aan onze knieën in het water gestaan. Den volgende

morgen waren de Duitschers weg en we kropen weer uit den put. Daar we in den put doornat

waren geworden en onze kleederen den vorigen dag half verbrand waren, trokken we de

kleren van onze doode kameraden uit en trokken ze zelf aan. Toen op zoek naar ons regiment.


We vonden het gelukkig na veel veel zoeken, en zonder tegenstand te hebben ontmoet. Na

eenigen tijd gemarcheerd te hebben stootten we weer op den vijand en het schieten begon

opnieuw. Ik begrijpniet, dat er nog niet meer dooden gevallen zijn, want de uitwerking der

Duitsche kanonnen was vreeselijk; 8 uren aan een stuk lagen we daar zoo maar languit op de

grond, voortdurend blootgesteld om door een vijandelijken kogel getroffen te worden. De

gespannen zenuwen werden nog meer geprikkeld door het akelige gekerm der gewonden die

rondom ons liggen. Dan weer hoort men boven het geraasd der projectielen roepen: " Ei, Ei,

Ei," en ze slaan nog eens met de armen in het rond en ’t is er mee gedaan en dan zijn dat allen

vrienden en welbekenden. Soms hadden we als eenige dekking slechts onze ransel, die we

voor ons plaatsten en waarachter we ons dan verscholen zoo goed we konden. Toen we

opstonden bleven er weer veel liggen. De kogels waren door den ransel heengedrongen en

precies in hun hoofd terecht gekomen. Ongelukkigerwijze moesten we vluchten. De meeste

durfden niet tot de brug vluchten. We hadden namelijk bij onzen terugtocht ook nog een

riviertje over te steken. Daarom zijn we maar zonder omslagen in het water gesprongen. Bij

dienovertocht zijn er ook weer veel van ons verdronken. Toen we aan den overkant gekomen

waren, stonden we daar zonder ransel, geweer of iets, de kleeren kapot en gescheurd en vol

bloed. Het was vreeselijk. Ik kon niet anders dan weer een der dooden die daar lagen, zijn

geweer en ransel afpakken. Zoo was ik opnieuw ingespannen. De patronen haalden we uit de

patronentasschen der gevallenen, daar de onze bijna verschoten waren. Het is onmogelijk u

alles te vertellen en ik zou het ook niet kunnen, al zou ik het ook mij herinneren, door zijn

wreedheid. Wat zou ik gelukkig zijn als ik eens naar huis toe kon komen, om het eens

mondeling te kunnen vertellen. Doch het is allemaal slecht nieuws. Vele mijner beste

kameraden zijn dood of erg gekwetst, onder andere onze fourier en sergeant Vermeulen uit

Ecloo, die u wel zult kennen, de jongen had twee kogels door zijn hart gekregen en was

seffens dood. Het is droevig, ik ben ziek van al dat spel. Nu gaan we weer naar Eeckeren bij

Antwerpen, we zullen daar wat blijven, maar hoelang?

Geachte familie nu moet ik mijn brief afsluiten, daar ik op wacht moet.


Ontvang vele groeten van uwer neef

HENRI.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 10 – 14 Wo.


Weergevonden.


Een Belgische vluchtelinge te Zundert aangekomen, die van hare 10 kinderen er 8 onderweg

was kwijt geraakt, was zoo gelukkig deze allen in het liefdehuis te Eindhoven terug te vinden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 10 – 14 Wo.


Arme vluchtelingen.


In ’t nachtelijk donker sjouwen zij Noordwaarts

Langs velden en wegen, langs bosch en langs hei

Die arme stumpers, die Belgische vrouwen,

Met wicht op den arm en kind aan de zij.


Verdreven zijn zij van het teedere plekje,

Dat plekje, waar eens hun wiegeke stond

Die plek die men lief had, men nooit zou verlaten

Waarop zich zoo meen’ge herin’ring bevond.


Droef kijken ze om naar de laaiende vlammen

Vernield wordt hun stad, verwoest ook hun haard

Steeds rooder die gloed, steeds hooger die vonken,

Niets wordt door ’t vraatbeest " beschaving " gespaard.


O Moe waar is Paatje, zoo zucht een klein ventje,

Niet eens heb ‘k een nachtzoen nog van hem gehad.

Ik voel me zoo eenzaam, zoo droeg en verlaten,

Waarom bleef toch Moe bij Pa in de stad?


Steeds stroomt hij verder, die vloed van ellende,

Die armen, aaneengedrukt, vaak hand aan hand

Terwijl hun gedachten verwijlen naar Vader

Die wellicht al dood is, of vecht voor zijn land.


Waarheen, o mijn God, waarheen onze schreden

Waarheen met m’n kind, met mijn dierbaarste pand.


Waarheen al die grijsaards, waarheen al die vrouwen

Nu have en goed, nu hun stad is verbrand.


Doch hoor ! tusschen al dat geschrei en gejammer

Klinkt de stem van de edele Hollandsche Maagd

Komt binnen mijn armen, mijn ouden van dagen

Opdat Holland een deel van uw armoede draagt!


En hij duizenden stroomen zij ’t landje binnen,

Waar vrede, waar liefde en goedheid woon’,

Waar toewijding hun leed zal verzachten

Waar eene fiere een eed’le Vorstinne troont.


Ofschoon ook in Holland de armoede groot is,

Ofschoon ook in Neerland gebrek is aan brood,

Roept het land toch welkom aan zoovele stakkers:

Klein Holland, lief Holland, wat ben je toch groot!


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 10 – 14 Wo.


Geïnterneerden en gewonden.


Te Vlissingen zijn 6000 geïnterneerden, war onder 700 Engelschen en 80 gewonden

aangekomen. Zij worden met extra-treinen naar Kampen vervoerd. Verschillende militairen

deelden mee, dat zijverplicht waren over de Nederlandsche grens te vluchten, omdat zij door

de Duitschers achtervolgd werden en er voorkeur aan gaven geïnterneerd dan krijgsgevangen

gemaakt te worden. De gewonden, die hier aankwamen, werden zoo spoedig mogelijk door

tusschenkomst van het Roode Kruis naar diverse inrichtingen vervoerd.


Zaterdagmiddag zijn te Utrecht aangekomen 700 Belgische militairen, waar bij enkele

Engelsche, verscheidene Belgische officieren en 2 militaire doctoren, die allen van eten,

drinken, en sigaren voorzien werden. Ze zullen naar Gaasterland worden vervoerd.


Zaterdag laat in den avond kwam het eerste transport Belgische soldaten op weg naar

Gaasterland te Utrecht aan, die eveneens flink werden onthaald. Ze wisten niet hoe zij hun

dankbaarheid zouden uitdrukken. Daarom schreven zij buiten op de wagens met krijt: bijna op

iederen wagen lazen we het: " Leve Holland, Oranje boven, dank van het Belgische leger ",

enz.


Het Haagsch Correspondentiebureau meldt; De te Leeuwarden en Groningen speciaal voor

Engelsche geïnterneerde militairen ingerichte interneeringsdepots komen onder leiding van

resp. de gepensioneerde luitenant kolonels der mariniers J. ter Maat en P. van Trooyen. Het

totaal aantal geïnterneerden in ons land wordt thans op 22.000 geschat.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 10 – 17 Za.


* Kessel. In onze gemeente arriveerde j.l. Maandag n.m. per extra boot een 50 tal

vluchtelingen, die allen spoedig in verschillende openbare gebouwen werden onder dak

gebracht. Zoo heeft ook ons dorpje zijn deel. De gymnastiekzaal onzer school is geheel

huiselijk ingericht om de Belgische gasten goed te ontvangen, hen zooveel mogelijk hun leed

te verzachten, kortom aller handen waren in de weer het verblijf alhier zeer aangenaam te

maken. Met groot genoegen zien we, hoe vol medelijden onze dorpelingen zijn met deze arme

stakkers, die huis en hof hebben moeten verlaten en thans moeten leven ten koste van de

algemeene liefdadigheid. Kessel weet dit medelijden in daden om te zetten: bedden, kachels,

kasten, tafels, stoelen enz. welwillend afgestaan door milde bewoners, hebben de ledige zaal

in een gezellige woonkamer herschapen, terwijl door gulle bijdragen geen gebrek aan de

noodige levensmiddelen heerscht. Zij kunnen kalm den tijd afwachten, dat rust is

weergekeerd in hun zwaar geteisterd vaderland, dat ze weer kunnen terugkeeren naar hun

haardsteden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 10 – 17 Za.


Een dankbetuiging van den Belgische gezant.


Baron Fallon, de Belgische gezant in Den Haag, heeft aan den minister van Buitenlandsche

Zaken een schrijven gericht, waarin hij zegt opdracht ontvangen te hebben, de Nederlandsche

Regeering warmen dank te betuigen voor de welwillendheid, waarmede zij de inwoners van

Antwerpen en de naburige grensplaatsen heeft ontvangen.


" Ik kwijt mij van deze taak met evenveel ontroering als oprechtheid, omdat ik getuige ben

geweest van deze spontane uiting van prachtige edelmoedigheid. " " Het voorbeeld daartoe is

overigens van hoogerop gekomen. H.M. Koningin Wilhelmina, steeds de eerste om de

ongelukkigen te ondersteunen, heeft zich wel persoonlijk met de arme Belgen willen

bezighouden en heeft hun levensmiddelen en warme kleeren laten uitreiken.


" Alle Belgen zijn diep ontroerd en dankbaar voor de goedheid van hun noordelijke buren ".


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 10 – 17 Za.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Iederen dag verwachtte men in het begin dezer week een trein vol met vluchtelingen

uit België. De eerste avonden stond het station vol nieuwsgierigen. Het werd Woensdag. Er

liepen wel treinen, maar zij vervoerden geen Antwerpsche vluchtelingen naar Uden. Om nu

klaar te staan en gereed ter blijde ontvangst van die honderden ongelukkigen, die voor Uden

bestemd waren, is een vergadering belegd, Dinsdag-avond, ten Raadhuize. Een

ondersteunings-comité is toen gevormd uit de ter vergadering bijeengeroepen, en heeft de

zorg op zich genomen al het mogelijke bijeen te brengen, wat noodig is ter goede verzorging

en verpleging.


* - De vluchtelingen, die verleden week reeds hier arriveerden, wachtten nog steeds op goede

tijdingen uit België. Zij verlangen allen weer naar hun heimat terug. Wat goed te begrijpen is,

hoe gastvrij en vriendelijk zij ook hier ontvangen zijn door hun families en vrienden.


* - Donderdag-namiddag zijn ongeveer een 300 Belgische vluchtelingen per extra trein

aangekomen, waaronder een zieke vrouw, welk per brancard van uit het station naar het dorp

vervoerd werd. De ongelukkigen uit ’t zoo zwaar geteisterde Belgenland, zijn in de openbare

gebouwen ondergebracht. Het plaatselijke steun-comité geholpen door een damescomité

onder presidentschap van mevrouw M. A. M. Spierings-Peeters, zal de verzorging der

vluchtelingen op zich nemen. ’t Was ellendig om aan te zien, hoe er onze ongelukkige zuiderburen

uitzagen. Naar we vernemen zouden de meesten van uit Mechelen afkomstig zijn.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 -10 – 21 Wo.


Binnenland.


Belgische vluchtelingen.


Het overleg onzer Regeering met ’t Duitsche opperbestuur omtrent den terugkeer der

Belgische vluchtelingen heeft tot resultaat gehad dat alle vluchtelingen kunnen terugkeeren,

niet alleen naar Antwerpen maar ook naar alle andere plaatsen.


Een proclamatie, gelijk aanvankelijk in het voornemen der Regeering lag zal hieromtrent niet

worden uitgevaardigd, maar de burgemeesters zullen worden uitgenoodigd zoo spoedig

mogelijk opgave te doen van de personen, die naar België willen terugkeeren, opdat deze

weder van regeeringswege daarheen zullen kunnen worden vervoerd.


Alleen de dienstplichtige mannen zijn van dezen gunstigen maatregel uitgezonderd, aangezien

de Duitsche Regeering heeft meegedeeld, dat dezen bij hun terugkeer naar België

krijgsgevangen zouden worden gemaakt.


Uitvoerverbod.


De uitvoer van aardappelen, boter, kaas en varkensvleesch zal beperkt worden, opdat er voor

binnenlandsch gebruik voldoende voorraad zal zijn. Het overige zal mogen worden

uitgevoerd.


Eerste H. Communie in het Retraitenhuis te Vught.


Donderdagmorgen had in het Retraitenhuis te Vught een aandoenlijke plechtigheid plaats.


Vier kinderen van Belgische vluchtelingen, voldoende daartoe voorbereid, mochten het geluk

smaken voor de eerste maal Onzen Lieven Heer in hun hart te ontvangen. Groot was de

vreugde der ouders, die zoo vurig verlangd hadden hun kinderen, in deze omstandigheden en

in dit huis, aan dat geluk te doen deel hebben. Dat, zoo meenden zij, zouden zij nooit

vergeten.


Terugkeerende vluchtelingen.


Putte, 19 Oct. Gisteren zijn naar schatting 2000 vluchtelingen langs Putte naar Antwerpen

teruggekeerd. Heden zal het getal waarschijnlijk nog grooter zijn. Ook talrijke kudden vee,

tijdelijk op ons gebied in veiligheid gebracht waren, worden naar Antwerpen en de voorsteden

teruggevoerd.


Te Bergen-op-Zoom doorkruisten hedenmorgen mannen de stad, borden dragend, waarop

gemeld werd, dat half twaalf een extra trein zou vertrekken naar Antwerpen voor het gratis

vervoer van vluchtelingen. Er werd druk gebruik van gemaakt.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 10 – 21 Wo.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Zondag-middag kwam een schrijven van den Commissaris van N.-Brabant

aangaande de vluchtelingen.


Des avonds, tegen 7 uur, werden zij met den inhoud daarvan in kennis gesteld, doch geen der

vluchtelingen dacht nog aan terugkeeren. De schrik zit er nog zeer diep in.


* Boekel. Verleden Donderdag tegen den avond, na een vooraf ontvangen telegram,

arriveerden ook alhier een groote honderd vluchtelingen uit België. Uren van te voren

staarden onze bewoners den weg op in de richting Volkel, tot eindelijk de eerste groep arme

stakkers, in de kar van Jan Berens, vol beladen met kleine stumpertjes, in ’t gezicht kwamen.


Uw hart en ziel kromp ineen bij dezen eersten aanblik en de gedachten aan het vreeselijk lot

van deze lieden, die hun vaderland, huis, zaak en eigendom in zulk een toestand hebben

moeten verlaten. Velen onzer konden hun gemoed niet bedwingen en tranen van wee en

medelijden rolden over onze wangen. Waarlijk, het is dan ook hartverscheurend deze

zwaarbeproefde menschen te zien, meest in werkmanskleeren gestoken, met een weinig in der

haast medegenomen hebben en goed; een oude bootwerker uit Antwerpen had zelfs zij

kruiwagen meegebracht. Het eenmaal geformeerde Comité voor het " Roode Kruis " trad

thans met eere op als hulp- en steun-comité.


In het St. Luciagebouw werden alle vluchtelingen onthaald op boterhammen met koffie of

melk, sigaren en chocolade, waarbij velen bij zulke gulle ontvangst weenden van

dankbaarheid, waarna allen bij medelijdende inwoners werden ondergebracht. Het Comité

verdiend bij dezen den hoogsten log en dank voor de moeilijke taak die zij zoo zorgvol

hebben vervuld en nog uit te voeren hebben. Hoe deze uitgewekenen onder den indruk van

den vreeselijken oorlog zijn gebleven, kan dienen, dat Vrijdag-morgen een kleine dreumes

van nog geen drie jaren oud de wieken van de windmolen in beweging zag, verschrikt uitriep

" Moeke ! Moeke ! een Duitsche vliegmechien zulle, schieten zulle ". bij zulke gelegenheid

van hulp in nood komt men nog eens goed op de hoogte hoe verschillend vele

menschenharten kloppen of koud blijven.


Echte stomme maar op het oog nogal beschaafde menschen, hoorden wij verklaren: " ik kan

niet begrijpen wat ze met die vreemde menschen in Boekel doen ?!

* Heesch. Vrijdag arriveerdeb alhier een 24-tal Belgische vluchtelingen, welke ondergebracht

werden in het boerenbondsbebouw.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 10 – 24 Za.


De Duitschers in België.


Sluis, 22 Oct. Men hoort hier op het oogenblik 12 uur ’s middags zwaar kanongebulder. De

Duitsche gewonden, die van Brugge naar Gent zouden getransporteerd worden, moesten weer

terug naar Brugge, zoodat met vrij veel zekerheid verondersteld wordt, dat de verbinding

Gent-Brugge op een of andere wijze bedreigd wordt door de Engelschen. Voor die

veronderstelling is te meer grond nu hier te Sluis ook uit die richting zeer duidelijk te

onderscheiden van het meer oostelijk geluid kanonschoten hoorbaar zijn. De stemming onder

de Duitschers te Brugge is, naar men hier algemeen hoort, zeer treurig. Een vliegmachine is

hedenochtend hier gehoord maar door den mist niet gezien.


In Galicië.


Berlijn 22 Oct. De voordeelen die wij aan het zuidelijk front hebben behaald, zijn zeer

belangrijk en een beslissing kan spoedig worden verwacht. De gevechten bij de Stry kunnen

beslissend zijn voor alle operaties in Galicië. De Russen zijn gedwongen sterke

troepenmachten aan de Weichsel te concentreeren, terwijl zij in Galicië met succes door onze

troepen worden aangevallen zonder dat zij hun bedreigde strijdmachten daar versterking

kunnen zenden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 10 – 24 Za.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Donderdag-morgen zijn vanuit Uden een 12-tal Belgische vluchtelingen naar

Antwerpen teruggekeerd.


Uden en de vluchtelingen.


Wat al wegen van ellende en jammer leiden thans van ’t zwaar-beproefde Belgenland naar ’t

gastvrije Holland, bij uitstek nu het land der christelijke barmhartigheid. Ook wij hebben

zoo’n smarten-weg van zeer nabij gezien.


Donderdag-middag, verleden week, werd geseind, dat een trein zou aankomen met

vluchtelingen uit de richting Boxtel. Tegen twee uur kwamen de trein-wagens aangerold;

wagens met kinderen, die schreiden van honger, met moeders, die weenden van smart. Een

paar autoriteiten van het Hoofd-Comité begeleiden de trein. Een zestal soldaten regelden het

verkeer. Daarginds in Antwerpen en omstreken worden die arme tobbers door ruwe soldaten

weggejaagd, hier worden ze door soldaten geholpen en gesteund. Ook een soldaat kan man

van den vrede zijn. Het heerecomité van Uden stond reeds op het perron aftewachten den trein

van ellende. Een flink aantal " padvinders," ieder met om den arm een band, waarop een

groen kruis, versjouwden de pakken der vluchtelingen. Ook het dames-comité was mee ter

plaatse aanwezig, om mee te dragen en mee te lenigen den drukkenden nood. En dames – wij

weten het allen – werken, o zoo graag mee aan al wat goed is en edel en schoon. En wat

vermag haar liefdevol enthousiasme dan niet! Als zij iets aanpakken met geestdrift en beleid,

dan moet het werk slagen. Dan is het succes verzekerd. Het zal zoowat half drie zijn geweest,

toen die droeve stoet van ongelukkige zwervelingen door onze straten trok, de Parochie-kerk

langs, de Kruisheeren-gesticht in en zoo naar de M.U.L.O.-school, die in den kortste

mogelijke tijd door de Katholieke Charitas was ingericht tot een ontvangst- en eetzaal. ’t Was

een treurige stoet, een beeld van menschelijke afmatting. Velen van fatsoenlijke

werkmansfamilie, heel net in de kleeren; anderen omhangen met verslonste plunje, in der

haast aangetrokken, maar allen, mat en moe en angsten en kommer. U had ze moeten zien

zitten op de stoelen en banken: oude vrouwtjes, somber voor zich uitziende en hongerige

moeders met een kindje op d’r arm, havelooze mannen en daklooze kinderen. Wat smaakten

hun goed-belegde boterhammen! Wat deed de Udensche koffie haar goed! Arme stakkers!

Sommigen, wezenloos voor zich uitstarend, kruimelden aan het brood, waarop heur tranen

lekken. Rust, rust en nog eens rust was het dringendste, wat zij behoefden. En ook hiervoor

was gezorgd, zoo goed en zoo kwaad als het ging. Tegen den avond vonden zij allen een goed

onderkomen in de loods van de firma v.d. Putten, die zich bereid verklaard had zijn pakhuis

tot een geschikte rustplaats voor den nacht. Alle zakken meel waren fluks door het dienstpersoneel

uitgedragen, naar elders, een groot aantal kisten,die de firma steeds in grooten

getale ter verzending gereed heeft staan, op den vloer gelegd, boven dáár-op wat stroo en

eenige dekens…. En klaar was het pakhuis ter ontvangst van allen, die daar te rusten kwamen,

moei van den zwaren dag.


Een vijftig-tal vluchtelingen hadden de Eerw. Zusters van het Retraitenhuis ter verpleging en

verzorging opgenomen. Zóó bleef haar huis het vredeoord bij uitnemendheid. Want allen, die

daar binnen zijn gegaan, wenschten niets liever dan den lieven vrede, die hun nu ontnomen

was door wreede hand.


Ook de heer Schuurmans had zijn mouterij beschikbaar gesteld, van welks aanbod door ’n

twintig een gretig gebruik gemaakt hebben. Al heel spoedig werden den volgenden dag

verschillende families met hun kinderen bij de burgers ingekwartierd. Verschillende hadden

nog wel een plekje over, wel wetend, in wat soort ellende de bannelingen zich bevonden. En

het moet met eere gezegd worden, dat allen dankbaarheid ondervinden van den kleinsten

liefdedienst.


" Och mienheer, ik had nooit gepeisd, zulle, dat er in Holland zoo’n goeie menschen waren.


En wat zijn wij door onze gazetten (couranten) slecht ingelicht over die brave Hollanders, "

zoo zei me de ongelukkige man, dien de Eerw. Zusters Birgittinessen met open armen hebben

ontvangen binnen hun kloostermuren. Zijn goed hart, zijn vriendelijk uiterlijk maakten zoo’n

diepen indruk op den Rector en de Eerw. Zusters dat zij bijna heel zijn familie – 10 in getal –

bij zich hebben opgenomen. Het kon wel niet goed, maar het moest. De liefde is, o zoo

vindingrijk. Zoo ondervonden zij overal liefde en hulp, belangeloos en overvloedig.


Wat wisten ze in hun zoet-mooie Vlaamsche taal te vertellen van het bombardement van hun

stad, van het sissend gefluit der granaten en bommen, van het knetterend geknal der

mitrailleusens, van het wonen in dompige kelders, van het angstig vluchten midden door den

nacht. " alles is ons ontnomen, hoorde ik er een zeggen, ons geluk en vrijheid, ons geld en

zilver. Eén schat is ons gebleven: onze eer ". zijn oogen flikkerden toen hij dat zei; Dat ook

voor de geestelijke belangen der vluchtelingen gezorgd is, mag hier wel even worden

gememoreerd. Den morgen na aankomst werd ten 9 uur een H.Mis opgedragen in de

Parochie-kerk, die bijgewoond werd door bijna alle vluchtelingen, tot den kleinste toe. En des

Zondags daarop is voor hen in de Kruisheeren-kapel een H.Mis gezongen en opgedragen door

den ZeerEerw. Heer Aug. Cuppens, die tijdelijk bij de Eerw. Kruisheeren vertoeft. Wat

bijzonder den bannelingen uit het Vlaamse land goed deed, was, dat zij na het Evangelie

werden toegesproken door den goedigen Pastor van Loxbergen, een plaatsje bij Diest in

België. Met zijn lieve, zoete Vlaamsche stemme sprak hij tot zijn volk, zijn Vlaamsche volk,

dat hij zoo innig liefheeft en meedraagt in zijn hart, over den deerniswaardigen toestand van

het hem en hun dierbaar Belgenland. Droeve dagen beleven wij, zei de Pastor, maar een volk

loont ware zielegrootheid in het lijden. Een groote godsdienstzin heeft van oudsher geleefd. In

onze krachtige bevolking en leeft er nog. De vereering voor Maria vooral zit diep gedoken in

de harten der menschen. Langs de wegen van ons mooi Vlaamsche land staat bijna overal een

Mariabeeld te getuigen van de diepe godsvrucht van het Belgische volk voor zijn goede

Moeder.


Vondel, ‘s lands grootste poëet, vertolkte dien godsdienstzin der Belgen en van de

Antwerpenaren in het bijzonder aldus:

" Hoewel de stroom, en muur, en burgerwacht haer stercken,

Haar sterckste Burgh is God, zijn moeder, en haer kercken.


Dan spoorde de Pastor zijn goed Vlamingen aan dankbaar te zijn en erkentelijkheid te toonen

aan het Udensche volk voor zijn dienstvaardige hulp en groote offervaardigheid.


Nu dat mocht de Pastoor wel zeggen. Want het volk van Uden, niet één uitgezonderd, heeft de

arme bannelingen gastvrij ontvangen, liefdevol hen allen opgenomen.


" Aan ieder, die hier toeven mag

Of eventjes eens poozen

Wordt ruim gegund en vredelach

En geur van liefderozen. "

En al zijn de offers, die wij te brengen hebben, ook al zwaar, te zwaar misschien voor

sommigen, danken mogen wij God, dat Hij in deze dagen van verwoesting en ellende geen

ander offer van ons vraagt dan het offer van Christelijke naastenliefde. Zulke offers worden

beloond later en schenken nu den zegen Gods over al wie geholpen heeft in dringende nood.


Zegenen zal Hij ons dierbaar Vaderland zegenen ook ons mooie dorp en al zijn bewoners.


H. BANKEN,

Uden, 21 Oct. 1914 Kruisheer.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 10 – 24 Za.


* Berghem. De kermisdagen die wel waren afgeschaft, doch welker gedachtenis nog volop

gevierd is, hebben dank het kranig optreden van onzen loco Burgemeester en de politie een

goed verloop gehad. Ondanks de afwezigheid van den Burgemeester is de orde flink

gehandhaafd.


* - Evenals andere plaatsen is ook onze gemeente ruimschoots met vluchtelingen bedeeld, die

hier uiterst tevreden zijn. Door de Geestelijke en burgelijke overheid, gesteund door de

voornaamste ingezetenen zijn dan ook geld noch moeite gespaard om die arme lieden een

goed toevluchtsoord te verschaffen, waarvoor dezen zeer dankbaar zijn.


* - Haps. Van de 117 Belgische vluchtelingen die onze gemeente in het begin huisvestte, zijn

er 20 vertrokken, zoodat er nog 97 hier zijn, waarvan 21 in het Fiefdesgesticht en 76 bij de

ingezetenen. De nog hier zijnde hebben weinig lust om te repatriëeren; het bevalt hen

blijkbaar alhier veel te goed; ook zit de schrik voor den Dûts er te veel inen zijn ze niet

verzeketd in hun vaderland weer terstond werk en brood te zullen vinden.


* - Wijchen. J.l. Vrijdag werd het vluchtelingenoord alhier met 37 vermeerde, zoodat er in

het geheel 72 zijn, waarvan er reeds 3 weder naar Antwerpen zijn teruggekeerd. De laatste 37

zijn ondergebracht in de zaal van den heer W. M. Vonk, terwijl in het armengesticht door de

Eerw. Zusters voor hen het eten wordt gereed gemaakt. De zaal is dag en nacht verwarmt en

door het Comité is voor al het noodige zorg gedragen. De vrouwen houden zich bezig met

naaien, stoppen, wasschen en het in orde houden der zaal, de mannen lezen of leggen een

kaartje en de kinderen spelen lustig door de zaal. Des morgens ziet men allen ter kerke gaan

en des avonds na het eten wordt het rozenhoedje gebeden. Het Comité alsmede de weldoeners

zijn zeer tevreden, daar allen zeer dankbaar zijn en zich netjes en ordelijk gedragen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 10 – 24 Za.


Het vluchtelingen - vraagstuk.


Een groot aantal gemeentenbesturen heeft zich gewend tot het Departement van Financiën om

voorschotten teneinde te kunnen voorzien in de uitgaven, noodig voor het onderhoud van de

Belgische vluchtelingen. Het juiste aantal hier te lande vertoevende Belgen is nog niet op te

geven, maar als zeker mag worden aangenomen, dat dit getal niet ver beneden één miljoen is.


Hiervan worden velen door particulieren onderhouden, maar verreweg het grootste deel komt

ten laste van het Rijk. Neemt men nu aan dat de verplegingskosten per hoofd f 10,30 per dag

bedraagt, en dat het aantal ven Rijkswege te onderhouden Belgen op circa 500.000 mag

worden geschat, dan is dit voor het Rijk een uitgave van f 150.000 per dag. De voor dit doel

aan de Regeering toegestane f 100.000 waren aangevraagd vóór den val van Antwerpen. De

Regeering zal dan ook wel binnenkort met een nieuwe credietaanvraag moeten komen.


Een vrijgevochten landje !

Het Belg. Spoorwegpersoneel te Baerle-Nassau heeft thans op eigen gelegenheid een

spoorwegdienst georganiseerd tusschen de Hollandsche grens en Turnhout. Menschen die

ervan gebruik maken, betalen aan het personeel wat zij anders voor een kaartje moeten

betalen en het geld wordt onderling verdeeld. Zijn er Duitsche soldaten in de nabijheid dan

rijdt de trein niet en blijven de rijtuigen en de locomotief op Nederlandsch gebied.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 10 – 31 Za.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Vanaf Woensdag is in de Kruisheeren-kapel, iederen avond na het Lof van 5 uur een

geestelijke oefening gehouden, enkel en alleen voor de vluchtelingen, die hier tijdelijk

vertoeven. Zij werd geleid door den Pastoor van Loxbergen (België) den ZEerw. Heer A.


Cuppens, die tijdelijk bij de Eerw. Kruisheeren verblijft. Zoo wordt hier naast de tijdelijke

ook voor de geestelijke belangen van die ongelukkige stakkers gezorgd. Een kleine twintig

zijn reeds van hier naar hun heimat teruggekeerd.


* Mill. Ook wij hebben Belgische vluchtelingen gastvrijheid verleend; ’t zijn er 25. voor

zoover ze niet bij particulieren onder dak zijn, eten ze op het Patronaat en logeeren in de oude

school. Ze schijnen hier goeden aard te hebben en denken er niet aan, naar hun land terug te

keeren. De vrees voor " den Düts " zit er danig in. En als men hun aan ’t verstand wil brengen,

dat het nu in Antwerpen en omstreken weer rustig is, dan schudden ze ’t hoofd en

antwoorden: " Zaide gai mar stiele, mienirke, gai wiet er nikske van; gai zait er nie gewiest en

de gazet kan skraive wat ie wiel, maor ikkik eb et allemoal gezien; mai moake ze nieks was en

iek gaon nog nie truuk vör loater; wocht nog mor een wail, mienirke, dan komt de

Engelschman en de Fransoos en die jaoge den Düts weer skoon noar ois toe, zulle".


Er is hier een steun-comité opgericht, dat giften in natura en gelden in ontvangst neemt ten

bate der vluchtelingen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 10 – 31 Za.


Inlichting gevraagd.


Pierre Matthieuwis, uit Mechelen, thans te Grave, vraagt naar zijne Ouders, die tegelijk met

hem uit Merxem gevlucht zijn.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 10 – 31 Za.


Kosten van opname der Belgische vluchtelingen.


Het aanvankelijk door de Regeering voorgestelde bedrag van f 100.000 voor kosten van

onderhoud en verdere uitgaven van tengevolge van den oorlogstoestand uit het buitenland

naar Nederland uitgewekenen en van tengevolge van den oorlogstoestand behoeftig geworden

in Nederland verblijvende buitenlanders, zal ten eenenmale ontoereikend zijn. Hoeveel

noodig zal zijn is nog niet te overzien, maar als zeker mag worden aangenomen dat een

bedrag van f 300.000 dichterbij de werkelijkheid zal komen. Dit bedrag wordt nu door de

Regeering aan de Staten-Generaal aangevraagd. De omvang van hetgeen noodig is ter

hulpverschaffing hangt ten slotte af van den loop der krijgsverrichtingen in België.


Belgische vluchtelingen.


Minister Cort van der Linden heeft gelast, dat het inkrimpen en later geheel doen ophouden

van de verstrekking van levensmiddelen aan vluchtelingen, gelijk door het comité te

Roosendaal was aangekondigd, niet zal mogen geschieden en dat die willen blijven des

noodig op Rijks kosten van het noodige moeten worden voorzien. De minister heeft den

burgemeesters doen mededelen dat het oefenen van zachten drang op de Belgische

vluchtelingen om terug te keeren niet mag ontaarden in directen of indirecten dwang om ’t

Nederlands grondgebied te verlaten, hetgeen in strijd zou zijn met de eischen onzer

gastvrijheid. De vluchtelingen blijven geheel vrij om al dan niet terug te keeren en moeten,

indien zij onvermogend zijn van het noodige worden voorzien.


Waarschuwing.


Automobilisten en wielrijders, die slechts voor hun genoegen België zouden bezoeken

worden daar niet toegelaten en stellen zich bloot aan tegen door de Duitsche autoriteiten te

nemen maatregelen. De Duitschers hebben gisterenmorgen weer 16 Nederlandsche auto’s, die

de grens overgegaan waren, in beslag genomen. De Beiersche troepen aan de grens zijn door

andere vervangen, wier officieren veel strenger optreden.


Een Nijmegenaar gearresteerd.


Een Nijmegenaar, de heer J. C. J. handelaar in spek, boter, kaas, enz. was dezer dagen met een

met deze artikelen volgeladen auto naar België gegaan om te trachten daar handel te drijven.


Dinsdag werd hij door Duitsche militairen aangehouden en gevanglijk naar Brussel vervoerd,

terwijl de auto met inhoud in beslag genomen werd.


Een andere Nijmegenaar, de heer L., die hem op zijn tocht vergezelde, werd vrijgelaten en is

te Nijmegen teruggekeerd. Van den heer J. heeft men nog niets nader vernomen.


Een heldin.


Dezer dagen kwam bij " de groote vlucht" in een onzer grensplaatsen ook een groepje

kinderen binnen. Het oudste ervan, een knaap van een jaar of dertien, droeg zorgzaam een

pakje tusschen de plooien van zijn blouse; hij hield het teeder vast en sloeg er beschermend de

handen omheen. Wat was het, dat hij bewaarde als een schat?. Een gered huisdier wellicht?.


Toen men hem opnam onder gastvrij dak, en hij zijn schatten loonen moest kwam er te

voorschijn…. Een kindje van drie dagen. Door alle ellende heen, door kou en gevaar had hij

het veilig gebracht naar Holland. En hij vertelde: Vader was aan ’t front en moeder, te bed,

zag den dood komen. Toen had ze haren oudste gezegd: Neem mee en vlucht. En zoo had ze

haar kinderen zien gaan, de oudste en de jongeren, en ook ’t allerjongste, en zij wist niet wat

er van hen worden zou, maar aan den knaap van dertien jaren had ze hen toevertrouwd…. Het

kindje leeft en maakt het goed.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 11 – 07 Za.


Bouw niets

in tijd van oorlog,

of kom eerst om uw MATERIALEN bij

Louwers, voorh. Wijsbek, Uden.


Geregeld voorhanden:

Prima KLUITKALK aan 90 cent per mud,

DIJCKERSHOFF CEMENT,

CEMENTSTEENEN, de beste kwaliteit,

Vanaf f 7.50 per 1000

CEMENTEN RIOLEN, PUTRINGEN, enz.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 11 – 11 Wo.


De Belgische vluchtelingen.


Wegens bezwaren van de militaire overheid is afgezien van de oprichting van een

regeeringskamp voor de Belgische vluchtelingen te Rosendaal en een meerdere uitbereiding

van het regeeringskamp te Hontenisse, waartoe aanvankelijk het voornemen bestond.


Vanwege den minister van Binnenlandsche Zaken wordt, naar vernomen wordt, een

onderzoek over het geheele land ingesteld, waar nog meer regeeringskampen zouden kunnen

worden opgericht, met de bedoeling zooveel mogelijk alle Belgische vluchtelingen in de

kampen onder te brengen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 11 – 11 Wo

200.000 vluchtelingen weg.


Sedert het spoorwegverkeer van Roosendaal tot Antwerpen (Merxem) den 17den October

heropend werd, zijn tot heden ongeveer 200.000 vluchtelingen langs die verbinding

teruggekeerd. Naar schatting hebben zich echter van hen 30 à 40.000 weer naar ons land

begeven.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 11 – 14 Za.


* Wijchen. Vrijdag begaf zich een der vluchtelingen alhier naar Hoboken bij Antwerpen, om

een onderzoek in te stellen naar zijn woning en die van zijn familieleden. Gebleken werd dat

te Hoboken weinig huizen vernield waren doch er wel veel geplunderd was; te Berghem

echter was alles plat geschoten. Door het verlangen naar hun plaats zijn er Woensdag weder 9

personen naar Hoboken en Berghem vertrokken, zoodat er thans nog 16 in de zaal van W.


Vonk vertoeven.


* - De commissie voor ’t zorg dragen der Belgische vluchtelingen alhier, heeft daarvoor een

bedrag van f 440 opgehaald; zoodat de kosten van onderhoud, kleeding en dekking

ruimschoots gedekt zijn.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 11 – 14 Za.


Noodweer.


In den nacht van Woensdag op Donderdag, heeft het in ’t kamp te Harderwijk hevig gewaaid,

gehageld en geregend, zoodat vele tenten door den hevigen wind tegen den grond zijn

geslagen. De soldaten die daarin aanwezig waren moesten de vlucht nemen met hun uitrusting

in de dicht bijstaande goederenwagens. Het is te hopen dat de barakken, die in het kamp

worden opgeslagen voor de geïnterneerden en voor de Hollandsche soldaten, spoedig gereed

zullen zijn.


- Woensdagnacht heeft de storm te Loosduinen de meeste tenten in het kamp omvergeblazen,

ook die van de administratie. De soldaten kregen van den commandant verlof een bivak te

zoeken, zoo zij Donderdagmorgen te 9 uur maar weer present waren. Een groot aantal trok

toen met de dekens op den rug naar het dorp, waar ze al spoedig bij de burgers een

onderkomen vonden. Enkelen, die in Den Haag familie hadden gingen zelfs daar heen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 11 – 18 Wo.


Prikkeldraad langs de grens.


Bij het uitbreken van den oorlog werden langs onze grenzen door de Duitsche militairen de

wegen door het graven van greppels en het aanbrengen van prikkeldraad-versperringen

onbegaanbaar gemaakt. De hinderpalen werden evenwel spoedig weder opgeruimd. Thans is

men opnieuw begonnen hier en daar, althans langs onze Noord-Liburgsche grens,

prikkeldraad- en andere versperringen aan te brengen, vermoedelijk in verband met de

verscherpte bepalingen omtrent het grensverkeer.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 11 – 21 Za.


Pater Vinc. Sombroek. †

Onlangs werd aan de Tijd gemeld en daarop van andere zijde tegengesproken, dat een

Nederlander, de vroegere gardiaan der Paters Conventueelen in het kloosters te Urmond, zou

gefusilleerd zijn. Thans wordt aan de Tijd uit meest stellige bron bericht, dat een priester van

het bisdom Haarlem zich te Leuven heeft begeven, om de zaak te onderzoeken, en tot de

bevinding kwam, dat het bericht volkomen juist was.


Pater Vinc. Sombroek is gefusileerd op 27 Augustus jl. en begraven op het kerkhof te

Buecken. Zijn lijk werd opgegraven den 8sten of 9en November en de 9en Nov. is de lijdienst

gehouden in de kerk te Buecken. Bij een overval der Duitschers is de kloosterling

krijgsgevangen gemaakt en 3 dagen in Campenhout gehouden. Hij had een verwonding aan

het oog. Hoe deze ontstaan is, bleef onbekend. Na drie dagen is hij naar den dokter te

Tildonck gegaan. Deze verwees hem naar een specialiteit. De pater keerde toen terug naar

Buecken en is daar met tien anderen gefusileerd. De beschuldiging was, dat uit de kerk te

Buecken zou geschoten zijn. De lijken der elf gefusilleerde werden in twee kuilen begraven.


Den 8den November zijn ze opgegraven in het bijzijn van getuigen. Het lijk van den pater was

niet meer herkenbaar, doch op hem werden zijn rozenkrans en het koord bevonden. De

bewoners van Buecken getuigden eveneens, dat het lijk dat van den hun welbekenden pater

Sombroek was.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 12 – 02 Wo.


* Grave. De vluchtelingen, die eenigen tijd in onze stad vertoefden en Vrijdag naar Baarle-

Nassau vertrokken, hebben het, naar men ons mededeelde, zeer slecht getroffen. Niet alleen

de ligging, maar ook het eten is er allesbehalve goed, terwijl het toezicht er ook zeer

gebrekkig is.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 12 – 05 Za.


* Mill. Vrijdag der vorige week bracht mevrouw van Rijckevorsel uit Den Bosch in opdracht

der Regeering, een bezoek aan de Belgische vluchtelingen in deze gemeente. Het is

waarschijnlijk naar aanleiding van dit bezoek, dat de vluchtelingen naar het regeeringskamp te

Baarle-Nassau zijn overgebracht.


Het schijnt de bedoeling der Regeering te zijn, de vluchtelingen, die thans nog over

verschillende gemeenten verspreid zijn en ondersteund moeten worden, allen in een of meer

regeeringskampen te verzamelen. Wat onze vluchtelingen betreft is deze verandering

allerminst eene verbetering te noemen. De menschen waren hier reeds ingeburgd en hadden

het zeer naar hun zin, terwijl de inrichting van het kamp te Baarle- Nassau eenvoudig ellendig

moet zijn. Alle vluchtelingen waren bij hun vertrek dan ook zeer onder den indruk, vooral

omdat dit hals over kop plaats had. Naar wij vernamen, werd hun eerst ’s Zondags

medegedeeld, dat zij ’s Maandags moesten vertrekken. Zoude het nu bepaald onvermijdelijk

geweest zijn, dat dit vertrek op stel en sprong plaats had?

Het is vooral jammer voor de kinderen, die, behalve een goede verzorging, hier ook onderwijs

genoten.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 12 – 12 Za.


Raadsvergadering

Zaterdag jl. had alhier eene spoedeischende Raadsvergadering plaats waarop alle leden

tegenwoordig was.


Voorz.: de Ed. Achtb. Heer M.C. Thijssen, Burgemeester.


Een vacature.


Na de opening werd besloten het lezen der notulen uit te stellen.


De Voorz. zegt niet te kunnen nalaten een woord van herinnering te wijden aan den overleden

Secretaris, die ongeveer 36 jaar,waarvan bijna 22 jaar als secretaris gemeentebelangen heeft

behartigd. Nog ’s morgens zegt spr. was de secretaris op zijn post en ’s avonds van denzelfde

dag was hij niet meer.


Spr. noemde hem een bekwaam en ijverig ambtenaar en een degelijk huisvader. Zijn

aandenken zal nog lange jaren in herinnering blijven.


Alle leden stemden met de hartelijke woorden van den Voorzitter in.


Aan de orde komt een verzoek der Regeering om de beschikking te krijgen over een perceel

heidegrond, om er een vluchtelingenkamp op te richten. De Regeerings-commissaris Ruijs de

Beerenbrouck heeft het terrein bezichtigd en voor het doel zeer geschikt gevonden. Boring

voor drinkwater hebben reeds plaats gehad en monsters ervan zijn ter onderzoek opgezonden.


Voor de gemeente zou het een voordeeltje zijn, zegt de Voorz.


Weth. SPIERINGS is er tegen. Hij zou niet gaarne zien dat hier zoo’n vluchtelingenkamp zou

worden opgericht.


Voorz. Als de gemeente die grond kosteloos afstaat komt er een kamp, dat geheel buiten de

gemeenschap van Uden staat en door militairen zal worden bewaakt. De gemeente heeft er

dus niet het minste bezwaar bij. De vluchtelingen komen niet in Uden, allen blijven in het

kamp.


Weth. SPIERINGS: In Zeist was ook scherp toezicht en wat is daar gebeurd?

Voorz.: Het wordt hier geen interneeringskamp, maar een vluchtelingenkamp.


VAN ELK heeft er ook bezwaar tegen.


Dr. KONING vraagt of er ook een school bij komt.


Voorz. Zelfs een kerk.


Dr. KONING: Dus het geheele kamp staat op zich zelf, dan is er dunkt mij,ook niets op tegen.


Vrees voor de veiligheid is er niet, daar het kamp streng zal bewaakt worden en de Udensche

leveransiers kunnen er goed mee zijn.


De Voorz. zegt niet verwacht te hebben dat een der heeren er tegen zou zijn, daar het toch een

voordeel voor de gemeente is.


TONIJS heeft er niets tegen als de veiligheid verzekerd blijft.


Voorz. Dat is gegarandeerd.


Weth. SPIERINGS begrijpt niet dat bijv. Zeeland er niet naar gevraagd heeft, die gemeente

heeft toch geschikt terrein genoeg.


Voorz. Wij kunnen hier Zeeland niet in debat brengen.


Dr. KONING meent dat plaatsen die niet aan het spoor gelegen zijn, er minder voor in

aanmerking zullen komen.


VAN LIESHOUT: Erp, Boekel, St. Oedenrode enz. hebben ook hei genoeg, doch die passen

er wel voor.


VAN ELK zegt dat het wel wat voordeel voor de gemeente kan zijn, maar wij moeten ook

naar andere dingen kijken.


Dr. KONING wijst er nog eens op dat de bewaking goed moet zijn.


De Voorz. zegt dat de Regeerings-commissaris op eenige gemeente de aandacht heeft

gevestigd, waaronder ook Uden. Nu heeft hij hier het terrein geschikt gevonden, waarna de

aanvraag aan de gemeente om dat terrein af te staan volgde. Het is nog niet zeker dat het

kamp hier komt. Uitdrukkelijk heeft de Regeerings-commissaris verklaard, zegt de Voorz. dat

zoo’n kamp geheel op zich zelf staat, dat de menschen niet in aanraking komen met de

bevolking, zoodat voor de veiligheid, zedelijkheid enz., met het minste bezwaar bestaat. ’t Is

een buitenkansje voor de gemeente en de Regering neemt alle verantwoordelijkheid op zich.


VAN LIESHOUT heeft er nog bezwaren tegen en meent toch wel in het kamp zal kunnen

komen.


TONIJS : Er zoo maar inloopen zal wel niet gaan; en zal er in ieder geval wel een

permissiebriefje voor noodig zijn.


VAN ELK zegt: Die menschen zullen toch niet altijd opgesloten zitten

STRIK vraagt of het wel zeker is dat de neringdoende er van zullen profiteren.


Voorz. Er komt in ’t kamp een hoofdofficier als commandant. Een en ander zal natuurlijk in ’t

groot gekocht worden, maar veel zal in Uden aangeschaft moeten worden. De hotels zullen er

wel bij varen en als het die goed gaat, dan krijgt de bakker, de slager enz. ook zijn deel. Spr.


ziet niet in wat er tegen kan zijn.


VAN BOXTEL; Moet daar dan alles bij elkaar huizen, mannen, vrouwen en kinderen?

Voorz.:.Daar wordt overal in voorzien, daar behoeft geen zorg over te hebben.


Van Boxtel zou liever zien dat het kamp ergens anders kwam, voor Uden ziet hij er geen heil

in.


TONIJS: Bij ons zijn er nog 36 vluchtelingen, wij hebben er nooit iets van ondervonden.


Dr. KONING heeft in Uden ook nooit iets verkeerds gezien, doch v. Lieshout en v. Elk

vertellen enkele sterke staaltjes, die niet in de haak zijn.


De Voorz. wijst nog eens op het belang dat de gemeente er bij hebben kan en zegt de bakkers

en de twee brouwers die onze gemeente telt, er ook wel wat aan zullen hebben.


VAN ELK zegt dat hij naar geen persoonlijk of familiebelang kijkt, waarop de Voorz.


repliceert in het algemeen gesproken te hebben, zonder bijbedoeling.


Weth. SPIERINGS: Ik gun dat voordeel gaarne aan een ander. Wij hebben later de

verantwoording.


Dr. KONING: De Regeering neemt de verantwoording op zich.


Weth. SPIERINGS: Als het verkeerd loopt dan heeft het den Raad gedaan. De

Burgemeesterniet, maar de Raad heeft dan de schuld.


VERHOEVEN vraagt hoe lang het zou kunnen duren?

Voorz.: Dat kunnen we niet weten, in ieder geval zoolang de oorlog duurt.


VAN BOXTEL: en wat zullen we dan hier houden als de oorlog gedaan is.


Voorz. Niets. De Regeering, die ze hier brengt, zorgt ook dat alle weer vertrekken.


Dr. KONING vindt het best, nu er al zoolang over gepraat is, er over te stemmen, waartoe dan

ook wordt overgegaan.


Vóór stemmen de leden Van Geffen, Tonijs, Dr. Koning, De Wit en Verhoeven.


Tegen de leden v. Boxtel, Strik, v. Lieshout, v. Elk en Weth. Spierings.


Voorz. : De stemmen staken dus, zoodat er binnen eenige dagen een nieuwe vergadering moet

worden belegd om er over te beslissen.


Na behandeling van het agendapunt Vaststelling Hoofd. Omslag volgt de sluiting

Donderdag-namiddag te 2 uur had wederom een spoedeischende Raadszitting plaats waarop

ook de Regeerings-commissaris aanwezig was.


Na de opening werd door den Voorz. medegedeeld dat het eerste punt der agenda in geheime

zitting zou worden behandeld, waarna de openbare zitting werd geschorst.


Na heropening der vergadering – de geheime zitting duurde ongeveer ½ uur – kwam de

openbare behandeling het aangehouden schrijven der Regeering, betreffende het

vluchtelingenkamp.


De Voorz. leest een schrijven voor van een 69-tal inwoners der gemeente, verzoekende

goedgunstig op het verzoek der Regeering te beschikken.


Daar niemand over dit punt het woord verlangd, stelt de Voorz. voor aan het verzoek van de

Regeerings-Commissaris te voldoen onder voorwaarde zooals door het Dag. Best. zullen

worden gestipuleerd.


Zonder stemming wordt dit aangenomen.


Hierna stelt de Voorz. voor de overige punten der agenda op een volgende vergadering te

behandelen, wat ook wordt goed gevonden, waarna de vergadering wordt gesloten.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 -12 -16 wo

Ingezonden stukken.


Het vluchtelingenkamp te Uden.-

Mijnheer de Redacteur !

In uw blad van heden, 12 December, lees ik in het Raadsverslag de behandeling van een

verzoek betreffende de oprichting van een vluchtelingenkamp, over welk verzoek de stemmen

staken, zoodat – volgens den Voorzitter – er binnen eenige dagen eene nieuwe vergadering

moet worden belegd om er over te beslissen.


Hetgeen hier de Voorzitter gedecreteerd heeft, is niet juist.


De vergadering – er is één vacature en er waren tien leden aanwezig – was voltallig,

zoodat bij staking van stemmen reeds in deze vergadering afwijzend was beschikt, zooals art.


50 laatste lid der Gemeentewet duidelijk aangeeft.


Met dank voor de plaatsing,

Uw dw. dr.


X.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 -12 -16 wo

Een koffiepraatje.


De Belgische vluchtelingen te Gorinchem klaagden over de koffie, die hun werd verstrekt.


Toch ontvingen ze de eerste soort van een bekende firma. Men gaf ze de tweede soort. Ja, ze

was wel beter, maar toch nog niet lekker. Dan maar de derde soort geprobeerd. Toen begon

het te lijken. En nadat de koffiezetsters begrepen hadden, dat er op een pond koffie een half

pond chicorei moest worden bijgevoegd, en er vooral geen melk in mocht, toen smulden de

menschen naar hartelust.


De broodkruimels steken!

Onder de Belgische vluchtelingen te Vlissingen komen er voor, die niet goed het mijn en dijn

kunnen onderscheiden, tenminste de politie heeft aangifte gekregen van diefstal door de

Belgen van verschillende hoeveelheden brandstof.


Een andere hoogst afkeurenswaardige handeling is het verkoopen door de Belgen van het

broos, dat hun als voedsel wordt versterkt. Bij verschillende personen wordt dit voor

beestenvoer gekocht en bij een melkhandelaar heeft de politie een handkar vol brooden

aangetroffen, welk brood de handelaar van Belgen had verkocht. Getracht zal worden aan een

en ander paal en perk te stellen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1914 – 12 – 16 Wo.


De schade in België.


De Tablet publiceert de volgende lijst, opgemaakt door Henri Masson, advocaat bij het hof

van Appel te Brussel, over de schade door de Duitschers in Belgie is aangericht.


p. Sterling.


Luik en omgeving: gebouwen, handel en forten 6.916.000

Thienen : Handelsschade en gebouwen 1.104.000

Leuven: Universiteit, andere gebouwen en handelsschade 7.432.000

Aerschot 248.000

Mechelen: Kathedraal, kunstwerken enz. 1.532.000

Namen: gebouwen, handel forten 4.786.4400

Dinant en omgeving 3.134.000

Charleroi en omgeving 20.632.000

Bergen 136.000

Doornik,Leuze en Ath 100.000

Hasselt, Turnhout, Moll 308.000

Aalst: handel 392.000

Dendermonde 384.000

Schade op het platteland, in dorpen, aan oogst en huizen 56.722.800

Antwerpen en omgeving 20.230.000

Schade aan staatsgebouwen, spoorwegen,bruggen, wegen enz. 48.000.000

Schade door stopzetten van handel en nijverheid 40.000.000

¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

Te zamen 212.057.6000

Of f 2.5444.691.200.


Het schade-staaltje is nog zeer onvolledig en loopt slechts over de eerste 82 oorlogsdagen,

zoodat de schade thans natuurlijk aanmerkelijk hooger is.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯


Udensche Courant 1915: Vluchtoord


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 01- 01 Vr.


* Uden. Verleden Maandag kwamen al de bakkers van Uden en Volkel in het café van

Prinsen ter vergadering bijeen, daartoe uitgenoodigd door den Ed. Achtb. heer Burgemeester,

om te komen tot een overeenkomst in het leveren van brood voor het in aanbouw zijnde

Belgische dorp.


Wat men op de laatste Raadsvergadering beloofd heeft, wordt dus ook uitgevoerd.


Bij het nieuwe dorp zullen ook verrijzen een kerk, scholen, ect. Het geheel wordt electrisch

verlicht en krijgt een centrale verwarming.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 01- 09 Za

* Uden. Dinsdag-morgen vond in het vluchtelingenkamp tusschen eenige werklui eene

woordenwisseling plaats, die zoo hoog liep, dat de een den ander met een hamer op het hoofd

sloeg en hij bewusteloos bleef liggen.


Spoedig toegeschoten hulp vervoerde den getroffene naar een doctor die hem de eerste hulp

verleende.


* Boekel. Verleden week vertrokken van hier een 33-tal vluchtelingen naar het kamp te

Nunspeet. De meesten zonden dezer dagen een schrijven, waaruit blijkt groote dankbaarheid

jegens comité en inwoners die hun tijdelijk herbergden. Alle hadden spijt, dat zij Boekel

moesten verlaten. Wel een bewijs dat het plaatselijk comité en de liefdadige inwoners, den

welverdiende lof ontvingen. Thans verblijven hier nog een 60-tal vluchtelingen.


* Nistelrode. Dinsdag vertrokken van hier naar hunne woonplaats Lier 2 huisgezinnen van

Belgische vluchtelingen, te zamen bestaande uit 11 personen.


Sedert 12 Oct. jl. vonden zij in het klooster der Eerw. Zusters onderkomen en verpleging. Nu

blijven er nog een 30-tal over, voor wie het te hopen is, dat zij ook weldra veilig en gerust

naar hun vaderland kunnen terugkeeren. Dan zouden ook de lokalen der bewaarschool weer

voor hun eigenlijke bestemming in gebruik kunnen genomen worden, terwijl de kleinen nu

reeds 3 maanden gedwongen vacantie hebben, hetgeen de moeders zeker het minst zal

bevallen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 01 – 13 Wo

* Uden. Het Belgische dorp schiet tamelijk goed op. Het heeft aan velen uit Uden werk

verschaft, meer dan sommige wel vermoedden in den beginne.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 915 – 01 – 16 Za

* Boekel. Verleden Zaterdag vertrokken van hier weder een 30-tal vluchtelingen, om te

worden ondergebracht in ’t concertgebouw te ‘s- Bosch.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 01 – 20 Wo

*Uden. Naar wij vernemen is Pater Bernardinus Mets van de Orde der Conventueelen, door

Zijne Doorluchtige Hoogwaardigheid den Bisschop van ’s-Hertogenbosch, aangesteld tot

Pastoor van het Belgische dorp alhier.


* - Het Belgische dorp breidt zich nog steeds uit. Weer zijn er enkele barakken aanbesteed

en reeds in aanbouw. Binnenkort worden een 250-tal Belgische uitgewekenen verwacht.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 01 – 23 Za

*- Naar wij vernemen is door de Regeering aangesteld tot plaatsvervanger en medehelper van

den heer Wiltselm, commandant van het Belgisch dorp alhier, de heer J. Sijstermans te

Maastricht.


De heer L. Brounts, thans verblijvende in zijn geboorteplaats Maastricht, leeraar in de letteren

aan het Atheneum te Ixelles (bij Brussel), is benoemd tot instructeur van het onderwijs in het

in aanbouw zijnde kamp.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 01 – 27 Wo

*Uden. ’t Zijn werkelijk mannen van ernst en degelijkheid, die Jhr. Ruijs de Beerenbrouck

heeft aangezocht om aan ’t hoofd te staan hier van ’t Belgisch Dorp. ’t Mag een gelukkig

voorteeken heeten.


*- Welke en hoevele priesters de geestelijke leiding zullen krijgen over de Belgische

vluchtelingen, is tot heden toe nog niet met zekerheid bepaald. Wel is men reeds met

sommigen in onderhandeling.


*- Het vluchtelingen-comité alhier heeft zijn taak bijna volbracht. Den 1sten Februari houdt

het op te bestaan.


*- Dat ook de boeren hier te lijden hebben van den druk des oorlogs, blijkt hieruit, dat zij niet

eens meer te beschikken hebben over hun eigen goed. Hun is door den Burgemeester namens

de Regeering aangezegd opgave te komen doen op het Raadhuis van hun rogge. ’t Is wel niet

plezierig, maar men moet zich in deze moeilijke tijdsomstandigheden weten te schikken. Er

zullen wel eens betere dagen komen, ook voor den boer, hopen we.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 01 – 30 Za.


*Uden. Officieel is thans door Z. D. H. Mgr. W. v.d. Ven, Bisschop van ’s Bosch, tot Pastoor

van het Belgische Dorp benoemd de ZeerEerw. Pater Bernardinus Mets van de Orde der

Conventueelen.


Deze Pater vertoeft tijdelijk hier in Holland. Hij woont in Leuven, maar is enkele maanden

geleden met de andere confraters uit zijn klooster moeten vluchten. De pastoor gaat wonen

in ’t Belgische Dorp.


Door de Regeering is reeds een officier van gezondheid aangesteld, die dienst moet doen voor

de zieken.


*- De bakkers van Uden, die gezamenlijk hebben aangenomen het leveren van brood aan het

Belgisch Dorp, hebben tot hun secretaris benoemd de heer H. van Sleeuwen. Het daarvoor

noodige meel is door hen opgedragen aan de firma v.d. Putte alhier.


* Zeeland. Een hier werkzaam zijnd Belgische vluchteling uit Antwerpen, kleermaker van

beroep, is weer met vrouw en kinderen naar zijn vaderstad teruggekeerd. Naar wij vernemen,

kreeg hij van zijn aldaar wonende familie zeer geruststellende en bemoedigende berichten.


Sommige krantenberichten doen echter iets anders vermoeden. Wat moet men nu gelooven?.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 02 – 03 Wo

*Uden. In overleg met den Regeerings-commissaris, Jhr. Ruijs de Beerenbrouck, is aan den

Weled. Heer J. Gils opgedragen te zorgen voor de uitdeeling van kleeren ect. aan de

Belgische vluchtelingen, die tijdelijk komen te wonen in ons Belgisch Dorp. Gelijk alle

andere autoriteiten gaat ook deze wonen in het Belgische Dorp. Een woning wordt voor hem

in gereedheid gebracht. Voorloopig wordt het Belgische dorp ingericht voor circa 6000 man.


Mocht het later te klein blijken, dan zal daarin worden voorzien. Nog staan op het lijstje van

de te bouwen woningen: een kerk, scholen, postkantoor, woning voor den pastoor en zijn

kapelaans enz. enz.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 02 – 03 Wo

Vluchtelingenkamp te Ede.


Het Belgische vluchtelingenkamp te Ede, dat dezer dagen geopend is, is bestemd voor de

beste elementen onder de vluchtelingen, die voor plaatsing in een kamp in aanmerking komen.


In verband daarmede is de inrichting van het kamp met dat doel in overeenstemming gebracht.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 02 – 03 Wo

Interneeringskamp Wierickerschans.


De Stichtsche Ct. Geeft een beschrijving van het interneeringskamp aan de Wierickerschans,

tusschen Bodegraven en Woerden, waar de geïnterneerde Engelsche officieren zijn onder dak

gebracht. “Toen eindelijk dag en uur aanbraken, dat aan het station Bodegraven de Engelsche

officieren zouden komen, stonden eenige honderden, nieuwsgierig-belangstellend, aan het

nieuwe Staatspoorstation te wachten,

Maar, eilacie!

Men had buiten de waard, - in dit geval buiten den commandant van het kamp gerekend.


Meende men, dat de sneltrein uit Utrecht – Leiden, zooals gewoonlijk, alleen in Woerden en

Bodegraven zou stoppen, thans was dit anders.


Even voorbij de halte Waarder, daar waar de achterzijde van het kamp dicht den spoorweg

nadert, werden door den commandant aan weerszijden van de spoorlijn twee roode vlaggen

geplant.


De trein naderde, en ……. moest stoppen.


En toen is het gebeurd, dat in alle stilte, slechts aanschouwd door een aantal medereizigers, de

38 Engelsche officieren, begeleid door een 130-tal gewapende Hollandsche soldaten, den trein

verlieten en door het land, midden door de dorre natte weide, naar het “Interneeringskamp”

togen.


Hier was alles op de komst voorbereid. Het gebouw aan de rechterzijde van den ingang was

bestemd voor de dienstdoende wacht. Verder op het terrein was een gebouw neergezet, waarin

de cantine was gevestigd, terwijl weer in een ander gebouw afzonderlijke slaapvertrekken

waren ingericht.


’t Zijn in alle opzichten "vreemde" lui, die Engelschen! Te Groningen hebben zij hun

eerewoord achtergelaten en daarom worden ze nu in dit kamp bewaakt. Ontsnappen scheen

ons dan ook onmogelijk. De schildwachten staan slechts 15 passen van elkaar verwijderd; de

eerste dagen met een scherpen patroon in het magazijn van hun geweer; thans echter met een

z.g.n. “wachtpatroon”.


Of zij zich daar nu bijster thuis gevoelen, die Engelsche officieren, betwijfelen wij.


Maar dat zij het zich-zelf zoo aangenaam mogelijk maken, dat staat voor ons vast.


Worden niet dagelijks meer dan driehonderd eieren verorberd? Gebraden kippetjes en wild

passeeren geregeld de wachtposten!

Tabak en sigaren? Staat niet in de étalage van de firma Hagen te Utrecht een kist met 1000

sigaren gereed voor de officieren op de Wierickerschans; sigaartjes van…..


een gulden per stuk?!

Zóó gevangen te zitten….!

“ Er zijn dan ook rijke napen bij,” zoo werd ons verzekerd; vooral bij het spelen om geld,

komt dit ten duidelijkste uit. Dat voor recreatie gezorgd is, behoeft niet te worden vermeld.


De ruime binnenplaats van ’t kamp, biedt een schoone gelegenheidvoor het in Engeland zoo

geliefd golfspel, terwijl in de cantine liefhebbers van kaartspel en domino hun hart kunnen

ophalen.


’t Zijn niet alle Engelschen, die geïnterneerden. Er is één Fransche onderofficier bij een

knappe,flinke kerel, die een achttal talen vloeiend spreekt en in het Engelsche legerdienst

deed als officier …. meer nog: als tolk.


Er heerscht onder de officieren een vriendschappelijken toon en tegenover de Nederlandsche

militairen wordt de meeste welwillendheid in acht genomen.


Toch schijnen niet allen het met hun tegenwoordig verblijf eens te zijn.


Dit blijkt wel uit het feit, dat dezer dagen een der geïnterneerden onder militair geleide

vertrokken is.


De man had op een voor den commandant zeer verstaanbaren toon gezegd, dat het zijn vaste

voornemenwas, binnen acht dagen vandaar te vertrekken.


De commandant oordeelde het toen beter in dezen behulpzame hand te bieden,wat betrof het

vertrek van den Engelschen officier.


Zooals reeds gemeld, dezer dagen kwam een auto voor; de officier werd onder geleide

vervoerd naar Amsterdam, ging daar scheep, trok zelfs over zee naar …. Het eiland Urk, waar

hij thans rustig nadenkt over zijn plan, dat in duigen viel.


Doch, alles bijeengenomen, raaken de geïnterneerde officieren het onze militairen niet lastig;

zij begrijpen dat er met de Hollandsche soldaten niet valt te spotten.


Zij zijn geïnterneerd en de commandant van ’t kamp voert consequendtie daarvan streng door.


En de Wierickerschans?

Wanneer de reiziger op het traject Leiden – Woerden in de avonduren de achterzijde van het

kamp passeert, zal onwillekeurig zijn blik worden getroffen door het licht van de booglampen,

dat ver in den omtrek zijn helderen glans verspreid; en hij zal het zijn medereizigers vertellen,

dat daar 38 Engelsche officieren”gevangen”zitten.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 02 – 06 Za

Het vluchtoord te Uden.


De ZeerEerw. heer Pastoor P.B. Mets verzoekt plaatsing voor het volgende:

Men meldt mij uit Uden, dat reeds verschillende pakjes met boeken aan mijn adres zijn

aangekomen. Daar ik eerst dan naar ’t vluchtoord ga, als onzen houten woning in gereedheid

is, kan ik de ontvangsten niet aan afzender berichten. Men zij dus niet ongerust. Hoe meer

pakjes ik bij mijn aankomst zal vinden, hoe gelukkiger men mij make en zoo spoedig

mogelijk zal ik de goede gevers mijn dank betuigen.


P.B. METS,

Pastoor van ’t vluchtoord

Bij Uden.


Tijdelijk R.K Pastorie Huissen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 02 – 06 Za

BURGELIJKE STAND.


UDEN.


Overleden: Leonardus Martens , 9 d.; Jozef August Ceulemans, 2 j.,( Belgisch )

¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 02 – 06 Za

*Uden. Dinsdag-avond had in het hôtel van Mej. Terneuzen de aanbesteding plaats van de

nieuwe Parochiekerk in ons Belgisch dorp. Den heer Stuivenberg uit Den Haag is het werk

gegund. De som, waarvoor hij het heeft aangenomen, bedraagt ruim f 5000.


Den 20 Februari moet zij kant en klaar zijn.


*- Woensdag-morgen is de eerste vluchteling op het parochiale kerkhof alhier begraven. Een

kind van twee jaar. De eerste, die hier sterft in het land der ballingschap.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 02 – 13 Za

*Uden. Niet Maandag, zooals reeds verteld werd, maar Woensdag as. zullen de eerste

vluchtelingen het Belgisch dorp komen wonen.


Die van Uden en Volkel moeten er het eerst naar toe. De Udensche bakkers zullen het druk

krijgen.


Als medehelper van Pater Bernardinus Mets, tijdelijk Pastoor van het Belgisch dorp, is

aangewezen Pater Hofman, een Lazarist, ook zelf een vluchteling uit België. De andere twee

zijn nog niet met name bekend.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 02 – 17 Wo

*Uden. Maandag-middag arriveerde alhier de Pastoor van het Belgisch dorp, de ZEerw .Pater

Bernardinus Mets en zijn Kapelaan, de WEerw. Pater Albert Hofman. Lazarist. Zij hebben

voorloopig hun intrek genomen bij de Eerw. Kruisheeren alhier. Eerst moet hun Pastorie klaar

zijn.


*- Naar wij uit goede bron vernemen is de levering van boter aan het Belgische Dorp

opgedragen aan Firma Jurgens uit Oss.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 02 – 17 Wo

*Het “vluchtdorp”bij Uden.


Men schrijft uit Tilburg:

Reeds een paar malen werd er met enkele woorden melding gemaakt van het in aanbouw

zijnde vluchtelingendorp bij Uden. Uit die simpele mededelingen kon men voldoende raden,

dat daar een groot en omvangrijk werk moest worden uitgevoerd, maar hoe men nu eigenlijk

het vraagstuk had opgelost om aan 10.000 personen een behoorlijk tehuis, voeding en

bezigheid te kunnen verschaffen, bleef nog vrijwel geheim. Al is dan heden nog niet alles

voltooid en al heeft de ondervinding nog niet geleerd dat het hier gevolgde systeem aan alle

verwachtingen voldoet, toch zal een vluchtige schets van de indeling van het onafzienbare

terrein en de doelmatige inrichting der ontelbare hallen doen begrijpen met welk een

practischen, nauwgezetten zin men hier is te werk gegaan. Vooreerst heeft men daar de keuze

van het terrein. Een vierhoekige uitgemeten, hooggelegen heivlak, omzoomd door flinkgroene

mastbosschen. Het kweitert en schettert er rondom in ’t hout van kraaien en druk

snaterde musschen, het lispelt er zoet van de zwatelende dennen, het ademt er ruim in de koelzuivere

lucht. Van ver doemt aan den einder het koepeldak op der imposante kerk van Uden

en als twee minarets priemen haar slanke torens de lucht in, hoog uit boven de vriendelijke

woningen van het wijduitlijnende dorp.


Dat alles maakt het uitzicht dezer streek tot een weelde voor het oog, een gemoedelijk

onvervalscht, Brabantsch landschap.


Te midden nu dezer blijstemmende natuur aan den schoonen grintweg van Uden naar Zeeland

en op nagenoeg drie kwartier van die beide dorpen gelegen is als bij toverslag een kleine

houten stad verrezen, die gereed ligt om eerdaags haar bewoners te ontvangen. Bij den eersten

aanblik gevoeld men iets van een vermoeiende eenvormigheid. ’t Is schier een eindloos veld,

vol rechtlijnige, lange withouten loodsen. Het zwarte asphalt der stophoekige dakbedekking

drukt de gebouwen neer en doet ze van buiten laag en somber schijnen. Maar het oog bedriegt

zich daarin, want zoodra men binnentreedt, voelt men als ’t ware den open hemel boven zich,

zoo vrij en hoog glooien de daken op de rijzige stijlen.


Daarmede is echter de eentonigheid van den eersten aanblik nog niet geheel weggenomen,

want waar men langs de reeksen slaapbarakken de oogen ook wendt, overal ziet men de

onafgebroken opeenvolging van deur en raam, deur en raam. Doch daarvoor verdwijnt dan

ook opeens de idee van loodsen en men verzoent zich oogenblikkelijk met het geheel, zoodra

men het interieur heeft gezien. In de eersten aanleg is men er natuurlijk niet op uit geweest

hier iets schoons, maar wel iets practisch en hygienisch tot stand te brengen.


De vriendelijke voorlichting van overste J. Wilhelm, die zich met de leiding van dit

vluchtoord ziet belast, stelt mij in staat een juist beeld te kunnen geven van dit zonderlinge

dorp. Na een wijle door den regen over de terreinen te hebben rondgezwalkt,

kon ik op mijn gemak in hotel Terneuzen de plannen nog eens inzien en gaf overste Wilhelm

mij de noodige aanduidingen.


De groote van het terrein, zeide hij, zal u wel hebben overbluft, doch wanneer wij nu een

weinig in details treden, dan zal het nog duidelijker worden wat een massa werk hier moest

worden gedaan.


Vooruit kan ik u zeggen, dat er naar gestreefd is het idee van een gemeente te verkrijgen. Er

werd begonnen met een rioleering aan te leggen, een uitgebreid buizennet met groote

waterloozing. De leiding meet enkele kilometers, zoodat er aan grondwerk heel wat te doen is

geweest. Doch nu, wat aan de oppervlakte ligt. Het terrein is verdeeld in drie wijken, een

West -, een Zuid -, en een Oostwijk. West en Oost worden gescheiden door een

“Middenweg”van 30 meter breed. Deze Middenweg wordt rechthoekig gesneden door den

“Waterweg”die aldus de scheiding vormt van de derde, de Zuidwijk, die zich uitstrekt over de

gehele breedte van het terrein. In de beide eerste wijken is plaats voor elk 3000 personen,

Terwijl de Zuidwijk 4000 menschen kan herbergen. Voorts is het terrein ingesloten door drie

groote wegen, waarvan de “Voorweg” parallel loopt met de groote baan Uden – Zeeland en

de beide overige in de lengte aan den buitenkant van het terrein loopen en naar gelang hun

ligging den Westerweg en Oosterweg zijn genoemd. Komt men nu door den Middenweg op

het dorp, dan heeft men aan beide zijden een open plein, respectievelijk het Westen- en

Oosterplein. Deze beide terreinen zijn aan drie zijden volgebouwd ieder met 10 slaapbarakken

elk met eene afmeting van 48 bij 41 meter. In iedere barak kunnen 300 menschen worden

ondergebracht, zoodat natuurlijk in de Zuidwijk, waar plaats is voor 4000 personen het aantal

barakken grooter is.


De barakken zijn overigens geheel aan elkander gelijk. Zij zijn verdeeld in een aantal

uitgetimmerde kamers van 3 bij 7 meter. Iedere kamer heeft een deur en een raam, die niet op

een binnengang uitkomen, maar of wel aan het plein, of wel aan den weg, die langs de

achterzijde der barakken loopt. Zoodoende is het mogelijk geworden, dat aan ieder gezin van

hoogstens acht of tien personen een eigen verblijf wordt aangewezen, terwijl bij brandgevaar

iedereen terstond buiten staat. Dan zijn er in elke barak nog een aantal kleine kamers, waar

afzonderlijke mannen en jongens hun slaapplaatsen kunnen vinden. Voor zwakken en ouden

van dagen en eveneens voor moeders met zuigelingen zijn in iedere barak een drietal kamers

ingericht, waar wat meer comfort is aangebracht en waar de moeders hare kleinen kunnen

verzorgen en hen van warme melk voorzien. Deze vertrekken worden verwarmd en kunnen

bereikt worden van uit de andere kamers, zonder dat men zich naar buiten behoeft te begeven.


Al deze kamers zijn van matrassen voorzien, doch deze zijn tegen den planken grond gelegd,

behalve in de vertrekken voor de ouden, waar opslaande beddenbakken werden aangebracht.


Elke kamer heeft verder een nummer, waardoor ieder gezin zijn eigen tehuis gemakkelijk

vinden kan. De maaltijden worden gezamenlijk genomen en daartoe heeft men in elk der

voorste wijken drie reuzen-eetzalen gebouwd, terwijl de derde wijk vier van deze inrichtingen

zag oprichten. De eetzalen, die tevens als conversatiezalen worden gebruikt, zijn gerekend

voor 1000 personen. Zij worden verwarmd elk door zes kachels met een capaciteit van 600

kub. meter. Voorts heeft ieder wijk haar eigen centrale keuken, waarin op een rijtje 15 enorme

stoomers te glimmen staan. Het meubilair der eetzalen is natuurlijk banken en tafels, maar

alles nieuw en sterk. Achter de keuken vindt men in elke wijk een groot waschhuis. Hier

zullen de vrouwtjes ieder haar eigen tobbe vinden en kan naar hartelust geploeterd en geplast

worden. Afzonderlijke celletjes zijn er aangebouwd waar de vrouwen buiten het onbescheiden

oog van anderen hunne kinderen kunnen verzorgen. Later wordt nog een douche inrichting

aangebouwd, zoodat men heusch de vrees kan ontkomen voor vervuiling in dit vluchtoord.


Hiermede is opgenoemd, wat men zooal in iedere wijk aantreft. Er staan echter of komen te

staan, nog verschillende speciale gebouwen. Op het Westerplein treft men alvast aan den

grooten bazar met het postkantoor, daarachter weer de electrische centrale met de

machinistenwoning. Men moet wel weten, dat alles electrisch is verlicht, en dat men daardoor

Uden, dat zijn straatverlichting nog met oliepitjes moet doen, ver vooruit is.


Aan den Voorweg, eveneens in de Westwijk, staan de groote magazijnen voor proviand. Het

begon er al aardig vol te hangen en het heeft er alle uitzicht van, dat deze winkel druk zal

gaan.


In de Oostwijk was de kerk in aanbouw. Het leek wel alsof er een Kathedraal moest komen

staan, zooveel hout en balken lagen er opgestapeld. Aan de kerk wordt de pastorie gebouwd

waarin zich een pastoor met drie kapelaans zal vestigen, die geestelijke zorg over het dorp op

zich zullen nemen. De wereldlijke macht zal echter ook vertegenwoordigt zijn, wat blijken

kan uit het wachthuis met het cachot, dat voor aan den Middenweg werd getimmerd. De

rijksveldwachter is reeds aangewezen om hier het gezag van vrouwe Justitia te handhaven. In

de Oostwijk zullen nog verschillende ateliers worden opgericht, waar gesmeed, getimmerd en

geschoenmakerd kan worden. Een laatste inrichting is de polykliniek in de Zuidwijk en van

daaruit zal men in medewerking met de keukens het gezonde leven trachten te behouden en

het dorp. Het eigenlijke dorp hebben wij hiermede vluchtig doorloopen, doch aan den

overkant van den grintweg Uden – Zeeland rijst nog een labyrint van palen uit de grond. Dat

worden de kantoren en verblijven voor het personeel, de ziekenbarakken en de scholen. Voor

de verpleging en het onderwijs aan de meisjes zullen acht zusters haar klooster in het dorp

betrekken, terwijl het overige onderricht is toevertrouwd aan de zorg van dr. Brauns uit

Brussel.


Hoe voortreffelijk hier alles is ingericht toch moet men hopen, dat het van korten duur zij en

dat de Belgen spoedig in vrede naar hun eigen land kunnen weerkeeren.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 02 – 20 Za

*Uden. Op hoog bevel hebben de Belgische vluchtelingen in de provincie Zeeland, die van

regeeringswege onderhouden werden, verleden Donderdag genoemde provincie moeten

verlaten en zijn voor een gedeelte ondergebracht in het vluchtoord te Uden.


*- In de eerste helft der maand Maart zal een vergadering van gemeentebesturen gehouden

worden ten Raadhuize te Haps ter bespreking der electriciteitsvoorziening. Op deze

vergadering zijn ook uitgenoodigd de Burgemeester dezer gemeente en zijn wethouder.


*- Nog twee Eerw. Heeren Geestelijken zijn voor de zielzorg van de Belgische vluchtelingen

alhier aangesteld. Als de pastorie klaar is, komen zij.


Tot beheerder van het Rijkskantoor “vluchtoord Uden “is van regeeringswege aangewezen de

heer C. M. Schrijver, commiestitulair de Posten en Telegraphie.


Er zullen acht zusters komen in ons Belgisch Dorp, uit het klooster Simpelveld. Vier zijn

aangewezen voor de zieken en vier voor ’t onderwijs.


De Belgische minister van Wetenschappen en Kunsten, Prosper Poulet, die verleden Maandag

in Den Haag is aangekomen, gaat een bezoek brengen aan al de inrichtingen ten behoeve van

de Belgische vluchtelingen hier te lande opgericht, ten einde zich met hen in verbinding te

stellen. Dat Zijne Excellentie ook ons Dorp bezocht, zou niet onmogelijk wezen.


* Ravenstein. Met de vastenavonddagen hebben verschillende belangstellende zoowel van

hier als uit den omtrek een bezoek gebracht aan het zg. Belgisch Dorp te Uden, in zooverre

zij werden toegelaten. Er waren er onder, die schijnbaar niet al te best met de regelen der

welvoeglijkheid op de hoogte zijnde, niet eens een kijkje konden nemen, maar zelfs nog een

klein verbaaltje opliepen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 02 – 24 Wo

*Uden. Verleden Maandag is weer een trein met vluchtelingen alhier aangekomen. Vandaag

komen er weer en a.s. Vrijdag ook. ’t Is ingericht, zooals men weet voor 6000 personen.


Reeds 7 rijksveldwachters zijn aangewezen ter bewaking van ’t vluchtoord Uden.


Nog vernemen wij dat de vluchtelingen dagelijks van 2 tot 4 uur het kamp mogen verlaten.


Mogelijk zal worden besloten de vluchtelingen werk te doen verschaffen door de Nederl.


Heide-Maatschappij. Het groot aantal heidegronden in de onmiddellijke

omgeving bied daarvoor eene geschikte gelegenheid. Het plan bestaat om voorloopig 300

personen aan het werk te zetten.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 - 02 – 27 Za

Jhr. Mr. Ch. Ruys de Beerenbrouck.


Door de val van de Belgie’s bolwerk, Antwerpen, is een vloedgolf van ellende en leed binnen

ons land gestroomd. Alwat zich niet weren of verdedigen kon, liep over naar den trouwen

buur.


Eerst heeft Nederland de Duitsche gewonden opgenomen binnen zijn grenzen; kort daarop

kreeg het de Engelsche schipbreukelingen te verzorgen en te verplegen en thans voedt ons

klein land ontelbare Belgen en gaf den dakloozen een onderdak.


De druk, hierdoor op ons gelegd, is ongetwijfeld zwaar te dragen, te zwaar voor enkelen, doch

grootsch de taak om te midden der natiën te mogen zijn als de barmhartige Samaritaan, die

olie en wijn goot op den door roovers uitgeschudde-langs-den-weg en aldus diens wonde

heelde en zijn pijn verzachtte.


Nederland bleef dus ook op het gebied der naastenliefde zijn neutraliteit handhaven en

verzorgde zonder ommezien naar personen alwie over zijn grenzen kwam.


Toch zijn soms in ’t buitenland de dwaaste dingen van ons beweerd, alsof wij heulden met de

vijand. Men wantrouwde onze houding. Men maakte ons verdacht. Doch dat wantrouwen en

die verdachtmaking zijn, gelukkig, weer weggenomen. Ze zijn wijzer geworden sindsdien. Ze

hebben de Nederlanders gezien bij het heelen der wonden en bij het lenigen der smarten;

gezien en ondervonden hebben ze, hoe wij deden wat wij konden om het lot der arme

vluchtelingen, dat toch al zoo zwaar was, zooveel mogelijk te verzachten en te verlichten. En

van dien dag af is men zonder eenige terughouding gaan gelooven aan onze volkomen loyale

neutraliteit. Nog niet zoo lang verzocht de Belgische afgevaardigde, Frans van Cauwelaert,

aan de Nederlandsche dagbladen te publiceeren, dat alle misverstanden omtrent Nederland’s

houding geheel verdwenen was, doordat wij de vluchtelingen hebben ontvangen en hun

gastvrijheid hebben verleend op een allerhartelijkste wijze.


En werkelijk, onze Regeering, heeft gedaan wat zij konden doen.


Overal in den lande werden Steun Comités opgericht ten behoeve der Belgen. Men zorgde

voor levensonderhoud, men gaf hun huisvesting, niets ontbrak hun.


Doch daar sommige streken uit ons land, de Zuidelijke vooral, opgepropt vol zijn van

Belgische vluchtelingen, als haring in een ton zóó dicht opeen en de druk daardoor op haar

gelegd, wat al te zwaar werd – te meer nu de oorlog zich zoo lang rekt en niemand weet of

gissenkan waar of wanneer hij eindigt – zoo heeft onze Regeering besloten tot het oprichten

van zoogenaamde “vluchtoorden” waar de Belgen bij duizenden kunnen worden opgenomen.


Commissies werden daarvoor gevormd, die voor alles te zorgen en alles te regelen hadden,

plannen ontwerpen, die haar werden voorgelegd te beoordeeling en zoo meer.


Zoo ontstonden vluchtoorden te Nunspeet en Ede, te Bergen-op-Zoom en Uden. En nu dezer

dagen dat van de laatstgenoemde plaats geopend is, nu mag, dunkt ons, weleen klein plaatsje

worden ingeruimd voor den man, die de ziel ervan geweest is en nog is en wiens naam wij

hierboven neerschreven:

Jhr. Mr. Ch. Ruijs de Beerenbrouck.


Een stoere werker op velerlei gebied, een der degelijkste en verdienstelijkste onder onze

Nederlandsche Katholieken.


Van de R.K. Staatspartij een der meest eminente leden.


In de Tweede Kamer – Hij is afgevaardigde voor Gulpen in Limburg – een der edelste figuren.


Hij beweegt zich vooral op het gebied van het gebied van het penbaar Katholiek leven.


Toen half Januari 1904 te Utrecht eene vergadering belegd werd te bespreking van de Statuten

en Reglementen van de Organisatie der Katholieke Sociale Actie en een Stichtings-Comité

alsdan werd gevormd voor de vijf Bisdommen van Nederland, was hij weer de man, die

meehielp aan het tot stand brengen dezer zoo hoogst noodzakelijke organisatie. Voorzitter

werd hij benoemd van het Stichtings-Comité voor het Bisdom Roermond. En sindsdien

hebben de Kath. Sociale Actie, de Roomsche vakbeweging steeds bij hem steun gevonden en

zijn belangstelling gewekt. Met woord en daad heeft hij ze gerugsteund en doet het nog.


Doch geen Roomsche actie is hem sympathieker geweest steeds dan de Drankbestrijding. In

het leger der drankweer was hij overal de eerste en stond steeds vooraan in de beweging.


Hij is voorzitter van de Federatie Sobriëtas, welks Secretariaat gevestigd is sinds Jan. 1904 in

het Volksgebouw “Stichting de Stuers “ te Maastricht. Voorzitter ook van de Internationale

Katholieke beweging tegen het alcoholisme en van het Permanent Comité voor de

Internationale Congressen tegen het alcoholisme.


Een onversaagd strijder, een tactvol leider, een ridder, geboren voor de kruistocht. Wie hem

prikkelt,schreef eens Gerard Brom in de “Nieuwe Kruistocht” ten jare 1909, ziet blauw bloed

opspuiten, maar warm van volksliefde. Bevelen zit hem in dat bloed; hij smijt het schietgebed

over de vergadering als een generaal zijn commando. Hij twijfelt nooit aan zijn roeping om de

wereld vóór te gaan en doet het door zijn goed voorbeeld.


En Ruijs is niet iemand met den mageren titel Mr. als eenige aanbeveling, maar heeft zijn

voorrechten veroverd met overwerk.


Geen wonder, dat onze Nederlandsche Regeering haar eminent Tweede-Kamer-lid aanstelde

tot Regeerings-commissaris van de vluchtoorden, die komen moesten. En ook in dezen heeft

hij met tact weten te handelen.


Toen de Uden’s gemeenteraad het voorstel van een vluchtoord te dezer plaatse ter tafel kwam,

vond het slechts gedeeltelijk instemming. Men was bang van de Belgen. Men vreesde ze. De

Belg is wat lichtzinnig van aard en velen onzer buren gooien het met den godsdienst al heel

gauw op een accoordje. Wat nu ?

De regeerings-commissaris Jhr. Mr. Ruijs de Beerenbrouck had een taak te vervullen, hem

door de Regeering opgelegd. Hij kwam zelf naar Uden toe en besprak de zaak met

Burgemeester en Gemeenteraadsleden. Klaar en helder wist hij te betoogen, dat het

“vluchtoord Uden”veel, groot voordeel zou opleveren aan de gemeente en dat de leiding

ervan degelijke, roomsche mannen zou worden toevertrouwd.


Het voorstel kwam weer onder den hamer en vond algeheele instemming. Vertrouwend op

zijn woord, stemden allen toe.


Enkele maanden zijn sindsdien verloopen. De kleine houten stad heeft haar eerste bewoners

reeds ontvangen en opgenomen. Aan het hoofd van ’t vluchtoord staan mannen, die een

waarborg zijn voor de zoo hoog noodige lucht en discipline. Flinke, degelijke opvoeders zijn

met het onderwijs belast. Voor de zielzorg is uitstekend zorg gedragen. Twee priesters zijn

daarvoor reeds door de Bisschoppen aangewezen: Pater Bernardinus Mets als Pastoor en Pater

Hofman als kapelaan. Met twee anderen is men nog in onderhandeling.


Wie weet, hoeveel goede zielen onder ruwe bast hier weer een weeker worden gemaakt en

williger voor godsdienstige praktijken. Alle mogelijke voorzorgsmaatregelen zijn dus

getroffen. Meer kon toch niet worden gedaan.


De Regeerings-commissaris heeft dus woord gehouden. Hij is een man van de daad, maar ook

van ’t woord, dat heeft hij te Uden bewezen. Hij heeft mannen rond zich vereenigd die allen

zonder uitzondering ons de blijde verzekering geven, dat het “Vluchtoord Uden” aan de

gemeente niet tot last zal wezen, eerder een zegen. Want vreemdelingen herbergen is toch ook

een werk van barmhartigheid.


Moge Jhr. Mr. Chr. Ruijs de Beerenbrouck, die in dezen een zware en moeilijke taak, hem

door de Regeering opgedragen, heeft te vervullen, nog jaren lang blijven voor de Katholieke

zaak in Nederland een even onvervaard en onversaagd strijder als hij tot dusverre is geweest.


Uden, 17 Febr.1915.


H. BANKEN

Kruisheer.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 02 – 27 Za

*Uden Dinsdag-avond zijn alhier gearriveerd twee Eerw. Zusters uit Simpelveld, bestemd

voor ’t onderwijs in ’t vluchtoord. Voorloopig genieten zij gastvrijheid in het Retraitenhuis.


Over enkele dagen komen er nog zes bij.


*- Circa 1000 mensen hebben zich reeds in ’t vluchtoord metterwoon gevestigd. Naar De Tijd

meldt, zullen de Belgische vluchtelingen, die te St. Oedenrode en Schijndel nog onderdak zijn,

overgebracht worden naar het vluchtelingendorp te Uden.


*- Naar wordt vermeld, zullen binnenkort zich in ’t vluchtoord nog komen vestigen drie

priesters: een Pater Benedictijn, een wereld-geestelijke uit het Bisdom Mechelen, en

waarschijnlijk ook nog een Pater Conventueel uit Brussel.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 02 – 27 Za

“De Vuurdooder”.


Dinsdag-middag werd op het terrein van het vluchtelingenoord te Uden een demonstratie

gehouden met het Brandblusch-Toestel “De Vuurdooder”. Deze demonstratie werd gehouden

op verzoek der Ned. Regeering, door den heer A. Boas, Generaal-Vertegenwoordiger en

demonstrateur van genoemd toestel.


Onder de vele toeschouwers merkten we o.m. op de volgende autoriteiten: Overste Wilhelm;

de Regeeringscommissaris; Luitenant Duijt; Comdt. En de EdelAchtb. Heer Sistermans;

Burgemeester van het Vluchtelingenoord; verder Ingenieur Zoetmulder, Architect J. Louwers

– Wijsbek uit Uden; de Industrieelen: de heeren van Hout en Verstraaten uit Mill, Brox en

Rath uit Vechel; verder de heeren A. Schuurmans, Prinssen – Robbers, J. v. Sleeuwen en

W .v.d. Heijden, van de Udensche brandweer, om als deskundigen de uitwerking van het

Brandbluschmiddel waar te nemen.


Voor de te nemen proef was een houten tentje opgeslagen waarin een aantal dunne latten; dit

alles werd met teer bestreken en met benzine bespoten en daarna in brand gestoken. Toen het

geheel in lichte laaie stond en men niets zag dan vlammen, doofde de heer Boas deze in een

paar seconden geheel uit. De vele toeschouwers waren voldaan over de uitwerking. Op

verzoek van Overste Wilhelm werd het huisje nu aan de bovenkant in brand gestoken en ook

toen was men de vlam weder terstonds meester. Een weinig poeder uit het toestel doofde

onmiddellijk het grootste vuur.


Nog meerdere proeven werden genomen, o.a. teer die over den grond gegoten was en daarop

nog met benzine begoten, werd aangestoken, wat een reusachtige vlam veroorzaakte; het

poeder doofde die echter direct.


De vuurdooder is een zeer eenvoudig toestel, wat iedereen behandelen kan; het is een

eenvoudige bus met een soort poeder. Bij het ontstaan van brandheeft men gewoon deze bus

te openen en het poeder in de vlam te werpen, die daardoor oogenblikkelijk gedoofd worden.


In het vluchtelingenoord te Uden hangen deze toestellen in groote getale zeer doelmatig

buiten tegen de houten gebouwen,zoodat een ieder bij het ontdekken van brand, direct een

toestel bij de hand heeft en daarmede de brand kan stuiten.


Door de heer Boas zijn aan de Regeering voor de verschillende kampen de Vuurdooders

geleverd. Daaruit blijkt, evenals door de demonstratie, dat het toestel een ieder is aan te

bevelen, en vooral voor groote inrichtingen, boerderijen, enz., van veel waarde is.


Overste Wilhelm gaf dan ook zijne tevredenheid over de goed geslaagde demonstratie te

kennen en alle toeschouwers waren er van overtuigd, dat de uitwerking van het toestel “De

Vuurdooder”verrassend is.


Naar de heer Boas ons mededeelde zal door hem ook nog een demonstratie worden gegeven

in het vluchtelingenoord te Ede.


- de firma H. Sandtmann, fotograaf te Arnhem, zond ons een paar zeer goed geslaagde kiekjes,

door hem genomen gedurende bovenstaande demonstraties.


- Naar de heer Sandtmann ons mededeelde, is het plan, op het vluchtelingen-terrein een

photografisch atelier op te richten.


* Nistelrode. Nadat op 20 Febr. jl. 26 der hier vertoevende Belgische vluchtelingen naar het

vluchtoord Uden waren vertrokken, bleven er nog slechts een 10-tal over. Deze verkozen

liever naar hun vaderland terug te keeren dan in een vluchtelingenkamp ondergebracht te

worden en zijn gisteren naar hun vroegere woonplaats Lier vertrokken. Te vreezen is, dat zij

later nog wel eens spijt over deze keuze zullen hebben, aangezien er twee jongelingen van 17

jaar bij zijn. Men verneemt ten minste meermalen dat in België vertoevende jongelingen van

dien leeftijd levensgevaarlijke pogingen doen om dat land uit te komen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 03 – 03 Wo

Een Belgische minister over de Belgische vluchtelingenkampen.


De Belgische minister Poullet bezocht dezer dagen het kamp te Gouda, waar 1800 Belgen

verblijf houden, en verklaarde in een persgesprek,

dat dit bezoek een gunstigen indruk op hem naliet en hij vol waardeering was over

het werk,dat hier is verricht.


De kinderen vooral zagen er zeer gezond en zelfs gelukkig uit. Alle vluchtelingen zijn

ondergebracht in de serres van een tuinbouw-

Onderneming en hulpgebouwen,die alle centraal verwarmd zijn. Ook de voeding laat niets te

wenschen over. De toestand wordt er van dag tot dag beter en sommige vluchtelingen hebben

het er zelfs beter dan thuis. Er is gedacht aan de stichting van een school voor meer uitgebreid

lager onderwijs, waar o.a. Fransch en Engelsch zouden kunnen worden onderwezen.


Ook over de ziekeninrichtingen was des ministers oordeel onverdeeld gunstig en hij roemde

zeer de liefde en edelmoedigheid, waarmee de Belgische uitgewekenen te Gouda worden

behandeld. Later zal de minister andere plaatsen bezoeken.


Oproep aan de in Nederland verblijvende Belgen.


Door het nationaal comité tot steun en onderstand aan de in het land gebleven Belgen, wordt

een oproep gedaan om het tot hongersnood gedoemde België den strikt noodigen onderstand

te doen geworden. Leden van het comité zijn de meest vooraanstaande landgenooten op het

gebied van de liefdadigheid en de menschlievendheid. Het comité stelt zich ten doel onder de

in Holland verblijvende Belgen de sommen in te zamelen, die elk naar zijn vermogen en

goedhartigheid storten wil om zijn ongelukkige landgenooten van den hongersnood te redden.


Het secretariaat van de Hollandsche sectie is gevestigd in Den Haag, Daendelstraat 27 en is

geopend elken dag van 11 tot 12 uur.


Paniek in de kerk.


Zondagmorgen circa half twaalf had er in de St. Vituskerk te Hilversum onder de Hoogmis

een paniek plaats. Een geweldigen slag, waarbij sommigen meenden een blauw licht te

hebben gezien, bracht opschudding te weeg. Velen verlieten in groote verwarring de kerk.


Ongeveer 20 personen werden bewusteloos door den schrik. Vooral onder de Belgische

vluchtelingen, zittende in de linker zijbeukwas de schrik groot, wijl sommige meenden, dat er

een bom was gevallen.


De aanleiding hiertoe schijnt geweest te zijn, dat de bliksem bij zijne ontlading langs den

bliksemafleider, cotact heeft gekregen met den haan van den toren. Door den storm van

December j.l. was het kruis sterk verbogen waardoor de haan in nauwe aanraking kwam met

de punt van den bliksemafleider.


Typhus in een vluchtelingenkamp

In het vluchtelingenkamp te Kloosterzande (=Hortenisse Zeeland) waar ongeveer 1300

vluchtelingen vertoeven, heerscht de typhus in vrij hevige mate. Geregeld zijn er een 40

lijders, terwijl er ook veel sterfgevallen voorkomen, zoo o. a. Zondag 4

Het kamp staat onder militaire bewaking en niemand mag het verlaten.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 03 – 03 Wo

Belgische vluchtelingen.


Worden gevraagd:

Goede glasblazers

Voor het blazen van fijn witglas, type: Val St. Lambert.


Schrijven aan WITGLASFABRIEK, LEERDAM bij Gorinchem.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

Réfugiés Belges

on demande:

de bons souffleurs de Gobelets

pour verreries type: Val St. lambert.


Ecrire à WITGLASFABRIEK, LEERDAM, Les Gorichem.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 03 – 06 Za

Plaatselijke Berichten.


* Uden. Tot tweede geneesheer van ’t vluchtoord alhier is aangesteld de WelEd. Z. Geleerde

heer Dr. Peeters uit Mechelen ( België )

* Ravenstein. De Belgische vluchtelingen, ( drie gezinnen) die sedert half October hier

vertoeven, zullen eerdaags naar hun land terugkeeren. Zij wachten slechts op hun passen om

te kunnen vertrekken.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 03 – 06 Za

Belgische vluchtelingen.


Worden gevraagd:

Goede glasblazers

Voor het blazen van fijn witglas, type: Val St. Lambert.


Schrijven aan WITGLASFABRIEK, LEERDAM bij Gorinchem.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

Réfugiés Belges.


on demande:

de bons souffleurs de Gobelets

pour verreries type: Val St. lambert.


Ecrire à WITGLASFABRIEK, LEERDAM, Les Gorichem.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 03 – 06 Za

De Belgische vluchtelingen.


O arm verlaten volk, wat hebt gij toch misdaan?

Ik zie hier elken dag voorbij ons venster gaan.


Heel droeg en afgemat een wreed verjaagde groep,

Zoo zonder eenig leven of levendig geroep,

Eens heb ik U gekend als vrije blije lieden;

Nu tracht gij onzen vreemden blik te ontvlieden,

Gedwongen bedelaars, het vale bleek gezicht,

Droefgeestig naar den grond, uw laatste hoop gericht.


Uw vrouwen, die weleer zoo schoon en vroolijk waren,

Zij trekken nu voorbij met ontsierde haren,

De wangen ingevallen door gestaag verdriet

Om ’t lot van hare zonen, waarvan zij niet

Eens weten of zij leven of zijn gestorven,

Met kleintjes op den arm, met pakken of met korven,

Met ’t eenig bezit, dat hun nog overbleef,

Toen men U, vredig volk uw eigen haard uitdreef.


Och, hoe moet ik U, uit gansch mijn hart beklagen,

Ik, die hier liefde en rust en vredig welbehagen

In overvloed geniet. Wees welkom daarom hier.


Waar men de ware deugd stelt boven aardsch pleizier.


Hier wordt men niet gekweld door ’s wereldsch dwaze logen;

Hier dondert geen geschut of komen er gevlogen,

Fluitende scrapnels met onheilbrengend wee,

Hier op de stille hei, is ’t altijd, altijd vree.


Hier klinkt slechts het geklep van lichte kloosterklokken,

Zoo zalig en zoo zoet, gij wordt omhoog getrokken.


Hier zult gij niet langer kwijnen van zeer verdriet,

Hier zult gij hoopen weer op een hoopvol verschiet.


Uden, Maart 1915 GERARD VAN WEL.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 03 – 10 Wo

Belgische vluchtelingen.


Worden gevraagd:

Goede glasblazers

Voor het blazen van fijn witglas, type: Val St. Lambert.


Schrijven aan WITGLASFABRIEK, LEERDAM bij Gorinchem.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

Réfugiés Belges.


on demande:

de bons souffleurs de Gobelets

pour verreries type: Val St. lambert.


Ecrire à WITGLASFABRIEK, LEERDAM, Les Gorichem.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 03 – 10 Wo

* Uden. Naar het Huisgezin schrijft, zal de provincie Limburg ontlast worden van de

Belgische vluchtelingen, die niet in eigen onderhoud kunnen voorzien. Deze zullen geleidelijk

naar het “Vluchtoord Uden” worden gebracht. Gisteren zijn er ongeveer 500 uit verschillende

gemeenten hier aangekomen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 03 – 13 Za

Plaatselijke Berichten.


* Uden. Gisteren is door het Comité voor Belgische vluchtelingen alhier uitbetalen gehouden

aan alwie iets van hetzelve te vorderen had. De uitbetaling had plaats ten huize van Mej.


Nouws. Of het Comité ook een extraatje kreeg werd niet vermeld.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 03 – 13 Za

Een dagje in het Vluchtelingenkamp te Uden.


Een der correspondenten der Ctr.bracht dezer dagen nog eens een bezoek aan ’t

vluchtelingenkamp te Uden, en zond daarvan onderstaande bevindingen:

De stoute ( d.w.z. waterdichte) schoenen aangetrokken en op naar het vluchtelingenkamp te

Uden. Het waterdichte gedeelte bleek heusch niet overbodig, want vanaf Uden leidde de weg,

drie kwartier gaans, grootendeels langs en door modderpoelen, terwijl zoo nu en dan een fikse

regenbui ons in het gelaat sloeg, dat ons het zien verging, maar een goed journalist moet

overal tegen kunnen en daarom waren wij niet blij, toen wij het kamp eindelijk bereikt

hadden !!!!?.


Daar wij ons hadden voorgesteld eens incognito een bezoek aan het kamp te brengen,

poogden we ongemerkt door den toegangsweg te komen, hetgeen ons al heel gemakkelijk viel,

daar er verschillende toegangswegen zijn en het toezicht niet direct scherp is. Spoedig zal dit

evenwel veranderen, zeer ten gerieve van de vluchtelingen, voor wie het niet direct zoo

aangenaam is het voorwerp dier onbeschaamde belangstelling te zijn.


Een wandeling over het terrein overtuigde ons, dat het kamp thans nagenoeg gereed is, de

schoolgebouwen naderen hun voltooiing. De barakken zijn thans gedeeltelijk bewoond door

een 2500-tal vluchtelingen, welk getalwekelijks vermeerdert, doordat er elke week pl.m. 150

vluchtelingen bijkomen, totdat een getal van 10.000 bereikt zal zijn; naar verluidt zou het

kamp worden uitgebreid, zoo dat er 15.000 vluchtelingen onderdak zouden kunnen vinden,

wij konden daar evenwel geen bevestiging van krijgen.


Algemeen was de roep over het eten en behandeling. Ik zeg gerust algemeen, omdat wij niet

in aanmerking willen nemen de klagers, want die zijn er bij alles bij allen. Het middagmaal

bestaat afwisselend uit erwtensoep, boonensoep os stamppot, terwijl steeds daarbij spek

verstrekt wordt.


Om acht uur wordt ontbeten, om half-1 wordt het middagmaal opgediend en om half-6 het

avondmaal, alles wordt gebruikt in afzonderlijk flink verwarmde eetzalen, terwijl voor en na

het eten voorgebeden wordt. Aan den ingang van elke eetzaal hangt een bord waarop vermeld:

Zij, die niet op tijd aan tafel komen, krijgen geen eten. Dat dit bord gerust weggelaten had

mogen worden, behoeft geen betoog, want als er te eten valt, ontbreekt niemand op ’t appel !!

Ik heb een dezer dagen ergens gelezen, dat er zoo geklaagd wordt over de vochtigheid en den

stank in de barakken in het kamp. Ja,die schrijver had zeker gedacht er asphaltvloeren te

zullen vinden of in de slaapvertrekken te komen, waar de nachtlucht met odeur verdreven

wordt. Hoe kan het anders of het terrein moet door de voortdurende neerplassende stortregens,

in één modderpoel herschapen worden en is het dus niet te verwonderen, dat het in de houten

keeten eenigzins vochtig is. Ik zou liever gezegd hebben de vochtigheid valt mee, gezien de

weersgesteldheid. Over den reuk in de barakken zullen wij maar zwijgen en zeggen dat door

geregelde ventilatie in al het mogelijke gedaan wordt.


Door de nortonpompen en afwatering wordt zooveel mogelijk getracht het terrein droog te

houden.


In de verschillende eetzalen heerschte een aangename stemming. Men vermaakte er zich met

muziekinstrumentjes en vooral kaartspelen schijnt een geliefkoosde bezigheid der Belgen.


Zoo hier en daar ziet men wel eens een man of vrouw daar wezenloos in een hoekje zitten,

maar er zijn er slechts enkelen, doch wie weet, wat hun ook in die enkele maanden

overkomen is, oorlogsleed, dat gevoelloos maakt voor de dagelijksche gebeurlijkheden in het

leven en voor het gedoe der omgeving.


Toen wij zoo het een en ander gezien en met dezen en genen gesproken hadden, wilden wij

toch wel eens eenige officieele gegevens verzamelen en wendden ons tot den Eerw. Heer

Pastoor Mets.


Wij troffen het daarbij bijzonder, want wij ontmoetten Z. Eerw. juist in gezelschap van zijn

kapelaan, den Eerw. Heer Hofman, den burgemeester J.Sijstermans en Dr. Brounts, leeraar

aan het Athenaeum te Leuven en aan wien hier in het kamp de leiding van het onderwijs is

opgedragen alsmede behartiging der zedelijke belangen van de vluchtelingen. Onder het genot

van een kop thee hebben wij toen een poosje zitten babbelen in de “pastorie”. Onze eerste

vraag was of de pastoor nogal tevreden was over zijne “parochieanen”en onze vriendelijke

zegsman uitte zijn volle tevredenheid , maar….. het speet hem, dat het dreigde anders te

worden, naar aanleiding van de aankomst verleden week van een groep vluchtelingen,

waarvan vooral het vrouwelijke gedeelte van zeer laag zedelijk gehalte was, waardoor de

geest onder de andere vluchtelingen dreigde bedorven te worden. Maar er werd over gedacht

dezen in een isolatiegedeelte over te brengen of weg te zenden. Overigens had de goedhartige

pastoor niets anders dan lof over de vluchtelingen, en prees hen om hun trouw de H.Mis en

het Lof bezoeken, terwijl telken avond trouw het Rozenhoedje gebeden wordt en velen ter

Communie gaan. Zoo werden jl. eerste Vrijdag der maand nog 241 Communiën uitgereikt.


Met pastoor Mets zorgt Pater Hofman voor de geestelijke belangen van de vluchtelingen,

terwijl binnenkort nog 2 geestelijken voor dat doel aankomen.


Zooals gezegd, is Dr. Brounts hoofdzakelijk belast met de leiding van het onderwijs, dat thans

nog in de eetzalen gegeven wordt, doch volgende week in de daarvoor bestemde lokalen. Het

onderwijs is verplichtend gesteld voor kinderen van 6-14 jaar;de ouders zenden hunne

kinderen trouw naar school. Ook zorgt Dr. Brounts voor openluchtspelen, terwijl er voor de

ouderen een bibliotheek in wording is, waarvoor gaarne boeken zullen ontvangen worden,

alsmede kerkboeken, waaraan groote behoefte bestaat.


Ook zal een toneelvereeniging opgericht worden en een orkest. Met de oprichting dezer

laatste gaan groote moeit gepaard, niet wat de krachten betreffen, maar het voornaamste, de

instrumenten, ontbreekt. Reeds zijn bij verschillende leveranciers pogingen aangewend, doch

dusverre vergeefs, als lezers soms instrumenten te veel hebben, het adres, waar zij met graagte

ontvangen worden, is hun thans bekend.


Pastoor Mets verzocht ons nog vooral zijn dank over te brengen voor al hetgeen reeds door

velen gezonden was.


Dank zij de Rockefeller-foundation is ook een groote voorraad goederen aanwezig; die

goederen worden tegen inwisseling der zg. punten verdiend met naaien, wasschen, omspitten

van den grond en andere werkzaamheden afgegeven.


Er zal ook een naai- en handwerkschool worden opgericht.


Toen wij in de ons ter beschikking gestelde auto, die ons onder hagel en sneeuwbui aan het

station Uden terugbracht, een en ander nog eens overdachten, kwamen wij tot de overtuiging,

dar de leiding in uitstekende handen is en dat alles gedaan wordt om het dien ongelukkigen

uitgewekenen zoo aangenaam mogelijk te maken. Dat dit voorwaar geen gemakkelijke taak

is behoeft geen beloog, vooral het burgemeesterschap vergt een bijzondere tact en dat die bij

den heer Sijstermans aanwezig is bewijst, dat hij een uitstekende orde en tucht onder zijn

“burgerij”heeft weten te verkrijgen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 03 – 13 Za

* Zeeland. Ons dorp mag zich zeer in de belangstelling der Belgische réfugiés verheugen.


Elken dag kiezen velen van hen onze dorpskom tot doel hunner wandeling, niet tot schade aan

winkeliers en koffiehuishouders.


*Mill. Ook de landbouwers dezer gemeente profiteren van het vluchtelingenkamp te Uden.


Tientallen van wagens, geladen met rogge- en haverstroo trekken hier reeds verscheidene

dagen achter elkander door, met bestemming voor het kamp.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 03 – 13 Za

Medelijdende Burgers.


Het R.K Huisvestingscomité te Leiden

Zoekt plaatsing voor

Belgische kinderen,

wegens den oorlog nog onverzorgd. Het doet een beroep op uwe liefdadigheid.


Zij, die op eigen kosten een kind tijdelijk willen opnemen, gelieven zich schriftelijk te

wenden aan den correspondent Ant. Prinzen, Helmond, Molenstraat G 103, die inlichtingen

verstrekt.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 03 – 17 Wo

Plaatselijke Berichten.


* Uden. Eenige dagen geleden bezochten twee Gemeenteraadsleden uit Den Haaf,

Wethouder de Wilde en het Raadslid Hoenjebos, Voorzitter tevens van het Haagsche

Steuncomité, het vluchtoord Uden ten einde bij den Overste pogingen aan te wenden de

leverantie te bekomen van kleedingstukken, die in Den Haag vervaardigd worden door

werkloozen in het confectiebedrijf. Uden krijgt mettertijd een vermaardheid, die het te voren

nooit gekend heeft.


* - Dr. Brounts, die aan ’t hoofd staat van ’t onderwijs, te geven aan de kinderen van ’t

vluchtoord alhier, heeft reeds vier onderwijzers die hem behulpzaam zullen zijn in de

onderwijs-inrichting. Er komen er minstens zes. In alles wordt toch ruimschoots voorzien.


Niets wordt door onze Regeering gespaard.


* - Nog nooit zoo’n blij en vroolijk troepje Belgische vluchtelingen gezien als verleden

Zaterdag-middag, rond twaalf uur. Met de Belgische vlag voorop en onder het spelen der

“Marseillaise” trokken zij welgemoed en in opgeruimde stemming naar ’t vluchtoord. Nu

mogen velen zulks ongepast vinden maar veel moet hun toch worden vergeven. ’t Waren er

zoowat honderd; ze kwamen per extra-tram van Den Bosch, waar zij langen tijd in ’t Concertgebouw

onderdak hadden gevonden.


* - Verleden week is een Pater Benedictijn als tweede kapelaan van ’t vluchtoord gearriveerd.


Een derde wordt dezer dagen nog verwacht. Zondags wordt er in twee talen gepreekt, in ’t

Vlaamsch en in ’t Fransch. De geestelijkheid is zeer goed tevreden over het gaan der Belgen

naar de H.Mis . er zijn deugnieten onder, zeker, maar ook zeer vele goed, brave menschen, die

tot stichting dienen der minder braven. Dat er nog veel goeds kan gebeuren, mag alleszins

worden verwacht. De Geestelijkheid doet haar best en de burgerlijke autoriteiten werken

ijverig mee.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 03 – 20 Za

Plaatselijke Berichten.


* Uden. De bouw kosten van het vluchtoord hebben , naar gemeldt wordt, f 600,000

bedragen voor de gebouwen en f 100,000 voor de inrichting. Een slaapkamer kost ongeveer f

5000, een eetzaal f 4900.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 03 – 24 Wo

Plaatselijke Berichten.


* Uden. Op verzoek en verlangen van Zijne Eminentie Kardinaal Mercier zal in alle

vluchtoorden, waar Belgen gehuisvest zijn, een H. Missie gepredikt worden. Zoo zal hier in ’t

vluchtoord Uden dezer dagen de H. Missie geopend worden. Zij wordt gepredikt door den

Pastoor Jezuïet, den Eerw. Pater De Temmerman, uit het retraiten-huis van Lier ( België ).


Zaterdags vóór Paschen wordt zij gesloten.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 04 – 03 Za

Van de Belgische Grens.


De Duitschers gaan geregeld voort met het aanbrengen van herstellingen aan spoorwegen en

viaducten. Zoo is het viaduct te Landen,destijds door de Belgen vernield, weer kant en klaar.


Wel begint hier en daar de handel wat op te fleuren doch niettegenstaande de buitengewone

uitdeelingen van de Amerikaansche voedingsmiddelen wordt er nog al veel armoede geleden.


Het aantal werkloozen wordt steeds grooter, evenals het aantal jongelingen, dat de vlucht

neemt; honderden en honderden weten te eclipseeren en hunne vaders of moeders worden

daarom naar een “Lager” in Duitschland gevoerd. De controle, vooral aan de grenzen bij

Maeseyck, blijft scherp; in de buurt werd gearresteerd een man uit Bree, die een dame over de

grens trachtte te brengen. Ook de vrouw werd aangehouden; zij werd naar het Münster-lager

over gebracht, en haar gids naar het Kreigsgerecht te Tongeren. Duitsche cavaleriepatrouilles

rijden over dag langs Hollandsche grenzen. In Maeseyck hebben de Duitschers tevens een

gelegenheid geopend, waar Duitsche couranten en tijdschriften te bekomen zijn in Hassel

werd een jonge man doodgeschoten, die vaderlandslievende liederen had gezongen. In tal van

gemeenten in Limburg en de Kempen zijn de Duitsche soldaten ingeënt tegen besmettelijke

ziekten;de laatste dagen worden de soldaten ingeënt tegen de cholera.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 04 – 03 Za

Plaatselijke Berichten

* Uden In het vluchtelingenkamp is naar men mededeelt een ziekte uitgebroken. Zeer vele

vluchtelingen klagen over pijn in de borst en in de keel. Meerdere moeten het bed houden, in

4 dagen tijds zijn er 11 sterfgevallen geweest nl. 9 kinderen en 2 vrouwen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 04 – 03 Za

Raadsvergadering van Woensdag 31 Maart 1915, namiddags half-3.


7. Ingekomen stukken.


Goedkeuring besluit van den Raad betreffende het toestaan van een terrein voor den bouw van

het vluchtoord.


UC 1915 – 04 – 03 Za

Belgische vluchtelingen.


De Belgische minister Poullet heeft reeds de vluchtelingen-verblijven te Gouda, Maastricht,

Nunspeet, Hontenisse en Amsterdam bezocht, en stelt zich voor, nog IJmuiden, Ede Uden

Aardenburg en Middelburg te bezoeken. Over ’t algemeen waren zijn indrukken van hetgeen

hier voor zijn landgenooten is verricht, zeer gunstig.


UC 1915 – 04 -14 Wo

Moord te Roosendaal.


Te Roosendaal is Vrijdagavond in de slijterij van den 80-jarigen heer Vermeulen in de

achterstraat een moord gepleegd. Toen om ruim 9 uur de huishoudster. Mej. van Achtmaal het

licht in de slijterij had uitgedraaid, werd zij door twee personen, die den winkel waren

binnengekomen aangevallen en gewurgd. Door het rumoer gewekt wilde de heer Vermeulen,

die boven ziek te bed lag, de trappen afkomen, doch werd door de beide personen, die

inmiddels reeds de trap waren opgeloopen, naar beneden gegooid. Hij bleef bewusteloos

liggen. De beide mannen onderzochten daarop het geheele huis en den winkel, braken

verschillende kasten open en konden zich een bedrag aan geld toeëigenen.


Nadat de individuen gevlucht waren werd de politie gewaarschuwd, die onmiddellijk haar

nasporingen aanving.


Vrijdagnacht heeft de grenswacht den 21-jarigen Belg Louis Alen aangehouden, die de grens

wilde oversteken en wiens signalement geheel overeenkwam met dat hetwelk door den heer

Vermeulen was opgegeven. Vlak bij de grens vond men een zakje geld, dat vermoedelijk van

den diefstal afkomstig was. Mej. van Achtmaal was ongehuwd en ongeveer 60 jaar oud.


De verdachte Belg L. Alen, heeft bij het plaatselijk onderzoek door justitie een volledige

bekentenis afgelegd. Ook heeft hij den naam van zijn mededader, een Hollander, aan de

justitie genoemd. Deze heeft echter de grens kunnen passeeren, hoewel de miliairen hem nog

eenige schoten nazonden. Het ontvreemde geld, ongeveer f 1800 is geheel terug gevonden op

de heide waar een der daders is aangehouden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 04 – 17 Za

Plaatselijke Berichten.


Uden. Donderdag werd in het vluchtoord te Uden gevierd de 40ste verjaardag van Zijne

Majesteit Koning Albert.


De tonen van het Belgische muziekkorps kondigden reeds op een afstand dit heugelijke feest

aan.


Het kamp was in feestdos. Vlaggen wapperden, guirlandes slingerden langs de wanden der

barakken, groen tooide de ingangen der slaapcellen en de eetzalen, toepasselijke opschriften

waren aangebracht, tuintjes symboliseerde den jubeldag. Speciaal eetzaal No 1 en de R. K.


kerk waren feestelijk gedrapeerd.


Onder de vele bezoekers merkten wij op den Regeerings-commissaris, overste Willems, den

Belgische consul uit ’s Bosch, den Inspecteur der volksgezondheid, Dr. Van der Hagen uit ’s

Bosch en meerdere autoriteiten, alsmede vele eerw. heeren geestelijken en heeren leiders van

het kamp.


Om 9 uur werd door den Z. Eerw. heer Linnebank, ridder in de Leopoldorde, geassisteerd

door 2 eerw heeren geestelijken en plechtige hoogmis opgedragen. Onder deze heilige Mis

hield de eerw. pater Hofman een gloedvolle toespraak, waarin zijn eerw. een vergelijking

maakte tusschen David ( Koning van België ) en Goliath. Na de H. Mis werd gezongen een

plechtig Te Deum, de Brabançonne en Wiens Neerlandsch Bloed. Overste Willems werd

meermalen gehuldigd. Om 10 ½ uur had een allegorische optocht der schoolkinderen plaats.


Met vlaggen en sjerpen getooid trok de stoet luid zingende vaderlandsche liederen rond op het

Oostplein.


Om 2 uur hadden de Belgische volksspelen plaats voor de kinderen op het Oosterplein, voor

ouderen op het Westerplein. Luide hoera’s weergalmden door het kamp.


De voetbalmatch was spannend. Den geheelen dag klonken de vroolijke tonen der harmonie

en was de stemming in het feestelijke kamp gunstig.


Des avonds had nog een tooneeluitvoering plaats in de concertzaal, terwijl in een andere zaal

een liederenavond werd gegeven.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 04 – 17 Za

* Boekel. De laatst overgebleven vluchtelingen alhier zijn overgebracht naar het kamp te

Uden. Alleen een 7 tal jonge knaapen en meisjes blijven voorloopig tot hun vreugde bij

eenige medelijdende inwoners.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 04 – 21 Wo

Plaatselijke Berichten.


* Uden. De berichten, die in de pers de rondte gedaan hebben over de ziekte in het Belgisch

dorp onder deze gemeente, zijn sterk overdreven door de Belgische vluchtelingen. Op een

bevolking van 4000 personen stierven sedert 15 Februari j.l. 18 kinderen en 2 volwassenen.


De kindersterfte is te wijten aan een zending vluchtelingen uit Baarle-Nassau, waarvan 99

ziek waren en tevens aan het koude weder. De ziekte betrof slechts een lichte graad influenza.


UC 1915 – 04 – 21 Wo

Plaatselijke Berichten.


* Uden. Zaterdag vertrokken uit het vluchtoord een 100-tal vluchtelingen naar Rotterdam om

van daar naar Engeland over te steken. Het zijn allen ketelmakers met hun gezinnen. Een

vertegenwoordiger eener Engelsche firma heeft deze werklieden voor zijn bedrijf

aangeworven.


UC 1915 – 04 – 21 Wo

Moord te Roosendaal.


Het tweede slachtoffer van den moord te Roosendaal, den heer J. Th. Vermeulen, is Zaterdag

in het gasthuis overleden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 04 – 25 Za

Het Vluchtelingenkamp.


De in de pers verspreide berichten over den slechte gezondheidstoestand onder de

vluchtelingen in het kamp alhier zijn – zoals we in ons vorig nummer meldde – verre en verre

overdreven. Die berichten vinden waarschijnlijk hun oorzaak in de omstandigheid, dat zich

onder de mannelijke bevolking in het kamp eene keelziekte heeft voorgedaan, zich toonende

in heesheid, die het praten onmogelijk maakte, welk verschijnsel evenwel na eenige dagen bij

de patiënten verdwenen was. Men meent, dat de ziekte het gevolg is van het voortdurend

buiten vertoeven in de slechte weersgesteldheid van vorige dagen. Zoo gezegd, duurt de

ziekte slechts eenige dagen en is niet besmettelijk, zoodat van een epidemie van een

besmettelijke ziekte geen sprake is. Wel heerscht er sedert eenigen tijd de mazelen onder de

kinderen. Een vijftigtal kinderen zijn er door aangetast, er worden evenwel strenge

maatregelen genomen om verspreiding der ziekte tegen te gaan. Tevens is bepaald, dat

huisgezinnen met kinderen beneden 10 jaren weer in het kamp opgenomen worden.


De gezondheidstoestand kan integendeel zeker gunstig genoemd worden, wat wel o.m. daaruit

moge blijken, dat sedert de oprichting van het kamp slechts 1 man van middelbaren leeftijd en

een 70-jarige overleden is en dat bij een bevolkingssterkte van plm. 4000 personen.


De geest onder de bevolking blijft uitstekend, daar steeds voor afleiding gezorgd wordt in

verschillende vorm. Sport wordt beoefend, terwijl de tooneelclub en harmonievereeniging

eveneens voor het amusement zorg dragen. Alleen onder de vrouwelijke bevolking wordt er

nog wel eens gemopperd, omdat van de punten geen snoepgoed mag gekocht worden. Men

weet, dat vrouwelijke Belkens verzot zijn op snoepgoed: te verwonderen is het dus niet, dat

voornoemde bepaling hun een doorn in het oog is.


Intusschen werkt het puntenstelsel uitstekend en tracht ieder er zooveel mogelijk te verdienen,

om daarvoor kleedingstukken e.a. te koopen. Vooral wordt veel werk gemaakt van

grondontginning, waarvoor in deze heidestreek een uitmuntende gelegenheid bestaat; voor de

punten, daarmede verdiend, kan ook het benoodige gekocht worden in den winkel

geëxploiteerd door eenige personen uit Uden. Voor de mannen is uitzondering gemaakt, dat

zij voor de bons ook tabak kunnen koopen, een onrechtvaardige bevoorrechting in de oogen

der vrouwelijke “dorpelingen”. In werkelijken zin kan nu van “dorpelingen”gesproken

worden, nu het kamp gereed is. Langs breede straten zijn de barakken als huizen ordelijk

opgesteld. Hier en daar zijn ruime pleinen gelaten, waarin versieringen door bloemperken

zullen worden aangebracht. De kerk, de scholen en het stadhuis zijn geheel klaar. Vooral het

stadhuis mag zich dagelijks in een druk bezoek verheugen van trouwlustigen. Herhaaldelijk

moeten de paartjes evenwel teleurgesteld worden, wegens het niet in orde zijn der “papieren”,

en de dikwijls totale afwezigheid der vereischte stukken, als wanneer de ambtenaar van den

burgelijken stand het huwelijk natuurlijk niet mag voltrekken.


Het getal bewoners blijft zoowat stationnair, telkendage vertrekken er, doch komen even

zoovele nieuwelingen bij. Vooral vertrekken er velen naar Engeland. Dikwijls komen er

Engelschen in het kamp, op wier aansporing dan velen naar Engeland gaan.


Zooals reeds gezegd, is ook de kerk geheel klaar. Dank zij de milde zendingen is zij netjes

ingericht en zijn alle benoodigdheden aanwezig. De ZeerEerw. Heer Pastoor verzocht ons zijn

bijzonderen dank te betuigen aan allen, die hem hebben in de gelegenheid gesteld om zijne

kerk zoo mooi te installeeren, alleen is er nog groote behoefte aan rozenkransen.


Thans begint meer en meer te blijken, dat de Regeering in haar keuze der streek van vestiging

van het kamp gelukkig is geweest. Het ontluikende dennengroen veraangenaamt de

omgeving, de grond is droog, het terrein is hoog gelegen: factoren, die gezond leven ten

goede komen. De frissche buitenlucht doet den Belgen goed, men kan het hun aanzien. Het is

hier een bij uitstek gezonde streek.


De belangstelling in het kamp is buitengewoon groot. Met tritsen staan auto’s en rijwielen aan

de uitgangen. De toegang wordt, zeer ten gerieve der bewoners van het kamp, slechts in

beperkte mate versterkt.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 05 – 01 Za

*Mill In verband met de militaire beslissing, waarbij het verblijf in Zeeland en eenige

plaatsen in Noord-Brabant aan de Belgische vluchtelingen zal worden ontzegd, zullen niet

minder dan 1600 Belgische gezinnen van hun onderdak worden beroofd.


Deze vluchtelingen behooren niet tot de volksklasse, maar tot de klasse van gegoede Belgen,

die voor den oorlog een onafhankelijk bestaan hadden.


Thans staat voor een ieder, die daarvoor in staat is, in dezen toestand hulp te brengen, door

een gezin of persoon op te nemen. De vergoeding bedraagt van Rijkswege voor volwassen

personen maximaal f 0.70, voor kinderen beneden 10 jaren f 0.50 per dag.


Daar gedurende de afgeloopen winter ruim 25 vluchtelingen onder geheel andere

omstandigheden en voorwaarden zoo gastvrij werden verpleegd, mogen wij thans weer aan de

hulpvaardigheid der Millsche inwoners uiting zal worden gegeven.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 05 – 05 Wo

Ingezonden stukken.


Mijnheer de Redacteur !

Veroorloof U mij een woordje in uwen krant, die ik lees en gezien heb over dat schoone

Vredelied.


Het is bij ons reeds gezongen en maakte een diepen indruk. Mochten de vluchtelingen uit

België, dit eens ook kunnen zingen, vooral de duizenden die hier in de buurt in Uden in het

kamp vertoeven. En daarom schenk ik 300 stuks als eene aalmoes voor de vluchtelingen te

Uden in het kamp; en verzoek U vriendelijk deze op te zenden op mijne rekening aan den

Eerw. Belgische Pastoor te Uden. En ik hoop, dat vele andere lezers van uw krant mijn

voorbeeld zullen volgen, en nog meer liedjes van den vrede aan die arme vluchtelingen zullen

opzenden; het is dunkt mij een schoon liefdewerk.


In afwachting ,

Uw trouwe lezer H.



Wij danken onzen geachte lezer voor zijne schoone en stichtende daad; wij hebben de 300 ex. franco opgezonden naar het vluchtoord en hopen met hem, dat wij er meer heen kunnen

zenden. Wij zullen voor de versjes, die besteld worden voor een der vluchtelingenkampen 10

pCt. reductie toestaan dat het “Vredelied “zeer in den smaak valt, blijkt wel hieruit, dat thans, 8 dagen na het

verschijnen ervan, reeds 12000 exemplaren zijn verzonden.


Red.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 05 – 05 Wo

De moord te Roosendaal.


Zaterdagavond is te Antwerpen aangehouden de harmonicaspeler B. uit Breda, die verdacht

wordt van den moord te Roosendaal. De Bredasche rechtbank had een premie van

driehonderd gulden op zijn aanhouding gesteld.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 05 – 08 Za

De vlucht der bevolking van Yperen.


Toen Zaterdag en Zondag der vorige week de zware projectielen in de straten van Yperen

vielen en de stad begonnen te verwoesten, die eens misschien de liefelijkste van België was,

zoo schrijft de correspondent van de Times, begreep de bevolking, dat er niets anders

overbleef dan de vlucht. De laatste 12000 inwoners, die er van de oorspronkelijke bevolking

van 18000 waren overgebleven, verlieten de stad, den weg naar Poperinghe volgend.


Op dien weg reden motorwagens en munitie-colonnes haastig naar het front, de granaten

barsten overal in het rond en de lucht dreunde van den donder der kanonnen. Dan kwamen de

motorwagens weer terug, vol met gewonden. Anderen, die minder zwaar waren getroffen,

strompelden langs den weg met verbonden ledematen of rustten een wijle op den drempel van

een huisje. Maar dit was nog het gewone beeld van den oorlog, dat men verwacht en waaraan

men gewoon is geraakt. Hartverscheurend was het te zien, hoe de bevolking, bepakt en

beladen met haar schamele have, een goed heenkomen trachtte te zoeken. Velen hadden het

bezit, dat zij redde konden, geladen op een kreupel wagentje, getrokken door een paard of

koe. Nonnen, verdreven uit haar kloosters, die zij wel nooit gedroomd hadden nog eens te

zullen verlaten, hielpen de oude en de gebrekkigen. Mannen droegen kinderen op hun rug en

zware zakken, strompelende onder het gewicht. Vrouwen hadden vaak haar beste plunje gered

door ze aan te trekken. Tusschen dien stoet bewogen zich schreiende kinderen, afgeraakt van

de ouders of kennissen, die zij nu hulpeloos tusschen al die groepen zochten.


Maar goed deed het te zien, hoe de Engelsche soldaat overal hulpvaardig was. In de

motorlorries, die ledig van het front terugkeerden, laadden zij vrouwen en kinderen, die door

den tocht waren uitgeput; zij duwden fietsen voort, waarop hooge pakken gevaarlijk waggelde

waren opgestapeld;zelfs licht gewonden hielpen een handje mee, door lichte pakjes te dragen

en kleine kinderen onder hun hoede te nemen.


Waar gaan al deze ongelukkigen heen? Naar Poperinghe ? Maar reeds wordt ook deze stad

beschoten en zij zullen de grens van hun vaderland moeten overschrijden en Frankrijk

binnentrekken, een onbekende toekomst tegemoet.


Te midden van al deze verwarring en ellende op den straatweg, waarboven de granaten uiteen

barstten en waar de donder der kanonnen de lucht vervulde, was op zij van den weg een boer

kalm bezig zijn land te ploegen, zonder zich om al het geweld te bekommeren.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 05 – 08 Za

* Zeeland. De bedevaart van St. Cornelis was buitengewoon druk. Van Zaterdag-middag tot

Zondag-avond was het dorp vol volk. Ook de Belgische vluchtelingen toonden veel

belangstelling. Alles verliep in de beste orde. Alleen moesten eenige luitjes, die zwaar in de

beenen werden, het moede hoofd een poosje op een gemeentepeluw neervlijen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 05 – 08 Za

Vluchtelingen in Noord-Brabant en Zeeland.


Gemeld wordt, dat met uitzondering van zieken, ouden van dagen en bewoners van schepen

en woonwagens, alle onvermogende vluchtelingen, die tot nu toe in Noord-Brabant en

Zeeland onderstand genoten, ondergebracht zijn in de vluchtoorden Ede, Nunspeet en Uden.


Meer bepaald zijn de vluchtelingen verblijven te Houtenisse en Bergen op Zoom geheel “Java

“ te Bergen op Zoom bijna geheel ontruimd. Hiermede is bijna geheel de genoemde

provincies het vraagstuk van de verzorging der onvermogende vluchtelingen volgens het

verlangen der militaire overheid om de taak van de betrokken gemeenten te verlichten, heel

wat eenvoudiger geworden.


Tengevolge hiervan zal het kantoor van den regeeringscommissaris voor de vluchtelingen in

Noord-Brabant en Zeeland, jhr. Mr. A. Ruys de Beerenbrouck, gevestigd te Roosendaal,

einde dezer maand naar Uden worden verplaatst. Als plaatsvervanger van den genoemden

regeeringscommissaris bij afwezigheid ten kantore zal optreden de regeeringscommissaris te

Uden, overste Wilhelm.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 05 – 12 Wo

Plaatselijke Berichten

Mgr. Diepen in het Vluchtoord te Uden.


Donderdag-avond werd ons vluchtoord op eene even aangename en onvoorbereide, als

vereerende en hooggewaardeerde wijze verrast door het bezoek van Z. D. H. Mgr. Diepen. ’t

Was ongeveer half-zeven, en een groot getal geloovigen was vereenigd in de kerk voor de

Meimaand oefening. Eensklaps bespeurde men dat er iets bijzonders plaats had. De Z .Eerw.


heer Pastoor Mets werd uit de kerk geroepen. Na korte afwezigheid verscheen hij wederom,

doch bleef bij den preekstoel staan en deelde daar iets mede aan Kapelaan Hofman, die het

woord Gods verkondigde ter eere van onze goede Moeder. Weldra was de toespraak

geëindigd en de Z.Eerw. heer Pastoor deelde mede, dat Mgr. Diepen was aangekomen en een

woordje wilde zeggen…. Op ’t zelfde oogenblik ging de deur der Sacristie open, Mgr.


Diepen, vergezeld door zijne Secretaris en den directeur der Bisschoppelijke Kweekschool,

trad het heiligdom binnen, knielde voor ’t Allerheiligste en beklom den zoo eenvoudige

kansel.


Eenvoudig was ook de toespraak van den Kerkvorst. Z. D. H. betuigde verheugd te zijn, de

geloovigen in zoo grooten getale rond Maria’s beeld te vinden, deelde in allen eenvoud mede

wie hij was, en hoe hij, op rondreis zijnde in ’t Bisdom, eenen omweg had gemaakt, teneinde

de vluchtelingen te komen bezoeken, en spoorde allen aan apostelen te wezen, en hunne

vrienden en kennissen ook mede naar ’t dagelijksch Lof te brengen. Ten slotte, immer in allen

eenvoud, troostte Mgr. De aandachtige menigte, sprak van het aardsche en van het hemelsche

vaderland daarboven, vanwaar Maria hare kinderen beschermt, en waar Zij voor hen bidt.


Ook beloofde Mgr. De hulp zijner eigen gebeden,, als onderpand waarvan Z. D. H., steeds in

allen eenvoud,aan het geknielde en diep geroerde volk zijnen bisschoppelijken zegen gaf, en

men kon het den Prelaat aanzien dat het hem goed had gedaan op deze wijze kennis met ons

kamp gemaakt te hebben.


Voor ’t altaar geknield woonde toen Mgr. Het Lof bij, en ontving op zijne beurt, en in

vereeniging met de geloovigen, den zegen des Allerhoogsten. Daarna vertoefde Z. D. H. nog

eenige oogenblikken op de Pastorie, en ging, begeleid door den heer Sijstermans,

burgemeester van het vluchtoord, den Regeeringscommissaris, overste Wilhel, tegemoet, die

inmiddels van uit Uden per auto was aangekomen.


In diepe eenvoud……Vluchtoordbewoner


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 05 – 15 Za

H. Mis in het Vluchtoord.


‘Morgens om half zeven klept het Angelusklokje over ’t vluchtoord en om 7 uur is de eerste

H. Mis voor ’t volk. Daar men, tot nog althans, eerst om 7 uur moest opstaan, is de kerk

alsdan niet druk bezocht, maar die eerder opstaan, om deze H. Mis bij te wonen, zijn de brave

zielen, die elken dag zich sterken met het Goddelijk Hemelbrood. Een veertig à vijftig elken

dag. ’t Getal is niet groot, als men bedenkt, dat in België de dagelijkse Communiën zeer

talrijk waren, doch ’t groote getal van hen, die dagelijks communiceerden, is elders. Om

kwart voor acht gebruiken ze hun ontbijt en om half 9 is de kindermis; dan is de kerk

gedeeltelijk gevuld met kinderen en verder met groote menschen geheel gevuld. Van de kerk

trekken de jongens met hunne onderwijzers, de meisjes met de zusters naar de scholen. ’t

Eerste half uur is ’t catechismusles en eenige malen in de week geven de geestelijken in de

verschillende klassen catechismus van half twaalf tot bij half een. Het onderwijs is

verplichtend, de catechismus is natuurlijk vrij. Toch meen ik, dat slechts één, zegge één vader,

niet wil, dat zijn kind ’t godsdienst onderwijs volgt. De weinige protestantsche kinderen, er

zijn slechts een viertal protestantsche familieën, laat ik natuurlijk buiten rekening voor de

godsdienstige belangen dier lieden in ’t kamp komen. En nu doet ’t mij een innige vreugde,

over ’t onderwijs niets dan goeds te kunnen zeggen. In de scholen heerscht een orde, een

tucht, die bewonderenswaardig is. Met waar genoegen gaan we in de scholen catechismusles

geven; de kinderen kennen hun lessen en wij hebben slechts uitleg te geven. Mijne hulde aan

geheel het onderwijzend personeel, mijn hulde aan onze Zusters !

Ik heb altijd, dat spreekt vanzelf, allen eerbied voor onze religieuzen gehad, maar nooit heb ik

de gelegenheid gehad, zoo hun zegenrijken werkkring te kunnen bewonderen als hier in het

vluchtoord. Ik herinner me nog den dag dat twee zusters van ’t onderwijs voor ’t eerst in het

kamp kwamen. ’t Zijn Zusters van het arme Kind Jezus, haar Moederhuis is in Simpelveld.


Dr. Brouns geleidde ze door t kamp. Treffend was ’t te zien,hoe vooral de moeders verheugd

waren. Ze kwamen met hunne kinderen naar buiten.


“Ah, zusters, ge komt ook bij ons wonen ? Ge gaat hier onze kinderkes leeren? Da’s

welle,zulle. Welgekommen, zusters”. Zoo hoorde men alom. En de kinderen moesten de

zusters een handje geven. Er was vreugde onder de moeders. In hun woonplaats gingen hunne

kinderen naar de zusters, ze waren er wel, nu de zusters hier waren, konden ze over hunne

kinderen gerust zijn. Dr. Brouns verklaarde me later, dat hij aangedaan was, als hij de

genegenheid van dat gewone volk voor de zusters zag. En treffend is het ook te zien, hoe de

kinderen de zusters liefhebben, hoe deze “nonnen”met de kinderen weten om te gaan ! Een

zuster geeft thans de bewaarschool. Reeds een honderd van die dreumessen zijn daar bijeen.


Thans moet Dr. Brouns weigeren, er is voorloopig geen plaats meer. Maar als een moeder met

haar kind wordt weggezonden, “dan begint ’t spectakel”, zei me de doctor. Dan begint de

kleine te huilen en te schreeuwen: ’t wil bij de zuster zijn. En nu, na eenige dagen zijn die

kleintjes gedresseerd, dat ge er verbaasd over staat. Allen vragen en zoeken naar één zaak: ’t

goede vriendje of vriendinnetje van zuster te zijn. “’t is of ze die kinderen betooverren,”zei

mij een niet-katholiek, die de bewaarschool had bezocht. En waarlijk, er gaat een kracht uit

van die edele maagden naar het reine kinderhart, welke men bewonderen moet. Voor hoeveel

dezer kinderen is het een zegen, de lessen te mogen volgen, onder de leiding te staan van deze

Bruiden van Christus ! Dat blijft hun bij, het leven lang !

Ook voor ’t onderwijs der Waalsche kinderen is gezorgd; ook voor hen is er een school

opgericht.


Over geheel het onderwijs-personeel slechts woorden van lof !

Allen wijden zich met hart en ziel toe aan hun vaak lastige, maar zoo nuttige en heilzame taak

onder ’t bestuur van Dr. Brouns, die het vertrouwen der bevolking van den beginne af wist te

winnen.


B. METS


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 05 – 15 Za

Retraiten voor Belgische Vluchtelingen.


Veel goeds heeft Nederland aan de arme Belgische vluchtelingen bewezen, op stoffelijk en

ook op geestelijk gebied. Zeer troostrijk en vruchtbaar zijn o.a. de retraiten geweest te Venlo

gegeven aan vluchtelingen uit het Walenland. Duizende arme vluchtelingen zijn nu vereenigd

in het vluchtoord te Uden. Hoe heerlijk zou het zijn indien wij er konden in slagen onder hen

te vormen een keur van degelijke, echt Katholieke mannen, die door woord en voorbeeld het

godsdienstig leven hoog houden.


De eerstelingen, 10 flinke mannen, sloten zich reeds aan bij ene groep retraitanten uit andere

parochiën; hun voorbeeld zal ongetwijfeld navolging vinden. De eenige moeilijkheid is weer

het geld. Zelf bezitten zij niets meer, en de kosten zijn niet gering.


Zouden er, vooral onder de meer gegoede Dames en Heeren oud-retraitanten niet velen zijn,

die ter liefde Gods althans één dier armen in staat willen stellen, de genade en troost eener

goede en degelijke retraite te smaken? En zou er misschien niet iemand zijn, die uit

dankbaarheid voor genaden zelf in en door de retrait ontvangen, door een ruimer gift

meerderen, mogelijk wel een heele groep, aan die zelfde gunsten deel wil geven ?

Natuurlijk zal door een strenge keuze van retrainten gezorgd worden, dat de ingekome gelden

aan het doel beantwoorden.


De HoogEerwaarde heer Bruinseels, vertegenwoordiger van Z. Em. Kardinaal Mercier,

schonk reeds voor dit echt apostolisch werk een ruime bijdrage, die ons in staat stelde de

eerstelingen uit het vluchtoord naar Loyola te doen opgaan. Moge vele dit voorbeeld volgen.


Alle giften,ook de geringste, zullen dankbaar worden in ontvangst genomen door den Z.E.


Pater Kool, O.M. Conv. Kapelaan van het vluchtoord Uden, of door: de Directie van het

Retraitenhuis Loyola te Vucht.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 05 – 19 Wo

Plaatselijke Berichten.


* Uden. Dat de eerlijkheid bij onze Belgen in ’t Udens’ vluchtoord ook nog in eere wordt

gehouden, blijkt wel uit het volgende: vier Belgische jongens van circa 12 jaar vonden in het

Vluchtoord een portemonaie van een vluchteling inhoudende 700 francs. Zij spoorden den

eigenaar op en gaven ze dadelijk terug, vervolgens gingen ze hun vondst aan den heer

Commandant van het kamp bekend maken. Deze beloonde hunne eerlijkheid met hen een

fonkel nieuw pak kleeren te beloonen, hetwelk zij ’s anderen daags in den nieuwe winkel van

het kamp ( die toen juist dien dag geopend werd ) konden komen aanpassen. Of dat

vriendelijk aanbod dankbaar aanvaard werd, kan men wel denken.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 05 – 19 Wo

Ingezonden stukken

Handel, 18 Mei 1915.


M. de Redacteur !

Nu al, meer dan andere jaren, wordt het alom vereerde en oudvermaarde Genadeoord druk

door vrome pelgrims bezocht, en zeker in deze droeve tijdsomstandigheden “de Troosteres

der bedrukten”vurig gebeden,dat door Hare tusschenkomst een einde moge komen aan dien

bloedigen en vreeselijken oorlog, en, als “Hulp der Christenen “ het behoudt van den vrede

voor ons Vaderland afgesmeekt.


Zoo’n pelgrimstocht is altijd, maar vooral nu in dezen bangen tijd, zeer aanbevelenswaardig

en heel wat nuttiger en verheffender voor hart en ziel, dan een bezoek aan een of ander fietsof

voetbalwedstrijd, vooral op een dag des Heeren.


Wel is Handel verstoken van het modern wereldverkeer, doch Gemert is zoo kort nabij en de

zeer goed onderhouden kunstwegen en fietspaden, zijn voor de velen een goeden wegwijzer,

per rijwiel, moter, per as en ook nog voor zeer velen te voet, alzoo mede genietende van de

frissche gezonde dennenlucht en lindebloemgeur, waar Handel als het ware overstroomd.


Een pelgrim.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 05 – 19 Wo

Uit het Vluchtoord.


Van harte dank voor de ons gezonden exemplaren van het Vredelied. Ik heb het onzen

onderwijzer ter hand gesteld, en onze kinderen zijn er, o zoo blij mee. Uit Waalwijk werden

mij nog 500 ex. geschonken door een oud parochiaan van den Emer. Pastoor Sprangers.


Nogmaals besten dank; en moge het Vredelied God bewegen eens toch den vrede aan de

wereld te geven.


P.B. METS

Pastoor Vluchtoordkamp, Uden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 05 – 22 Za

Plaatselijke Berichten.


* Uden. Onze rijtuigverhuurders hebben het tegenwoordig zoo bar druk met het af-en

aanrijden naar ’t vluchtoord, dat particulieren zelfs geen rijtuig meer kunnen gehuurd krijgen.


Zooals men weet, is de “kamp-auto”in de reparatie en komt zij binnenkort weer in de “vaart “.


Het is buitengewoon de drukte die er tegenwoordig in ons dorp heerscht. Geen enkel huis is er

meer te huur. Gaarne wilde zich ook nog een Belgische apotheker alhier vestigen als hij maar

een woning kon krijgen. Het kantoor van Jonkheer Mr. Ruijs de Berenboek,

Regeeringscommissaris der vluchtelingen in Noord-Brabant en Zeeland, Mej. de Wed.


Terneuzen, op 1 Juni. De Secretaris van dit kantoor komt te wonen in ’t huis van den heer v.d.


Eerenbeemt. Nog worden er bovendien 2 huizen te huur gevraagd. Vele menschen verdienen

met die tegenwoordige drukte een goede duit, die hen in deze duren tijd goed te slade komt.


Het is de moeite nog waard om te vermelden dat in den pas geopenden nieuwen winkel in ’t

Vluchtoord de eerste 2 dagen voor f 1200 aan punten geld werd omgezet. Die winkel

verkoopt alles tegen zelfkostenden prijs aan de Belgische vluchtelingen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 05 – 29 Za

* Zeeland Tal van Belgen uit het vluchtoord aan de grens van ons dorp zijn verscheiden

eigenaars bezig heidegronden om te werken voor Bosch- of andere cultuur.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 05 – 29 Za

* Zeeland Dagelijks gaan ongeveer 600 K.G. melk van onze fabriek naar het

vluchtelingenkamp, wat voor de deelhebbers in de zuivelfabriek lang niet onvoordeelig is.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 06 – 02 Wo.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Zondag-morgen kwamen een 30 tal Roode-Kruis-soldaten uit Tilburg naar hier om

het vluchtoord te gaan bezichtigen. Toen zij alles in oogenschouw hadden genomen, keerden

zij voldaan wederom naar hun garnizoen terug.


* Nistelrode. Van de 15 vluchtelingen, wien het langer verblijf in de nabijheid der Belgische

grenzen door de militaire overheid was ontzegd en daarom in ’t Liefdegesticht alhier

huisvesting en verpleging hadden gevonden, zijn er 10 naar Arnhem overgeplaatst.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 06 – 05 Za.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Dat er voor de vluchtelingen voorbeeldig gezorgd wordt kan men zien aan het

beleidvol werk der Regeering, die nu voortgaat met houten huizen te bouwen, die uit elkaar te

nemen zijn en dan weer passend opgebouwd kunnen worden. De vluchtelingen kunnen met

puntengeld deze huizen in eigendom verkrijgen en ze dan naderhand mee naar hun vaderland

nemen, dan hebben ze al dadelijk ginds een woning, als de hunne soms in puin zou liggen. De

Belgische onderwijzers van het vluchtoord, die van het begin af altijd hier in ’t dorp bij de

burgers in pension waren, zullen niet naar ’t vluchtoord gaan wonen, zooals den laatsten tijd ’t

plan was, maar nu krijgen ze elk een fiets, waarmee ze ginds kunnen peddelen. Toen gisteren

een Belgische straatmuziekantenfamilie een straatstrijkorkest hield stonden die onderwijzers

natuurlijk ook daarvan te genieten en ze riepen den muziekanten toe “La Brabançonne”; als

met electriek klonken eensklaps de tonen van ’t Belgisch volkslied. Ik was er door getroffen

en dacht bij mij zelven; ja menschen gave de goede God dat ge toch maar gauw op uw

vaderlandschen bodem uw volkslied in vrede kondet uitschallen.


De vluchtelingen die willen werken, worden met bons uitbetaald, waarop deze punten

vermeld staan, elke punt is 2 cent, met deze punten kunnen ze in den “kampwinkel”hunne

waren betalen en zooals boven vermeld ook hunne huizen.


* - Dat men maar niet zoo dadelijk met iederen vreemdeling die men niet goed kent, aan

moet leggen, ondervond van de week Mej. de Wed. v. D. Deze had een vluchteling in dienst

genomen en deze kon het daar zeer goed treffen. Maar nu is hij in den waren zin des woords

met de Noorderzon vertrokken. Want op een nacht trok hij er van door met een geleende fiets,

kleedingstukken ect. uit het huis meenemend die hemniet toebehoorde. De politie heeft de

zaak in handen.


* - L.l. Zondag ging hier een agent rond eener Duitsche onderneming om 30 arbeiders voor

Duitschland aan te werven, welke bij Keulen zouden moeten gaan arbeiden tegen een loon

van 7 mark per dag zonder kost. Het werd den arbeiders hier afgeraden om in de

tegenwoordige omstandigheden ginds te gaan werken.


* - Gaarne vermelden wij dat er hier uit het vluchtoord 12 vrouwelijke retraitanten naar het

Retraitenhuis alhier zijn gegaan, terwijl er van namiddag ook nog een 20-tal mannen, met

goeden moed onder begeleiding van een ZeerEerw. Geestelijke uit het kamp naar ’t

Retraitenhuis te Vucht gingen. Mogen zij de blijvende goede gevolgen van dit bij uitstek

goede werk ruimschoots ondervinden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 06 – 05 Za

* - Gisteren vertrokken van hier een 100tal vluchtelingen naar Engeland, alwaar zij werk

zouden vinden. Een huishouden vader moeder en 3 kinderen kwamen achterna, zij moesten

den trein voor hun neus zien vertrekken. Wij hadden er meelijden mee, want ’t was zoo warm

en de tobbers waren zoo zwaar met pak en zak beladen. Gisteren namiddag half drie kwamen

er ook weer een partijtje vluchtelingen hier aan. Zoo is het komen en gaan.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 06 – 09 Wo

Plaatselijke Berichten

* Uden. Op het H. Sacramentsweg had in het Vluchtoord de plechtige processie plaats. Vele

menschen uit Uden waren naar het kamp gegaan om getuige te zijn van de plechtigheid. Na

afloop der H. Mis zette zich in goede orde de stoet in beweging, die zich al luid den

Rozenkrans biddend en afgewisseld door de luide tonen der beide harmonies over den groote

weg van het kamp voortbewoog, want zooals men weet, de harmonie der studenten van ’t

Uden’s College had zich bij de Harmonie van ’t kamp aangesloten. De ZeerEerw. Heer Prior

der E.E. Kruisheeren alhier droeg het Allerheiligste tot aan het rustaltaar, dat aan de eene

zijde van het kamp prachtig was opgesteld, de ZeerEerw. Heer Pastoor van het Vluchtoord

droeg het Allerheiligste op den teruggang. De Belgen hadden een mooien draaghemel van

blauw doek samengesteld. De vanen en vlaggen had men geleend van de Udensche processie.


Het geheel had een goeden indruk op de Udensche menschen gemaakt.


* - De twee Belgische onderwijzers uit het Vluchtoord, die van de week naar de keuring

moesten in den Bosch om bij goedkeuring naar het Belgische leger te worden geëxpedieerd

kwamen met een verlicht hart naar huis omrede zij afgekeurd werden voor den dienst.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 06 – 12 Za

Plaatselijke Berichten.


* Uden. Dinsdag brachten de ambtenaren van het Belgische Consulaat te ’s-Bosch een

bezoek aan het vluchtoord alhier, om de betrekkingen der aan het front staande Belgische

militairen hun geld te komen uitbetalen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 06 – 16 Wo

Plaatselijke Berichten.


*Uden. Dat er in het Vluchtoord nog al gerookt wordt zal men begrijpen als men weet dat er

van de week binnen den tijd van één uur duizend pakjes tabak door de Belgen in den

“kampwinkel” werden verkocht.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1916 – 06 – 16 Wo

* - De gulden tijd voor onze rijtuigenverhuurders is voorloopig weer om. Gisteravond is de

kamp-auto, die in reparatie geweest is, weer in de vaart gekomen. Zooals wij vernemen zijn er

rijtuigverhuurders die nog al aardige rekeningen te goed gemaakt hebben.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 06 – 19 Za

Plaatselijke Berichten

*Uden. Een klacht die niet ten onrechte gedaan wordt kwam ons dezer dagen ter oore. De

kersenpluktijd is, zoolang de kersenmijn bestaan heeft, een goede tijd van verdienste geweest

voor velen onzer werkmenschen, maar nu vernemen wij dat er zich al Belgen gepresenteerd

hebben om voor 50 cent per dag kersen te plukken. De Belgische vluchtelingen worden hier

zeer voldoende gekleed en gevoed en daarenboven kunnen al degenen die werken willen, in

het kamp werk krijgen, zoodoende zij voldoende zakgeld kunnen verdienen. Nu dunkt ons dat

deze handelswijze van de Belgen gansch verkeerd is; aan de Udensche werkmenschen, die er

toch tegenwoordig al erg voorzitten, op zoon manier hun daggeld af te nemen dat werkt

verkeerd, daar kunnen ongeregeldheden uit voortkomen en groote ontevredenheid. Het is te

hopen dat dit schrijven onder de oogen komt van de bevoegde autoriteiten die voor deze

verkeerde concurrentie nog in tijds een stokje kunnen steken.


* - Dinsdagavond hielden de bakkers al weer een vergadering. Nu ging het over het

verwisselen der nummers. Iedere bakker die voor het Vluchtoord bakt moet zijn gebak

nummeren met de nummer dat hem is aangegeven. Nu bestaat er onder de Belgen verschil

van welke bakker het brood komt en om aan dit geredder een eind te maken moesten de

nummers verwisseld worden. Dit is een doellooze handelswijs, daar de Belgen over een paar

dagen immers toch weer weten welke hun geliefde nummers zijn.


* - Het is ons een genoegen te vermelden dat er Dinsdag namiddag om half 2 wederom een

543 Belgen uit het Vluchtoord onder geleide van hunnen ZeerEerw. Heer Kapelaan naar het

retraitenhuis te Vucht vertrokken. Men kon het hen aanzien dat ze welgemoed ginds togen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 06 – 19 Za

Hoogbezoek in ’t Vluchtoord.


Dinsdag-namiddag rond 1 uur arriveerden met twee auto’s in het vluchtoord Mevrouw Cort

van der Linden en gevolg, bestaande uit circa 10 personen. De Overste van ’t vluchtoord, de

HoogEdelGestr. Heer Wilhelm begeleidde het hooge gezelschap door het Vluchtoord. Alles

werd met belangstelling in oogenschouw genomen. Scholen, kerk, kantwerkscholen,

ziekeninrichting, keuken, eetzalen, kleedingmagazijnen enz. Allen betuigden hierover hunne

hooge goedkeuring en waren vol lof over het geen ze gezien hadden. Circa half-5 verliet het

hooge gezelschap het vluchtoord en werd de terugreis wederom aanvaard.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 06 – 23 Wo

Plaatselijke Berichten.


* Uden. In het Vluchtoord werd Zaterdag en Zondag-namiddag, door een Nijmeegsche een

bioscoopvoorstelling gegeven, “van de Kribbe tot het Kruis”entree 5 cent. Voor de kinderen.


Zondag een gratis voorstelling

* - Het is ons een genoegen te kunnen vermelden, dat heden een 50-tal jonge Belgische

meisjes uit het Vluchtoord onder geleide van den WelEerw. Heer Kapelaan van ’t Vluchtoord

naar ’t Retraitenhuis gingen. Men kon het hen aanzien dat ze er met goeden moed op af

trokken.


*- Zaterdag kwam er bij een zijner kenissen alhier een brief aan die den 6 juni uit Veurne aan

het front was verzonden door den alom bekenden wannenmaker Casimir Vergucht. Op de

Schafstraat en bij alle boerenmenschen was hij bekent. Wij allen immers, hebben dien

goedigen man, als hij met H. Sacramentsdag in Uden was, in zijn manchesters pak zoo

getrouw de H Sacramentsprocessie zien volgen. Toen de oorlog begon was hij ook in Uden en

vertrok hij naar België omdat hij wist dat zijn plicht hem riep. Hij zeide nog toen hij vertrok,

wat er ook ga gebeuren, maar op de Udensche menschen schiet ik niet. Hij staat nu al

geruimen tijd aan het front en liet al zijn Udensche vrienden en bekenden groeten en zeggen

dat hij nog leefde en dat hij hoopte dat de goede God hem nog ooit in Uden zoude laten

komen, dat hij de medaille van O. L. Vr. Ter Linde van Uden, die een vriendenband had, altijd

aan een lint op zijn hart droeg. Laten wij hopen dat we dien man nog dikwijls in Uden zien

rondgaan, met zijn wannen op den rug.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 06 – 26 Za.


*Uden. Het is en blijft nog maar elken dag rijden van planken en balken en verder

timmerhout naar het vluchtoord, zoodat het bouwen van uit elkaar neembare huizen maar

geen einde neemt.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 06 – 26 Za

Belgische arbeiders.


De Minister van Binnenlandsche Zaken heeft zich bereid verklaard zijne tusschenkomst te

verleenen voor de werving van arbeidskrachten uit de Belgische vluchtelingen om

behulpzaam te zijn bij den hooibouw enz. Belanghebbende die op deze wijze hun tekort aan

arbeidskrachten willen aanvullen, hebben zich te wenden tot de regeeringscommissarissen van

de vluchtoorden te Nunspeet, Ede of Uden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 07 – 03 Za

Plaatselijke Berichten

* Uden. Aan de kersenmijn is in plaats gekomen van den heer A. Smulders, die zooals men

weet, klerk is bij den HoogEd. Gestr. Heer Wilhelm in ’t vluchtoord, een vluchteling die op

Volkel woonachtig is. De jonge heer André v.d. Loop is bij de telefoon in het kersenmijn

aangesteld.


* - Op St.Petrus en Paulusdag deden circa 250 Belgische kinderen boven de 7 jaar, in ’t

vluchtoord alhier, hunne eerste H.Communie. Alle bakkers van Uden moesten er

krentebroodjes voor bakken en zij werden bovendien ook nog op chocolade onthaald. Heel

gaarne gunden we den kleine bannelingen een plezierig feest en een bijzonder onthaal op den

schoonste dag van hun leven.


* - toen Woensdag-voormiddag de Belgische onderwijzers per fiets naar de school van ’t

vluchtoord reden, werd op eens op den Hoevenschen weg een paard schichtig. Het paard

draaide zich om den weg over en een onderwijzer reed tegen een kar en viel met zijn voet

onder het rad. Zijn schoen stond dadelijk vol bloed. Docter de Ruijter uit ’t Vluchtoord

verleende geneeskundige hulp. De Regeerings-auto van ’t vluchtoord bracht den gewonde

naar zijn kosthuis in de straat alhier.


* - Dat onze Regeering al het mogelijke doet om onze neutraliteit te bewaren kan men hier in

Uden ook zien. Als er eieren voor ’t buitenland ingepakt worden, en die worden hier

wekelijks met honderdduizenden verzonden, dan blijven de Rijksambtenaren er trouw bij

zitten de wacht houden tot dat de kisten gesloten zijn en verzonden worden. Zelfs bij het

retourneeren van leege cementzakken naar ’t buitenland blijven de ambtenaren toezien, tot dat

de zakken leeg tot een pak saamgebonden verzonden zijn.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 07 – 07 Wo.


Het Vluchtoord.


In het begin is er al veel geschreven over ’t vluchtoord, maar nu het kamp flink bevolkt is,

zien we er weinig meer van vermeld. Daar ik ’t vluchtoord tot deze nog nimmer gezien had

wil ik ook eens graag de indruk beschrijven die het bevolkte vluchtoord op mij maakte, velen

zullen hier nog dingen lezen welke nog niet vermeld werden. De indruk die ik kreeg toen ik er

in eens voorstond was geweldig. Als men daar staat dan ziet men bijna zoover als het oog

reikt niets dan vele heel groote houten gebouwen, met breede verkeerswegen en pleinen

overal, de draden van de telefoon en ’t licht geven een eigenaardig geheel, want anders zoude

men meenen dat men voor een kolossaal kermisterrein komt. Mijn geleider bracht me ’t eerst

in ’t kleedingmagazijn; daar zag men een zaal van 50 M. lang; in opgepakte rijen hingen

kleedingstukken van alle rang en stand, groot en klein, de rijkste ulsters, jassen, broeken,

vesten, hoeden, ondergoed, fijne damesmantels, japons, fijne dameshoeden, fijnste gele en

witte schoenen, klompen, en ik weet al niet meer wat meer. Hier zag men dat de rijke en ook

de gewone Amerikaan zijn kleed zoo maar uittrok en meteen naar Holland zond, in sommige

zaten de Amerikaansche geldstukken nog in. Men vertelde mij dat er al 1 ½ maal zooveel

uitgedeeld was als er nog hing. Daar deze courant ook veel in Amerika gelezen wordt, wil ik

bij dezen vermelden, dat de Amerikanen die de geheele wereld doorreizen, nu eens naar hier

koomen, hier zien ze een wereldfeit dat de zon nog nooit bescheen. Hier zien ze dan de

grootsche schouwspel van liefdadigheid dat Holland hier wrocht en waaraan Amerika mee

deel heeft. Hier ziet ge de arme bannelingen. Belgen loopen in uwe kleeren.


Mij dunkt gaat naar Afrika of Azië zoo iets wat gij hier aanschouwt, maakt een indruk op u,

die gij nergens vondt en die gij ook niet meer vergeet. Een ijzeren spoor loopt door ’t heele

dorp om op lorries met eten en alles wat noodig is door het kamp te brengen. Ik liep een

slaapbarak binnen, deze zijn mooi geriefelijk en luchtig ingericht, elke barak in 29 kamers,

elke kamer voor 10 personen. Voor de ramen stonden ansichtkaarten te prijken met Belgische

Koning en Koningin en Belgische straten. Ja dacht ik, ik wilde, menschen dat ge maar weer in

uw België zat. Drie keukens zijn er van circa 20 M. lang, in elke keuken staan 12

stoomkookers om eten te kooken, 6 fornuizen omwater te kooken voor koffie en alles te

reinigen, in de keuken waar ik kwam stondenzoo maar eventjes 10 tonnen, elk zoo groot als

¾ bronolievat, vol erwten te weeken, om ’s anderen daags te eten; met een grooten lepel was

men koffie uit een kolossalen ketel aan ’t scheppen, alles grootsch. Er zijn 10 eetzalen van 50

M. lang elk en in elke kan 1000 man zitten, ik trad er zoo een binnen, de klok op de kerk luide

maar aldoor dat de vluchtelingen koffie moesten gaan drinken. Ik trad een volle zaal binnen,

maar dat moet men zien, zoo’n duizend man aan ’t boterhammen eten, wat een kommen en

bordjes en koffiekannen; ze kregen toen omdat het Zondag was,boterhammen met kaas, in de

week krijgen ze boterhammen met goede boter er op. Vele gebouwen zijn door kunstig

aangelegde bloemperken omgeven, omzoomd met malsche graszoden, bloemen stonden er al

veel te bloeien, overal zijn pompen met kristal helder gezond heiwater. We gingen de kerk in,

welks klokje altijd nog maar door klepte ; ons eerste bezoek was daar natuurlijk aan ’t

Hoofdaltaar om O. L. Heer hier even goeden dag te zeggen in zijn nederig kerkje op de

Udenschehoevenschehei. Het altaar waarop het beeld van ’t H. Hart stond was mooi versierd.


Er stond ook een mooi Lieve Vrouwebeeld, daarvoor zat een oud moedertje in gebed

verzonken; een klein kruiswegje, hing aan de wanden aan een zijde waren de biechtstoelen

voor de Walen, aan de andere zijde die voor de Vlamingen. Een koperen doopvont op

marmeren voet stond aan den hoofdingang. Des avonds is de torenuurwerkplaat electrisch

verlicht, zoodat men veraf in ’t kamp kan zien hoe laat het is. Daar stond de electrische

centrale die door ’t geheele kamp haar licht door de draden aan de vele booglampen meedeelt,

wat zal dat bij avond een prachtig gezicht zijn. Van uit de Udensche straat ziet men ’s avonds

het licht tegen de lucht afspiegelen. Alle hoofdgebouwen, zooals het raadhuis of

bestuursgebouwen, ziekenhuis, administratie, heerenhuis, rijkspolitie en postkantoor zijn

telefonisch verbonden. Bij het postkantoor staat een winkel en een coiffeurszaak. Dan staat er

den puntenwinkel, die uitsluitend aan de vluchtelingen alles aan inkoopsprijs verkoopt.


Niemand wordt er gedwongen om te werken, maar die werken wil, zooals aardappels schillen,

eetzaal bedienen, ect.,ect., kan 10 punten per dag verdienen, dat is 20 cent, hiervoor kan men

dan in den puntenwinkel uitsluitend huishoudelijke artikelen, kleeren en genotmiddelen

koopen. Aan de huizen hingen in eigengemaakte kooien van pakkisten, musschen, eksters en

andere vogels, ook zag ik een eekhoorn in een kooi in een rad rondspringen. Honden liggen er

bij de vleet in tonnen; op de huizen hadden de inwonende hun naam met potlood geschilderd

en nog een of andere herinnering uit het oude land zooals “Villa Bella “, “Au chalet vert”,

“Belle vue”, ect., ect.. ik ging ook langs het Walenkwartier: daar zat een forsch gebouwde

Walin in haar costume de Dimanche aan hare deur. Gaarne zoude ik haar eens in haar taal

aangesproken hebben, maar de tijd was te kort, ik moest vooruit. Toen kwam ik aan ’t

politiegebouw, daar stond een Belg- geïnterneerd militair, met zijn roode strepen op de broek,

deze deed hier met 2 van zijn confraters politiedienst. Op de pleinen lieten de jongens vliegers

op met de vleet, de grooteren waren aan het voetballen. De badinrichting met warme en koude

stortbaden en de tooneelzaal passeerden we ook. Met dozijnen stonden er de kleppermolens

en de bliksemsneldraaiende vliegmachines, allemaal op palen voor de huizen. We kwamen

aan de lees- en schrijfzaal, er lagen wel 20 verschillende couranten op tafel, vele

schrijftafeltjes, waaraan men kon gaan zitten correspondeeren stonden ten dienste van

iedereen. De apotheek waarin ieder medecijn kan halen is ook niet vergeten. Het raadhuis is

mooi ingericht, mooie lichte en luchtige secretarie, flinke raadzaal met groote electrische

verlichting. Op het raadhuis hingen publicaties ect., juist een gewoon dorp of stad. Drie

scholen zijn er waarin circa 1200 kinderen les krijgen. Er is veel vrouwelijk en mannelijk

onderwijzerspersoneel. Ze zijn nog een school aan het bijbouwen, dan is er nog een

Fröbelschool voor de kleintjes, deze wordt door Belgische kloosterzusters bediend. Een groot

en luchtig ziekenhuis staat er ook. Er waren toen ik er was al 10 uiteenneembarehuisjes klaar,

die de Belgen met punten kunnen verdienen en dan meenemen als hun huis in België in puin

zou liggen. Deze huisjes zijn van dubbele wanden voorzien, van binnen en buiten wit

geschilderd. Zijbestaan uit 2 en 3 vertrekken, tafels, stoelen, kasten, ect., staat er in, zoo

worden er een paar honderd getimmerd. Men moet ons kleine Holland toch bewonderen, dat

het zoo nauwkeurig en fijn alles weet in te richten en in orde te houden, want ’t is immers van

te voren nooit gebeurd en we stonden er zoo maar in eens voor. Hulde daarom aan onze

liefdadige Regeering. Ik moet rechtuit bekennen, het maakt een indruk die men nooit vergeet.


De ansichtkaarten die van het kamp in omloop zijn zooals het had moeten zijn, dus in één

woord, zij zijn het kamp onwaardig, ik had nog moeten vermelden, dat toen de menschen uit

de huizen kwamen om zich naar de eetzalen te begeven, het toen dwarrelde en zwermde over

de pleinen en straten en dat het krioelde van het volk, neen zooiets vergeet men niet. Degene

op wien deze wereldgebeurtenis geen indruk maakt, heeft geen gevoel van het leven. Dit was

nu op Zondag, misschien kan ik op een werkdag nog wel eens een kijkje ga nemen en dan

schets ik onze lezers nog wel eens hoe of het er dan toegaat, tot later dan.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 07 – 10 Za.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Heden, Zaterdag 10 Juli, zal Z. Exc. Poullet, Belgische Minister van Onderwijs, een

bezoek brengen aan het vluchtoord alhier.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 07 – 10 Za

Belgische vluchtelingen.


De Minister van Binnenlandsche Zaken heeft het volgend schrijven verzonden aan den

commissarissen der Koningin in de onderscheidende provinciën:

Naar mij wordt medegedeeld, is het voorgekomen, dat Belgische arbeiders, die hier te lande in

normalen loondienst waren, met verbreking van hun contract den arbeid neerlegde en zich in

een andere gemeente als vluchteling voor onderstand aanmeldden. Het is mij niet bekend, of

in dergelijke gevallen onderstand voor rijksrekening werd gegeven, maar vast schijnt te staan,

dat onderstand is verleend.


Voor zoover particulieren dit doen, kan daartegen mijnerzijds geen maatregel worden

genomen, maar ik verzoek U H.E.G. de burgemeesters in uw gewest, onder

mededeeling van het bovenstaande, namens mij uit te noodigen, scherp toe te zien dat

rijksonderstand alleen aan de werkelijke vluchtelingen ten goede kome en niet aan hen, die

loonenden arbeid moedwillig hebben neergelegd. De bovendedoelde feiten schijnen in de

laatste maanden te zijn voorgekomen. Onderzoek van de ondersteunden, die zich in dien tijd

hebben aangemeld en van nieuwe gevallen zal dus voor het beoogde doel toereikens zijn. In

het uiterste geval, wanneer ter voorkoming van erger hulp aan dergelijke pseudovluchtelingen

moet worden geboden, kunnen zij met mijn machtiging worden opgezonden naar een

vluchtoord.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 07 – 14 Wo.


Hoog bezoek aan ’t Vluchtoord.


* Uden. Zijne Excellentie P. Poullet, Belgische Minister van Kunsten en Wetenschappen

bezocht l.l. Zaterdag 10 Juli, het Vluchtoord alhier.


Om 11 uur werd Zijne Excellentie aan de Kerk ontvangen door de E.E. H.H. Geestelijke van

het kamp. Daarna nam hij plaats vóór in de Kerk, gevolgd door den HoogEd. Gestrengen

Heer Jonkheer Mr. Ruijs de Berenbrouck, den HoogEd. Gestr. Heer Wilhelm,

Regeeringscommissaris van ’t Kamp, den Wel Ed. Heer Zoetmulder, den WelEd. Achtb. Heer

Sijstermans, Burgemeester, den WelEd. Heer Dony, Belgisch Consul in ’s-Bosch, enz.


Eenige godsdienstige liederen met betrekking tot den oorlog werden door de schoolkinderen

uitgevoerd.


De ZeerEerw. Heer Pastoor Mets hield dan eene korte aanspraak. In kernachtige hartroerende

woorden verwelkomde hij Zijne Exc. uit naam van alle vluchtelingen. Welkom als

vertegenwoordiger van het verdrukte, halfverwoeste, maar toch nog moedig levend België.


Welkom als Gezant van den heldenkoning Albert en zijn dapper Leger.


Spreker sprak het volle betrouwen uit dat alle Belgen hebben in de toekomst; “Onze zaak is

rechtvaardig en het martelaarsbloed onzer vermoorde priesters, vrouwen en kinders zal niet

nutteloos zijn vergoten. Steeds blijven alle Belgen eensgezind en hebben maar één verlangen;

ons België vrij en onafhankelijk als voorheen “!

Gevolgd door honderden vluchtelingen wandelde de Minister daarna het vluchtoord rond, en

menig man kwam uit de menigte Z.E. raad en hulp vragen. Voor allen had hij een vriendelijk

woord en een warmen handdruk. Men kon het den Belgen aanzien hoe vereerend en troostend

het hun was, een hunner Ministers in hun ballingschap terug te zien.


’s Namiddags bracht Z.E. een bezoek aan de scholen. Deze waren versierd met kransen en

vlaggetjes en enkele jaarschriften.


Over de flinke,degelijke inrichting der scholen en den goede gang van het onderwijs, sprak de

heer Minister zijne volmondige voldoening uit. Een heuglijke dag, die voor alle Belgen een

spoorslag zal zijn om het droevig lot manmoedig te blijven dragen tot het verlossingsuur zal

slaan !


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 07 – 17 Za

De Duitschers in België.


De grenzen zijn voor de inwoners van Esschen weer geopend, doch de bepalingen zijn zeer

verscherpt. De vrouwen mogen ’s morgens om 7 uur, na haar pas genomen te hebben, tot

’s avonds 7 uur, zich naar Nispen en Roosendaal begeven. De mannen mogen van ’s morgens

10 uur tot ’s avonds 7 uur. De pas geldt echter steeds tot aan Roosendaal. Zij, die verder in

Nederland zaken hebben en een of twee dagen weg willen blijven moeten een storting van

500 tot 5000 mark bij het Duitsche pasbureau deponeren. De gewone passen tot Roosendaal

zijn tot zeven uur geldig; zij die om 7 uur niet in Esschen precent zijn worden beboet met 100

– 500 mark.


Te Brussel is de prijs van het vleesch 10 centiemen per K.G. afgeslagen. Te Anderleght –

Cureghem bij Brussel waren 1700 stuks vee ter markt gebracht, waaronder een 1000-tal

kalveren. De boter stijgt gedurig in prijs. De eieren worden verkocht tegen 13 en 14 francs de

100 stuks.


De Duitschers maakten bekend, dat elke landbouwer voor zijn dieren de volgende

hoeveelheid hooi mag bewaren: 1500 K.G. voor een paard, 1500 K.G. voor een koe en 600

K.G. voor elk dier onder de 6 maanden. Dit alles moet nauwkeurig aan de Kommandantur

bekend gemaakt worden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 07 – 17 Za.


* Uden. Dinsdag zijn uit ’t Vluchtoord alhier, 200 Belgische vluchtelingen naar Engeland

vertrokken alwaar zij werk zouden krijgen. Daags van te voren waren er circa 60 in het

Vluchtoord aangekomen en er gaat geen dag voorbij of we zien geheele huishoudens arriveren

die in ’t kamp van gegoede families die zoolang in hun onderhoud voorzagen totdat hunne

spaarpenningen opgeteerd waren.’t Is wezenlijk treurig om aan te zien.


* - Het zal den vrienden en kennissen der E.E. Kruisheeren in België zeker aangenaam zijn te

vernemen, dat de HoogErw. Heer Holmann, Mag.-Gen. der Orde zijn kloosters in België deze

week bezocht heeft en, goede tijding van alle kloosters heeft medegebracht.


* - Het gaat den boerenstand goed tegenwoordig, en we zien dit gaarne. Met handen vol geld

maken ze van alle vee, eieren, kersen, bessen, enz., maar nu moet men ook eens vragen hoe is

het met den werkman hier gesteld? Bijna iedereen houdt zijn geld vast ook degenen die veel

geld van hunne waar maken. Alles is duur, als ik met een gulden naar den winkel ga breng ik

zoo’n beetje thuis, hoorde ik al menige werkmanshuismoeder zeggen. Toen ik vanmorgen

over ’t veld ging, waar een werkmansvrouw aardappels aan het uit doen was, klaagde zij steen

en been en noemde al verschillende huishoudens op die het hier hard te verantwoorden

hebben, onze kinderen en wij ook zouden graag den overschot opeten, die uit het Vluchtoord

de veevoertonnen ingaat zei ze, en de tranen kwamen in haar oogen toen ze zei dat zij l.l.


Zondag graag een stukje spek bij hun brood zou hebben gehad, maar de slager had heb toen

geantwoord, dat al het spek in de schouw hing te rooken en dat het allemaal naar het kamp

moest. Dit is nu ook eens een kant van de medaille die in oogenschouw genomen moet

worden.


* Zeeland.


Naar wij vernamen, zijn door bevoegde autoriteiten bijzondere maatregelen getroffen, om de

eigendommen onzeer inwoners te beschermen tegen minder goede elementen onder de

Belgische refugiés, wat zeer toe te juichen is. Veel Belgen werken als “graanpikkers “ (

maaiers ) bij onze landbouwers en verdienen zoodoende een aardigen duit.


* Haps.


Door den heer P.G. Rau uit Antwerpen die met zijn gezin thans alhier woont en te Antwerpen

een fabriek van bamboes artikelen bezat, zal thans alhier, voorloopig in ’t klein, en een te

bouwen houten loods tegenover ’t station, een dergelijke inrichting worden gevestigd.


Werklieden uit het vluchtelingenkamp te Uden zijn reeds aangenomen en de

spoorwegmaatschappij stelt den grond beschikbaar. Zou het opnemen dan zal het spoedig tot

uitbreiding worden overgegaan.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 07 – 21 Wo

* Uden.


Vrijdag deden 5 Belgische Zusters een uitstapje van Veghel naar hier met hunne groote schaar

Belgische weesmeisjes. Zij waren allemaal in mooi uniform gekleed en wandelden zeer te

vrede door onze straten.


* - Binnenkort komen er hier circa 1500 Belg. vluchtelingen in ’t vluchtoord bij, deze komen

uit het kamp van Ede. Het kamp van Ede wordt ingericht voor onze soldaten en moeten naar

andere vluchtoorden vertrekken.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 07 – 24 Za

Steun uit Denemarken voor Belgische vluchtelingen.


Na den val van Antwerpen en den uittocht der bevolking naar Nederland werd in October

1914 door de Deense pers een begin gemaakt met het bijeenbrengen van gelden ten behoeve

van de Belgische vluchtelingen hier te lande.


Die gelden werden door tusschenkomst van den consul-generaal der Nederlanden aan de

Nederl. Regeering overgemaakt, terwijl in het algemeen de wijze van besteding ten bate der

vluchtelingen van haar werd overgelaten. Men deelt thans mede dat het totaal der aan de

Nederlandsche Regeering overgemaakte bedragen f 442.086.13 bedraagt.


Een bedrag van f 113.504.48 is op uitdrukkelijk verlangen van de gevers bestemd geworden

om door verschillende comités te worden gebruikt voor de onmiddellijke ondersteuning van

behoeftige Belgische vluchtelingen. Met het oog op de omstandigheid dat, voor zooverre de

particuliere weldadigheid hier te lande voldoende kan voorzien in de zorg voor de

vluchtelingen de Regeering toch den noodigen in financieelen steun verleent, werd het niet in

het belang der Belgische uitgewekenen geacht de overige bijdragen uit Denemarken op

dezelfde wijze te doen gebruiken. Het overblijvende deel der giften ten bedrage van f

328.581.65 besteedt de Minister van Binnenl. Zaken door tusschenkomst van de Centrale

Commissie tot beharteging van de belangen van naar Nederland uitgeweken vluchtelingen

voor werk verschaffing aan deze vluchtelingen in verband met de wederopbouw van vernielde

woningen in België.


In de vluchtoorden worden thans door uitgeweken Belgische werklieden honderden

verplaatsbare woningen gebouwd die bestemd zijn na den oorlog naar België te worden

overgebracht. Voorts wordt met dit geld ook voor de geestelijke belangen der vluchtelingen

zorg gedragen door het verschaffen van onderwijs.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1015 – 07 – 24 Za

* Uden.


Namens den Ed. Achtb. heer Burgemeester van Uden is in alle herbergen den 17 d.d. een

kennisgeving opgehangen, behelzende dat het voorgekomen is dat de Belgen zich schuldig

maken aan drankmisbruik en wordt den herbergier hierop gewezen; dat in geval van misbruik,

maatregelen zullen genomen worden die niet ten voordeele van de betrekken herbergiers

zullen zijn.


* - Velen zullen zeker nieuwsgierig zijn te vernemen, hoe het met het gewas gesteld is op de

ontginning bij ’t vluchtoord. Men kan hier zien, dat verschillende planten, verschillende

eischen aan den grond stellen; terwijl spinazie totaal mislukt is, is daarentegen de postelein

uitstekend gelukt. Verder kan men zien, dat wortelgewassen er nog niet groeien, en de kool,

zooals roode kool wel, maar daarentegen witte en savooiekool slecht; wat het laatste betreft, is

wellicht te wijten aan overtollige beerbemesting. Daartegenover vinden we de aardappels, die

niettegenstaande ze een maand te laat gezet zijn, goed in het loof staan en reeds bloeien.


Uitgenomen enkele achterblijvers, en weer en wind in aanmerking genomen staat het gewas

goed. De boekweit die voor 5 dagen puik stond, heeft door de vorst en storm der laatste dagen

zooveel geleden, dat er plekken zijn, waar hij totaal vernietigd is. Het terrein dat ontgonnen is,

heeft circa de grootte van 10 H.A. en is klaar op het in orde brengen der wegen na. Dat men er

op uit is om den toestand van het land te verbeteren, bewijst de mestvaalt die door den

reinigingsdienst bij elkaar gebracht wordt, die dan nog verbeterde wordt door het mengen van

faecalien waardoor zij een uitstekende composthoop krijgen. En nu nog wat over de tuintjes.


Het spreekwoord, “die het laatst lacht, lacht ’t best,”wordt hier weer bewaarheid. Bij den

aanvang, toen de perken ingedeeld en beplant moesten worden, met uit een liefdadig doel

geschonken rozenstruiken en andere bloemgewassen, werd er mee gespot en gelachen, dat er

niets van terecht zou komen, maar nu komt en overtuigd u ;ieder park waar rozenstruiken

geplant zijn is één reusachtig bouquet en de andere planten staan reeds in bloei of zullen

weldra bloeien, wat met de frischgroene grasranden een aangenaam iets voor het gezicht is.


Men ziet dus dat men niet te vroeg moet lachen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 07 – 28 Wo

Plaatselijke Berichten.


* Uden.


Van de week is er tijding gekomen dat de 1500 vluchtelingen uit het kamp te Ede niet naar

Uden zullen komen. Het schijnt maar een voorloopige maatregel te zijn geweest, om te weten

of er hier in geval van nood plaats voor dezelve zoude zijn.


* - Er is hier bij de varkensslagers geen schijfje hard gerookt spek meer te krijgen. Van de

week werd bij een slager alhier aanvraag gedaan voor de levering van duizende ponden spek

voor het kamp, maar de slager kon er niet meer aan voldoen, want hij had het niet. Waar zal

dat van de winter naar toe moeten. Er worden bijna geen varkens meer gemest zeggen de

boeren omdat de half vette varkens te veel opgekocht worden voor ’t export.


* - Zondag-namiddag half 2 kwam er een gezelschap van 20 man uit Gennep, lustig het

Limburgs volkslied “Waar in ’t bronsgroen eikenhout” zingend, door onze straten getrokken.


Een maréchaussée was er o.a. ook al bij. Zij togen opgewekt naar ’t Belgische vluchtoord om

daar een vreedzame voetbalmacht met de Belgen te gaan spelen.


* - Dat er in ’t vluchtoord alhier, alles gedaan wordt om het den Belgen dragelijk te maken,

zal men zien, als men verneemt dat er een leesbibliotheek is opgericht van goede boeken,

Hollandsche en Fransche en dat er onlangs voor niet minder dan f 600 boeken zijn

aangekocht.


* - Iets wat ik nog nooit gezien of gehoord heb en velen met mij denk ik was, dar er van de

week een boer op het Hoeven’s veld aan ’t rog maaien was met een graszeis. Twee man

stonden er bij en die pakten telkens het afgemaaide bij hem weg en zetten het overeind op ’t

land. Iedereen die verstand van maaien heeft zal begrijpen dat het maar rogske was dat de

boer daar afmaaide en zoo is er veel tegewoordig hier te lande

* - Zaterdag-avond hielden de bakkers van Uden eene vergadering in de herberg van den heer

v.d. Loop. Doel der vergadering was afslag van het brood, dat voor ’t vluchtoord gebakken

wordt. Daar de inkoopsprijs van het tarwemeel verlaagd is,werd daarom ook dadelijk den

afslag vastgesteld.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 07 – 28 Wo

De verjaardag der Belgische Koningin in het Vluchtoord.


De Belgen van het vluchtoord vierden wederom feest op Zaterdag 24 Juli. De Belgische vlag

wapperde weer naast hare Hollandsche zuster: mannen, vrouwen, en kinders droegen het

driekleurige strikje. ’t Was immers de verjaardag hunner lieve Koningin. Om half- 9 uur was

er in de smaakvol versierde kapel eene plechtige Mis met Te Deum, waarin al de H.H.


Bestuursleden van ’t kamp tegenwoordig waren. Na de Mis deed de ZEerw. Pastoor Mets

eene roerende toespraak, waarin hij Koningin Elisabeth voorstelde als de moeder van haar

volk; moeder vooral van hare dappere “jongens “ de soldaten, wier eigen moeder zij zoo goed

weet te vervangen door hare liefdevolle verpleging in de hospitalen.


Door alle uit volle borst aangeheven dreunde daarna de “Brabançonne “uit dank voor eene

andere moeder: De moeder der vluchtelingen: Koningin Wilhelmina.


Het turngild “ Leman ” dat om 10 uur op het Oosterplein eene voorstelling gaf, heeft waarlijk

iedereen verrast. Pas sinds korten tijd opgericht is toch reeds een keurbende turners gevormd.


Zoo flink waren de marschen, zoo kranig de verscheidene vrije oefeningen. Den Turnleiders

en hunne mannen alle lof !

’s namiddags voetbalmacht, door allen met belangstelling gevolgd en ’s avonds Tooneel- en

Liederavond in de versierde eet- en tooneelzalen. Elk had gewedijverd om het mooiste voort

te brengen. De zangers kinderen en grooteren zongen kortweg prachtig en de tooneelspelers

wisten iedereen te boeien door de afwisseling in ernst en klucht.


De Belgen hebben er waarlijk een handje van om feesten in te richten, en vooral als ’t gaat ter

huldiging van hun beminden Vorst en hun lieve Koningin.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 07 – 28 Wo

Tragisch.


Maandagmorgen kwart over vijf wilde een Nederlandsche soldaat uit Koewacht afkomstig,

een stuk koperdraad van de geëlectriseerde grensversperring afnemen. De milicien, Gijzel,

geheeten, was bijna onmiddellijk dood.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 07 – 31 Za

Plaatselijke Berichten.


* Uden.


Maandag had er in ’t vluchtoord een volksoploop plaats. Een priester van Warechem uit

België nog wel ! wandelde op zijn eentje door ’t kamp. De Belgen die dezer dagen van een

Duitsche spion in priesterkleeren gelezen hadden, meenden hier weer met een spion te doen te

hebben. Ze liepen met honderden om hem heen en er was al vrouwvolk dat haarspelden

gereed hield om te krabben!. De man maakte zich zoo zenuwachtig dat hij niets zeggen kon.


De opzichter van de ontginning ontzette den geestelijke, zeggende: Zoudt gij Belgen een uwer

eigen landgenoten aanvallen?”. De Burgemeester van ’t kamp kwam er ook al bij geloopen en

deze zegde: roep in plaats “Leve de Pastor”en meteen klonk het uit honderden monden “Leve

de Pastor”!. Men nam den Eerw. Heer mee naar ’t Raadhuis, waarna alles weer rustig was.


Het is dus niet raadzaam voor een Duts om in ’t kamp bij de Belgen te komen.


* - Er gaan elken dag wel 50 Belgen van ’t vluchtoord alhier naar Oss werken in de slagerij

van Zwanenberg Hartog en in de vetzaak van Couen de Kadt. De dagploeg vertrekt ’s

morgens om kwart over zes met de trein ginds en de nachtploeg ’s avonds.


* - Hoog bezoek in ’t Vluchtoord.


Maandag bracht Z. Excellentie den Gouverneur van Limburg een bezoek aan het vluchtoord

alhier. Zooals men weet is deze de vader van Jonkheer Mr. Ruijs de Berenboek. Regeeringscommissaris

der vluchtelingen. Er is nog veel meer hoog bezoek in ’t vooruit zicht; men ziet

dus dat het vluchtoord in hooge belangstelling staat bij de groote mannen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 07 – 31 Za.


Zeeland.


* - Naar wij vernemen, zijn in ’t vluchtoordbepalingen gemaakt, die het buiten het kamp gaan

werken zeer belemmeren. Daar hier te Zeeland veel Belgen werkzaam waren bij ontginningen

en in der korenbouw, is dit voor onze landbouwers zeer te betreuren. Te meer, omdat die

werklui dikwijls te vinden waren voor werk, dat men hier, waar groot gebrek aan

werkkrachten is, anders niet gedaan kon krijgen. ’t Is daarom voor onze werkgevers en voor

de goedgezinde werkwilligen onder de Belgen te hopen, dat die beperkende maatregelspoedig

ter zijde gesteld.


* - Om het vele drankgebruik onder de Belgen zooveel mogelijk tegen te gaan heeft ook onze

Burgemeester, evenals die te Uden, in de herbergen een kennisgeving laten ophangen, waarin

de herbergiers met strenge maatregelen worden gedreigd, als zij den Belgischen vluchtelingen

gelegenheid geven, zich in hunne lokalen aan drankmisbruik schuldig te maken. Een

maatregel die gewis alle aanbeveling verdient, en waartoe zeker iedere weldenkende kastelein

zijn medewerking zal willen verleenen.


UC 1915 – 08 – 04 Wo

Plaatselijke Berichten.


* Uden.


Onze vroegere dorpsgenoten vergeten Uden niet en durven ondanks de lastige reis hunne

familie in Holland komen bezoeken. Eene Udensche juffrouw te Barcelona uit Spanje gehuwd

heeft Zondag 25 Juli Spanje verlaten en over Zwitserland en Duitschland. Donderdag

daaropvolgende hare geboorteplaats Uden bereikt. Zoo’n verre reis met zoo’n omweg is, in

deze troebelige oorlogsomstandigheden geen kleinigheid.


* - Zaterdagavond kwamen 2 Belgische huishoudens, 10 man saȃm, onderdak zoeken in ’t

vluchtoord. Ze hadden sinds den oorlog in Axel, prov. Zeeland verbleven, al hun geld was

opgeteerd en nu moesten ze van armoe naar ‘t kamp. Met de kamp-auto werden de vrouwen

en kinderen gehaald en daar ze in lange tijd niets gegeten hadden, bestelde ambtenaar van het

kamp per telefoon, dat ze zouden zorgen dat in ’t vluchtoord het eten klaar zou zijn als de

tobbers aankwamen. Dus men ziet dat er alles in ’t werk gesteld wordt om hunne ellende

tegemoet te komen en nu zijn er altijd nog die niet tevreden zijn, maar dit is trouwens altijd,

zoolang als er menschen geweest zijn, zijn er ondankbare en ontevredenen.


* - Om het stuiven het zand tegen te gaan is men van de week begonnen op de pleinen in ’t

vluchtoord graszaad te zaaien. Dit zal een mooi gezicht zijn als ’t gras uit wil komen en dat

zal wel als ’t nog maar eens regent op tijd. Men heeft mij al de aardappels getoond die op de

ontginning aldaar gewassen zijn. Het waren er 4. De eene was zoo groot als een heel groot

kippenei en dat liep zoo af tot de grootte van een zoogenaamde “schuts “. Dus dit is een

succes, want ze zijn laat gezet en op onvoorbereide grond.


* - In ’t laatst der vorige week stond er ’s morgens een Belg aan het tramstation alhier om met

den tram van 7 uur naar Veghel en verder met “Meijerij “naar België te vertrekken met 27

Belgische kleine kinderen. Hij had ze alle 27 in een rij staan, waaruit zij niet mochten gaan

loopen, want hij had hunne namen zoo ook allemaal op een rijtje geschreven. Deze kinderen

ging hij allemaal naar Turnhout brengen, alwaar hunne ouders hen wachten. Het was een

heele school hoor ! In ’t kamp is hier ook nog een klein kindje, dat men niet weet thuis te

brengen. Zij zegt dat ze uit België komt en dat moetje dood is en vader soldaat was. Zoo

zullen er na den oorlog veel staan, die niet thuis te brengen zullen zijn.


* - In ’t vluchtoord hebben de schoolkinderen ook vacantie gekregen. 1 Aug. is zij begonnen

en eindigt den 13 daaropvolgende. Iedere onderwijzer, en er zijn er 10, heeft instructie

gekregen in dien tijd met de jongens, en er zijn 600, 2 maal te gaan wandelen, en ééns te gaan

zwemmen in de zoogenaamde Udensche Zuiderzee, boven het gehucht de Raam. In groepen

van 300 gaan zij er telkens naar toe. Deze is op het diepste gepeild ad 55 c.M., zoodat er voor

die kleine mannekes geen gevaar is, 5 onderwijzers en 4 mannen uit het kamp gaan dan

telkens mee. Er zijn 100 zwembroekjes besteld en er zijn 10 badhuisjes aan die Zuiderzee

gebouwd. De kleine meisjes, en die zijn er ook 600, gaan onder de hoede van 5

onderwijzeressen en 5 zusters hunne wandelingen doen. We wenschen ze allemaal een

prettige vacantie.


* - Zaterdag werden in den puntenwinkel in het vluchtoord 36000 punten ingeleverd, alzoo

voor 720 gulden verkocht, zoodat de Belgen nog al wat kunnen verdienen met kleine werkjes.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 08 – 07 Za

Plaatselijke Berichten.


* Uden.


Ter gelegenheid van den verjaardag van H. M. Emma Koningin- Moeder heeft de kamp-auto

den geheelen dag de Nederlandsche driekleur op den voorsteven gehad.


* - Maandag waren twee Belgische vluchtelingen, Hollanders van geboorte, naar Oss

gekuierd, alwaar ze zich in een fabriek wederrechtelijk vet toeeigenden. De politie aldaar

stopte ze een nacht in de prison. Heden zagen wij den veldwachter van Oss, beiden naar ’t

Raadhuis in het kamp brengen. Procesverbaal volgt, daarbij hebben ze ook nog meer oude

rekeningen met Vrouwe Justitia te vereffenen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 08 – 11 Wo.


Plaatselijke Berichten.


* Uden.


Vrijdag kreeg het vluchtoord alhier bezoek van een officieel Belgisch Comité uit ‘s- Bosch,

zij waren gedeeltelijk per fiets en per spoor gekomen. Zij waren vol bewondering over

hetgeen ze hier gezien hadden. Om 11 uur waren ze gearriveerd en vertrokken te 3 uur. Een

ingenieur die bij het gezelschap was, zeide nog eens terug te komen om alles nog eens

nauwkeuriger in oogenschouw te komen nemen.


* - De boekweit die ondanks alle tegenspoeden nog overeind gebleven was, in de ontginning

aan ’t vluchtoord, is nu door het slechte onstuimige weer der laatste dagen totaal plat

geslagen, zoodat daar wel niet veel meer van terecht zal komen.


* - Ondanks het slechte weer heerschte er heden Zondag-namiddag een gezellige drukte in

onze straten. Voetbalclubsen trokken er door Uden om vreedzame matchen met de Belgen in

’t kamp te gaan spelen. De Belgen waren de overwinnaars. Vreemde automobielen reden druk

naar het kamp, en wat we op dat gebied nog nooit gehoord of gezien hebben was een auto met

trommelmuziek erin.


De H. Familie-vergadering was juist uit toen die trommel-auto door de straat reed en de

menschen hadden er veel plezier van.


* - Het was er maar wat druk verl. Vrijdag op den vischafslag aan ’t Raadhuis. Promt om 9

uur begon het. Er waren verscheidene manden visch aangevoerd. Er was een koord gespannen

van het Raadhuis tot den lantaarnpaal en daar achter stond het vischgerei en de afroepers. Ik

geloof niet dat de vischverkopers zullen klagen, want de menschen mijnden maar raak. ’t Was

veel te duur hoorde ik al kenners van visch zeggen. Belgen stonden er ook al bij om een

mootje visch te koopen maar ik hoorde ze al klappen. “Ikkik geef nie zooveul cens “. Twee, ik

geloof wel dat het gewezen Belgische soldaten waren, foeterde “c’est ici le bombardement

des Dardanelles”. Eindelijk konden die toch voor 30 cenis of zooals ze zeiden 60 centimes

een koopje visch bemachtigen. Als dat zoo door mag gaan dan zal de vischmijn in Uden wel

blijven volhouden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 08 – 11 Wo.


Wat de Belgische vluchtelingen ons kosten.


Ondanks het vele, dat van elders werd gedaan, bleken de uitgaven voorde Nederlandsche

Schatkist ver van gering. Als uitgaven in eens, die min of meer als kapiaaluitgaven zijn te

beschouwen, komen in de eerste plaats in aanmerking de bouw-en inrichtingskosten van de

drie groote vluchtoorden. Voor zooveel thans bekend, beliepen die voor het vluchtoord te

Nunspeet f 411.500, voor dat te Ede f 785.430 en voor dat van Uden f 429.770.


Deze exploitatiekosten van de vluchtoorden loopen nog al uiteen, maar waar de totale kosten

nergens wijzen op een al te ruim gebruik van ’s lands geldmiddelen,wordt den

Regeeringscommissarissen zooveel mogelijk de vrije hand gelaten, voor Nunspeet f 0.251/2

per volwassene en f 0.161/2 per kind, voor Ede f 0.27 en f 0.18, voor Uden f 0.30 en f 0.20,

voor Gouda f 0.24 ek f 0.18.


De kosten voor onderhoud bij particulieren bedragen f 0.35 per volwassene en f 0.20 per kind.


Wanneer men het getal der aldus ondersteunden thans stelt op pl.m. 68.000, wordt dagelijks

nog een bedrag van f 20.400 gevorderd. Daarnaast staan de kosten voor de z.g. Pauvres

honteux, aan wie f 0.70 per dag mag worden ten koste gelegd. Hun getal is te stellen op pl.m.


1700 en de uitgaven deswege op pl. m. f 850 per dag. Bovendien worden hunnen behoeve nog

sommige uitgaven bestreden uit het Deensche fonds.


Voorts werd aan kleeding thans pl.m. f 475.000 en aan extra treinen een vrije reisgelegenheid

uitgegeven f 113.000, waarbij in aanmerking is te nemen, dat vóór 1 januari, toen zoo vele

extra-treinen liepen, de maatschappijen geen declaratiën inzonden, omdat de Staat aan de

aandeelhouders een uitkeering van 4 pCt. gewaarborgd had. In totaal kan gezegd worden dat

de vluchtelingenzorg tot dusver aan de schatkist heeft gekost een uitgaaf van ruim 7 ½

miljoen gulden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 08 – 14 Za

Plaatselijke Berichten.


* Uden

Naar aanleiding van een bericht, over het ’s nachts inbreken in de kerk van het Vluchtoord,

dat tegenwoordig in andere couranten, in combinatie van in een anderen vorm gegoten

berichten, meerendeels ontleend aan den Udensche Courant, dat de ronde doet, hebben wij ter

bevoegde plaatse geïnformeerd wat daar van waar was, naar zulke scheeve opgeblazen

berichten die er al meer van het kamp de ronde doen, waren ze daar minder over te spreken.


Ter zake dan: er waren een paar kleine jongens van 8 à 10 jaar op klaar lichten dag toen de

kerkdeuren open stonden in de kerk van ’t vluchtoord geslopen en hebben daar den offerblok

geforceerd en het geld meegenomen. De offerblok was een gewoon houten kistje met der

haast maar vervaardigd, zooals men begrijpen zal.


De politie van ’t kamp hiermede op de hoogte gesteld had de kleine vlegels dadelijk te grazen,

ze hadden al wat lekkers gekocht maar het overige geld hadden ze nog in den zak. Deze jonge

boefjes zullen wel onder handen genomen worden. Dit is nu de ware toedracht der zaak.


Het is voor de kinderen in ’t kamp een zware persecutie,dat ze elken dag die vele kramen met

lekkers daar voor het kamp zien staan aan den grooten weg en er dan maar naar kunnen gaan

staan kijken, zonder een cent in den zak, maar …… stelen mag nooit gebeuren of toegelaten

worden, dat moeten ze toch weten en leren.


* - De gouden tijd voor de rijtuigverhuurders is weer aangebroken. De banden der kamp-auto

zijn stuk. De bewoners van de straat zouden zeggen laat dat stofding maar voortaan weg, want

’t is een ondoorzichtelijke stofwolk als dat gevaarte over den gemeente weg naar het spoor

rijdt of daar over dien weg weer terug komt.


* - Een harpij, zal ik maar zeggen, sloeg in ’t vluchtoord eene vrouw met een

aardappelschilmesje zoodanig in het hoofd, dat deze, door 2 man ondersteund, naar den

dokter moest worden gebracht. Haar schoenen stonden ook vol bloed, zoodat het onmensch

haar nog meer wonden schijnt te hebben toegebracht. Het gerucht ging dat de vrouw dood

was, maar dit wordt weer tegengesproken. De dader had het mesje al verscheidene dagen in

haar bezit. De politie van ’t kamp zette haar dadelijk in de kast, waar zij ze maar moeten laten,

zoolang het kamp duurt.


* - De jaarlijksche optocht der H. Kindsheid had j.l. Dinsdag plaats. Door het mooie weer

begunstigd en opgeluisterd door de vroolijke toonen onzer fanfare, trok de stoet in uitstekende

orde door onze straten. Hierin merkten wij als iets nieuws op de H. Driekoningen te paard, de

H. Martinus, eveneens te paard, de H.H. Helena met het Kruis, Catharina met het rad en Clara

met de Remonstrans. De Eerw. Zuster, uit het vluchtoord stond met haar kleine Belgische

meisjes, ook in hun beste plunje gestoken, den optocht van hunne kleine Hollandsche

broertjes en zusjes oplettend af te kijken.


* - Een klein Belgisch meisje, dat men voor ’t vluchtoord te Uden opgezonden had, werd in

Boxtel door een heer van ’t vluchtelingencomité uit Maastricht, die vluchtelingen naar hier

begeleidde, meegenomen. Toen het bloedje in het kamp hier aankwam, nam de EdelAchtb.


heer Burgemeester van ’t vluchtoord het op zijne armen en droeg het alle eetzalen af. Toen hij

er mee in de 2de of 3de zaal aankwam, herkende een moeder haar verloren kindje. Zij viel van

haar zelven toen zij het zag. Men kan begrijpen hoe blij de moeder haar schat aan het hart

drukte toen ze weer bijkwam.


* - Twee Belgische jongens van 12 à 14 jaar waren dezer dagen uit het vluchtoord

weggeloopen. In Breda werden zij door de maréchaussée aangehouden en naar het kamp

teruggebracht. Toen hen gevraagd werd waarom ze weggeloopen waren, vertelde de een, dat

hij in een estaminet te Bergen-op-Zoom nog een pak kleeren had liggen en dat hij die wilde

halen. De andere was maar voor gezelschap meegegaan. Op de vraag hoe ze zoo ver hadden

kunnen loopen, antwoordden ze, dat ze onderweg nogal eens mee hadden kunnen rijden. ’t

Zijn me de knapen wel. Na een berisping konden ze weer naar hun “kamphuis “gaan.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 08 – 18 Wo

Van de Vlaamsche grens.


Gister-morgen bleef een Belg, die onder de draadversperring wilde doorkruipen daaraan

hangen. De man was onmiddellijk dood. Een andere Belg, die dat juist over was gekomen,

vertelde dat hij een ton, waaruit de bodem was geslagen, tusschen de draden had gelegd, en

daardoor was gekropen. Deze truc wordt veelvuldig toegepast.


Vooral bij de “Tuilpanne“ een wijk van Eede zijn al veel Belgen overgeloopen. ’t Gevolg

hiervan is geweest dat de wachten zeer verscherpt zijn en dat ieder, die wordt gezien met een

ton, onmiddellijk wordt aangehouden. Honden en katten ziet men tegenwoordig niet meer in

de grensstreek. De meeste dezer dieren zijn reeds geëlektriseerd.


Plaatselijke Berichten.


*Uden.


Het is ons een genoegen kunnen vermelden dat onze geachte dorpsgenoot, de WelEd. Heer P.


Strik, Hoofd der School te Stiphout, thans gemobiliseerd, Vrijdag l.l. in Den Haaf met goed

gevolg het examen afgelegd heeft voor officier. Over 2 maanden zal hij zijne aanstelling

krijgen; hij ligt thans in garnizoen te Amersfoort. Den geslaagde en zijne familie van harte

proficiat.


* - Op de vischmijn was het l.l. Vrijdag weer even druk als de vorige keer, zelfs uit Volkel

komen ze vischmijnen. Kenners van visch blijven maar zeggen, dat de visch veel te duur is.


Nu daar zullen de vischverkoopers niet bedroefd om zijn! De mijn zal dus wel blijven bestaan

als dat zoo door blijft gaan.


* - De gulden tijd voor de rijtuigverhuurders heeft niet lang geduurd dezen keer. Zaterdagmorgen

is de kamp-auto weer in de vaart gekomen. Degenen die met de auto elken dag naar

en af het kamp gewoon zijn te rijden, zeggen dat men niet kan gelooven hoe stakkerig een

rijtuig bij de auto vergeleken gaat en dat ze weer in hun schik zijn, dat de stofmaker maar

weer loopt.


* - Donderdag-avond l.l. kwam de zwagerin van den heer Frits Sperling, ( die zooals iedereen

weet tegenwoordig in den oorlog is ) van ’t spoor, zij was in gezelschap van hare zuster en

met de kleine kinderen Sperling op wezen zoeken, die nu met een week verlof bij zijn moeder

was in Essen. Zijn vrouw bleef zoo lang totdat Frits weer vertrekken moest. Hij was nog

welvarend en had geen spijt dat hij de roepstem van zijn vaderland gevolgd had. Hij was eens

aangeschoten geweest en moest nu de ammunitie aanvoeren. Iedereen van zijn kennissen

moest in Uden gegroet worden. Maandag 10 Augustus moest hij weer naar ’t front, dicht bij

de Argonnnen vertrekken. Geve God dat hij na den oorlog behouden bij zijn gezin in Zeeland

mag wederkeeren.


* - Bij het onweer van Zondag-namiddag 1 uur, sloeg de bliksem in het vluchtoord op de

ijzeren pomp in ’t heerenhuis. De meid, die in dat vertrek stond, viel achterover. Verder

kwamen daar geen ongelukken voor.


Op den Hoevenschen weg werd de telefoondraad op 3 plaatsen stuk geslagen.


* - De Udensche processie, die telken jare gewoon is naar kevelaer te gaan, zal dit jaar haar

bedevaart doen naar Zoete Lieve Vrouw in Den Bosch; vermoedelijk Dinsdag 24 Augustus.


Reiskaarten zijn te verkrijgen op de pastorie, bij den koster of in de sacristie.


* - De Bossche processie deed j.l. Zondag zooals gewoonlijk hare jaarlijksche bedevaart naar

O.L.Vr. ter Linde alhier. Circa 9 uur arriveerde zij met extra trammen aan het klooster der

oude nonnen. Daar werd afgestapt en in de nonnenkerk werd om half 10 een stille H. Mis

door hen bijgewoond. Toen trokken zij naar de Genadekapel. Er was nogal veel volk bij en zij

hadden hunne eigen harmonie meegebracht. Bij aankomst in de kapel begon de plechtige Mis.


Na het eten bracht die harmonie voor het hotel Terneuzen nog eenige mooie muziekstukjes

ten gehoore. Toen ze nog aan ’t spelen waren, kwam de overste van het vluchtoord juist met

de auto aangereden. De harmonie zette toen een driewerf lang zal hij leven in. Veel volk stond

er bij te luisteren. Circa half 7 vertrok de processie weer huiswaarts. Daar het Zondag nogal

veel geregend heeft,trof de processie met het trekken toch nogal gunstig weer.


* - Dat de Udensche Belgen “hel“ zijn en dat zij dadelijk alles weten, zal men zelf zeggen,als

men verneemt dat ze dezer dagen de spoorkuilen in ’t broek al geheel afgewaad en doorzocht

hebben om visch, ze hadden al zitten hengelen maar dat gaf niets, toen gingen ze er in, ze

zakte heel diep in den modder, ze zochten te vergeefs de geheele kuil af. “Er zit geen visch op

zulle “ zeiden ze en de paling konden ze niet uit den modder halen. Nu gaan zij ’s nachts naar

Veghel in de Aa en de kanaal en komen dan ’s morgens al heel vroeg weer in Uden met hun

visch aan. Ze zijn waarlijk bedreven in ’t visschen, want ze kunnen hem krijgen, ze gebruiken

zelfs vliegen die ze aan den angel boven op het water laten drijven. Daar kunnen ze misschien

hier nog van leeren.


* - De Belgen die zingen kunnen en dat zijn er nog al enkele, zijn al druk aan ’t leeren om ter

gelegenheid van den verjaardag van H. M. onze geliefde Koningin Wilhelmina eene

feestcantate uit te voeren. Zooals ik verneem wordt er een schoon feest voorbereid in het

Kamp te dier gelegenheid.


* - J.L. Zondag was er ook processie op het vluchtoord. Om elf uur zou ze uittrekken. Reeds

stonden de schoolkinderen klaar met vlaggen en wimpels, toen een geweldige regenbui allen

deed uiteenstuiven en de eetzalen binnen vliegen. Toch gaf men den moed niet op en toen na

het Lof van 4 uur namiddag het blijde zonneke weer lief lachte trok de processie uit.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 08 – 21 Za

* Uden.


Van de 7 ingeschrevenen voor de Landstorm zijn er 3 ongeschikt verklaard en zullen de

anderen op 24 dezer te ’s Bosch worden ingelijfd.


* - Van regeeringswege worden de burgemeesters verzocht de jagers er op te willen wijzen,

dat zij niet op postduiven mogen schieten. Dit verzoek geschiedde, omdat het in den laatsten

tijd herhaaldelijk is voorgekomen,dat de postduiven vermist werden en anderen met hagel

aangeschoten in hun kooi terug kwamen.


Hoog bezoek Vluchtoord.


* - Woensdag-morgen 11 uur , kwam per auto het vluchtoord bezoeken de HoogWelGeb.


Heer Baron van Tuijl van Serooskerken uit ’s Hage, welke vergezeld was van den Wed.


ZeerGel. Heer Professor van Hecke. Alles werd nauwkeurig in oogenschouw genomen.


Welvoldaan verlieten zij om 3 uur het vluchtoord.


* Volkel.


Tot ons genoegen hebben wij het bericht ontvangen, dat onze vroegere dorpsgenoot, de Heer

A. A. Courtens, gemobiliseerd Hoofdonderwijzer, in Den Haag op 13 dezer met goed gevolg

het examen als officier heeft afgelegd.


Den geslaagde proficiat !.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 08- 25 Wo

Plaatselijke Berichten.


* Uden.


De vorige week is er een boekje uitgekomen, dat zijn weg wel vinden zal. ’t Is getiteld “ De

wonderen van de Udensche hei “ geschreven door WelEerw. heer Linnebank. Dit boekje

beschrijft het ontstaan van het Udensche Vluchtoord en de voornaamste daar plaats gehad

hebbende gebeurtenissen tot op heden. Het is geschreven in aangenamen boeienden stijl en

kan door iedereen begrepen worden. Het is ook ten volle waard dat het bewaard worde onder

het volk, opdat het ook nog eens onder het bereik kome van degene die na ons komen. Wij

zijn er nu al zoowat aan gewoon, maar wat wij nu in Uden zien gebeuren, is een wereldfeit,

dat voorheen de zon nog niet aanschouwde. Dit tooneel wordt in ’t boekje zoo mooi in details

omschreven, zooals ik boven alreeds zeide, zoodat ik het aan iedereen, die met zijn tijd

meeleeft ten warmste kan aanbevelen.


* - De fruithandelaars maken tegenwoordig goede zaken, met karrevrachten wordt het door

hen overal in den omtrek opgekocht en dan naar het vluchtoord vervoerd. In het kamp zijn er

ook Belgen die den weg hier rondom Uden weten en hondenwagens en kruiwagens vol peren

en pruimen opkoopen en het kamp in brengen om te verkoopen. Nooit zag ik vroeger een kar

vol pruimen, maar nu kan men karren , vol geladen met pruimen naar “de Hoeve “ zien

rijden. Tot Boekel zelfs wordt het fruit opgekocht.


* - Donderdag is men begonnen met uit elkaar nemen van 2 slaapbarakken in ’t vluchtoord

alhier. Dit afbreken geschiedt door de Belgische vluchtelingen zelf, onder directie van een

sergeant der genie. De barakken worden naar Harskamp verzonden alwaar een kamp gemaakt

wordt voor onderbrenging van militairen. Uit Ede en Nunspeet worden ook barakken

derwaarts gezonden.


* - Op Zondag 29 Augustus komt de “ Harmonie van Grave “ naar ’t Vluchtoord alhier. Zij

zal circa half 4 arriveren en maakt dan eerst een muziekale wandeling door ’t kamp, waarna

een openlucht-concert zal gegeven worden. Wij wenschen ze van harte mooi weer toe.


* - Het gras begint al mooi op sommige pleinen in ’t kamp uit te komen. De overtollige regen

komt ginds goed voor te pas. Zooals men weet is overal graszaad gezaaid om ’t stuifzand

tegen te gaan.


* - Zaterdag 21 Augustus werden in den puntenwinkel in ’t Vluchtoord 40607 punten

ingeleverd, dus werd er voor f 812.44 gekocht. Dit is het record tot op heden toe. De

vluchtelingen kunnen, zooals hieruit blijkt, met kleine werkjes dus nog al een aardig duitje

verdienen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 08 – 28 Za.


Plaatselijke Berichten.


* Uden.


Er wordt niets gespaard om de bewoners van het Vluchtoord op alle manieren goed te doen.


De stoffelijke inrichting van ’t kamp is allerdegelijkst, maar ook den zedelijken kant wordt

niet verwaarloosd. Scholen en avondcursussen worden druk bezocht, tooneel- en

zangvereeniging bloeien, vakscholen zullen worden ingericht, en ook eene afdeeling

“Volksontwikkeling “zal er voor zorgen, dat om de viertien dagen een avond besteed wordt

aan de verstandelijke opleiding van het volk in ’t algemeen.


Verleden Zondag kwam de bekende Vlaamsche redenaar-volksvertegenwoordiger Dr. Frans

van Cauwelaert uit Antwerpen, de reeks avondlessen van “Volksontwikkeling” inleiden. Het

doel zijner voordracht was den Belgen wat moed in te spreken, en ze aan te wakkeren zich

van nu af reeds te bereiden tot het heropbouwen en herstellen van hun land.


De soldaten geven hun leven voor ’t bevrijden van hun land, de andere Belgen moeten toezien

dat zij ook niet met ledige handen in hun Vaderland terugkeeren.


Spreker bracht ook hulde aan het Nederlandsche volk voor zijne liefdadigheid tegenover de

vluchtelingen. Met eene krachtige Brabançonne werd deze vergadering, die alle Belgen

wederom een glas versch bloed zal gegeven hebben, gesloten.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 09 – 01 Wo

Plaatselijke Berichten.


* Uden. Een van de twee regeerings-auto’s die hier dienst doen zal de onlangs in Heesch

stukgereden auto gaan vervangen, zoodat er dan maar een auto den dienst alhier zal moeten

waarnemen.


* - Elke week worden er in ’t Vluchtoord alhier 125000 punten uitgegeven: elk punt is 2 cent,

dus dit is dan tweeduizend vijfhonderd gulden aan loon dat er elke week verdiend wordt. De

volgende werken en personen worden daarmee betaald. De heiontginning, timmerlieden,

smeden, mandenmakers, naai- en breiklassen, handwerkschool, kantwerksters, personeel in de

magazijnen, keukens, eetzalen, reinigingsdienst, enz.. Elke week komen zich nog steeds meer

personen aanmelden om te werken, dit bedrag vermeerderd dus met de week.


* - Met Koninginneverjaardag zal het er het er spannen in het kamp. Met onvermoeiden ijver

gaan de Belgen hunne liederen repeteeren. Een uitgebreid programma werd Vrijdag-avond

verspreid. Wij zullen zien dat wij op dien dag ook in ’t kamp zijn en onze lezers kunnen

alsdan een uitvoerig verslag verwachten.


* - Door het regenweer is het openlucht-concert van het Graafsche Harmonie Zondag l.l. in ’t

Vluchtoord mislukt. De Harmonie had wel door het kamp gespeeld maar van verder muziek

maken moest worden afgezien. Laten wij hopen dat ze het nog eens zullen vervatten en dan

mooi weer mogen treffen. Het was toch goed gemeend !

* - Geregeld wordt er hier elke week door eene welbekende firma een wagonlading eieren

naar Duitschland gezonden. Vrijdag was het weer de inpakdag, met manden en manden

worden ze dan zorgvuldig geschouwd en in hooi gepakt in de schuur van voerman v.


Grunsven op het marktveld. Geduldig zit de Rijksambtenaar van ’t begin tot ’t eind alles te

inspecteeren. De Duitsche douane laat dan op de verklaring van onze ambtenaren de manden

zonder nazien passeren. Plus minus veertig duizend stuks gaan er alzoo van één opkooper elke

week naar Duitschland.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 09 – 01 Wo

Koningin’s verjaardag.


Heden vieren de Belgische vluchtelingen in het Vluchtoord alhier feest ter eere van

Neerland’s Koninginne.


Onder verschillende nummers op het program komt ook voor de uitvoering door een kinderen

mannenkoor van een tweetal schoone gedichten, vervaardigd door den WelEerw. heer A.


Hofman, kapelaan van het Vluchtoord. Het zijn Belgie’s Treurzang en Belgie’s Danklied.


Van ieder deze verzen, die verdienen in ruimen kring de vluchtelingen verspreid te worden,

halen wij hieronder een der 6 strophen aan:

Belgie’s Treurzang.


Eens sloeg het uur, vol angst en leed

De diep verwenschte stond,

Waarop de vijand zijnen eed

En onze grenzen schond !

Toen werd met laag en snood geweld,

Door wreede beulenhand,

In woesten greep, schier doodgekneld

Ons dierbaar Vaderland !

Belgie’s Danklied.


Toen d’ure sloeg, vol angst en leed,

De diep rampzaal’,

Waarop de vijand zijnen eed,

En onze grenzen schond,

Toen werd, met zacht en teệr geweld

Door Wilhelmina’s hand,

Aan Haar Vorstinnenhart gekneld

Ons dierbaar Vaderland !

De gehele verzen zijn tegen zeer lagen prijs verkrijgbaar gesteld.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 09 – 01 Wo.


* Mill. Dank zij het verblijf van enkele de ballingen alhier, is ons dorp een villa rijker

geworden. De bewoners ervan hebben haar gedoopt met den veelzeggenden naam van “Villa

Vluchtoord “


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 09 – 04 Za.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. De Belgen die hier in de Straat wonen waren Dinsdag al zeer vroeg in de weer, ik zag

ze de Hollandsche vlag heel hoog uitsteken aan de huizen waar ze woonden en ze hadden

allemaal de Nederlandsche kleuren op hun borst, een heel klein kindje had een groote

driekleurige sjerp om het kleine lijfje, het is het feest ook van Onze Moeder hoorde ik ze

zeggen. Vele rijtuigen reden al bijtijds naar het Vluchtoord, zoodat het er wel zal hebben

gespannen ginds boven de Hoeve in de Udensche hei. De heer Hendrik Hanraat, leverancier

van groenten en aardappelen aan ’t vluchtoord, had zijn wagen kunstvol met Hollandsche en

Belgische vlaggen versierd en reed lustig met zijn vrachten naar het kamp. Veel Udensch volk

ging ook een kijkje naar ’t vluchtoord nemen.


* - Woensdag inspecteerde de scholen van ’t vluchtoord, de GrootAchtb. heer Otto, Lid der

2de Kamer, Voorzitter der Centrale Commissie van den Internationalen Onderwijzersbond,

vergezeld van den WelEd. heer Verviers, Secretaris der Centrale Commissie.


* - Eéne slaapbarak in ’t vluchtoord is er al afgebroken en naar Harskamp verzonden.


Vermoedelijk zal de tweede deze week ook afgebroken zijn en derwaarts geëxpedieerd

kunnen worden. Meer worden er niet meegenomen.


* - Het overschot van het eten in ’t vluchtoord wordt binnenkort publiek verpacht. Degenen

die genegen zijn dit te pachten kunnen hunne inschrijvingsbrieven op het Raadhuis in ’t kamp

inleveren en aldaar ook inlichtingen bekomen.


* - Voerlieden blijf tegenover de licht !. Dezer dagen bracht een voerman een karrevracht

brood naar het vluchtoord. Hij praatte toen met een ander een eindje vóór de kar over den weg

heen. De maréchausseé’s kwamen hem voorbij en zetten hem in hun boekje. Hiermee zijn nu

alle karremannen gewaarschuwd om zooals hierboven staat tegenover de licht te blijven.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 09 – 04 Za.


31 Augustus in het Vluchtoord.


Deze dag, ’t feest onzer Hooggeëerbiedigde en Geliefde Koningin, is op waardige wijze

gevierd. Zeker vult hij een heerlijke bladzijde in de geschiedenis van Uden. ’s Morgens te 9

uur plechtige Hoogmis en de rijkversierde Kerk van ’t vluchtoord, waar men de Hooge

overheden en vertegenwoordigers der Regeering tegenwoordig zag, en die verder geheel en al

gevuld was met bewoners van ’t kamp. De ZEerw. heer Pastoor Mets, geassisteerd door de

vier Kapelaans van ’t kamp officieerde en hield na ’t Evangelie een diep gevoelde rede, die

menig traan deed vallen, maar die tevens de liefde voor Neerlandsch Koningin vasten wortel

deed schieten. Aangrijpend was ’t na het Te Deum, door kinderen en ouden het “Wilhelmus”

en “Wien Neerlandsch Bloed “te hooren zingen. Uit het vuur waarmede onze volksliederen

werden gezongen mag men veilig besluiten, dat ze inderdaad de gevoelens van ’t hart

vertolkten, en dat er bijgevolg, gedurende het H. Offer, menige hartelijke beé voor

Wilhelmina en Haar Huis opwaarts steeg. Na de kerkelijke plechtigheid, muzikale wandeling

van de honderde schoolkinderen, door het rijk versierde kamp, aan welke wandeling ook de

turners en voetballers deelnamen, die na den middag op ’t feestveld de bewondering der

tallooze toeschouwers wekten. Echter ’s avonds wachtte ons een slot, waarlijk eene groote

stad waardig. Het muziekfeest vooral is buitengewoon prachtig geweest en was voor ieder een

blijde verrassing. In een der eetzalen was een verhooging opgetimmerd dat lieflijk opgesmukt

was met de Hollandsche en Belgische kleuren en waar het portret van Koningin Wilhelmina

prijkte tusschen die van Koning Albert en Koningin Elisabeth. Flinke pianostukken kregen

wij er te hooren, het mannenkoor zong opperbest zijne serie oud-Hollandsche liederen, en in

de echtgenoote van den Heer Burgemeester van ’t Oord, mochten wij eene ware

kunstzangeres toejuichen. Toen kwam opeens een groep maagdekens in ’t wit met de

Hollandsche en Belgische driekleurige sjerp om, dragende de uit groen en bloemen

gevlochten letters : DANK WILHELMINA en droeg een meisje het adres der schoolkinderen

aan de Koningin voor. Dit adres laten wij hier in zijn geheel volgen, omdat het zoo goed de

ziel van heel het feest weergeeft:


MEVROUW.


De kleine vluchtelingen uit het Belgenland

Die wagen het te nad’ren tot den Koningstroon

Van Wilhelmina, Koningin van Nederland.

En brengen Hare Majesteit hun eerbetoon.


Ja, dank en hulde brengen arme vluchtelingen

Aan Hare Majesteit zoo edel en zoo goed

Wij kunnen op Uw feest slechts vreugde lied’ren zingen

Want vreugde is in ons hart, vol dank is ons gemoed.


Hoog Edele Vorstin wij voelen diep de liefde

Door Uwe Majesteit, ons armen steeds betoond

Toen nooit gekende smart onze jonge harten griefde

Heeft zich Uw moederhart in volle glans getoond.


Wij waren, o zoo arm en hadden niets te eten

De wreede oorlog bracht ons in zoon bitt’ren nood

Maar Uwe Majesteit heeft ons toch niet vergeten

Voorzag ons liefderijk van woning, kleding, brood.


O, ed’le Koningin wij zullen nooit vergeten

Hoezeer Uwe vorstelijk hart was met ons leed begaan

En ’t verre nageslacht der Belgen zal eens weten

Wat Uwe Majesteit ons, arme heeft gedaan.


Ontvangen op Uw verjaren de hulde ons alle

Wij leggen ze aan den voet van uwen Koningstroon

En moog dit liefde blijk Uw harte welgevallen

Dat Uwe Majesteit door ons wordt aangeboon.


God zegene Uw land, Uw volk, Uw huisgezin

Hij late U jaren nog de Koningskrone dragen

En met den Prins-Gemaal in vromen oudermin

De blijde teed’re jeugd van ’t Prinsesje schragen.


Aanvaard goed gunstig ed’le Koningin de hulde

Der arme vluchtelingen uit ’t Belgenland

Dat heel de wereld wete wat ons hart vervulde

Met liefde voor de Koningin van Nederland.


De Belgische Vluchtelingen der scholen van ’t Vluchtoord.



Zichtbaar ontroerd dankte de WEdelGestr. heer Wilhelm, overste van het kamp, de inrichters

van en medehelpers aan het feest voor de sympathie betoond aan Neerlandsch Koningin; hij

drukte den wensch uit dat die gevoelens van wederzijdsche genegenheid mochten blijven

voortbestaan tusschen Hollanders en Belgen en zoo mogelijk nog versterken.


Nog nooit is een feest op ’t kamp zoo goed gelukt, met evenveel ijver alsof het hun eigen

Vorstin gold, hebben alle vluchtelingen medegewerkt om te versieren en op te smukken. Dit

bewijst genoeg dat de Belgen dankbaar zijn voor de in Nederland ontvangen gastvrijheid en

nooit zullen vergeten wat de Koningin van Nederland, samen met haar volk voor België’s

kinderen heeft gedaan!


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 09 – 04 Za.


Boekenbeoordeeling.


Wij ontvangen ter bespreking een boekje “De wonderen van de Udensche Hei “, door den

Z.Eerw. heer H. Linnebank. Om onze lezers uit den droom te helpen diene, dat het in eenige

tafereelen het vluchtelingenkamp ter Uden schetst. Het netjes uitziende boekje bevat 6

schetsen: de Opbouw, de Prinses, de Bisschop, de Processie, de Spion en de Koning. Het

boekje is in lossen, aangenamen stijl, zooals wij dien van de schrijver gewoon zijn,

geschreven. Wij onthouden ons van aanhalingen met ééne uitzondering. Onze aandacht nl.


bleef vooral gevestigd op een zeer eigenaardig oordeel over de Belgen.


In het tafereeltje “ de Processie” zegt de schrijver, na verteld te hebben, dat in het “Land van

Ravestein”, zelfs in de booze dagen der Hervorming openlijk processies mochten gehouden

worden, het volgende: “Dat troffen de Belgen uitstekend: want die hebben de frische

buitenlucht noodig voor hun godsdienst en de ruime baan voor hun gemoed. Ze zouden hun

jubel niet opgesloten kunnen houden binnen in hun hart, noch hem behoorlijk kunnen uitladen

in een houten schuurkerk. Die moet uitgetrompet, uitgetrommeld, uitgeluid worden. Geef ze

de ruimte, de lucht in ! de straat op !. Zoo is H. Sacramentsdag in Nieuw-Uden op z’n

Belgisch gevierd.”

Het boekje, dat wij onzen lezers kunnen aanbevelen, is versierd met 5 foto’s en kost slechts

20 cent.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 09 – 08 Wo.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Door den WelEd. Zeergel. Heer Dr. Leo van Puijvelde Hoogleeraar aan de

Universiteit van Gent werd Zondag l.l. ’s avonds half 8 in ’t Vluchtoord een voordracht met

lichtbeelden gegeven over de “De schoonheid der Belgische steden.


* - De HoogEdelGeb. heer Jhr. Mr. Charles Ruys de Beerenbrouck Regeeringscommissaris

der vluchtelingen heeft onze gemeente wederom verlaten en is naar Maastricht vertrokken om

zich weer meer aan zijn hooge ambtsbezigheden te kunnen wijden. Om de 14 dagen zal Zijn

HoogEd.Gestr. Uden bezoeken. Zijn kantoor is naar ’t vluchtoord verplaatst en is de heer

Borak aldaar op werkzaam.


* - De WelEd. heeren Dué, Administrateur en Duijts chef van den verplegingsdienst in ’t

vluchtoord alhier, hebben hun ambt neergelegd en worden vervangen door de Wed. heeren

Morak en Brantjes.


* - Een 14 dagen geleden zijn hier in ’t vluchtoord aangekomen 4 Engelsche juffrouwen die

onderwijs komen geven in ’t maken van wollengaren, luxe matten. Een eetzaal is tot

werkplaats ingericht en er zijn circa 30 meisjes die dat onderricht volgen er zijn al prachtige

matten afgeleverd, ook worden daar kamerschoenen gevlochten. Binnenkort komt er ook een

borstelmakerij en worden er cursussen ingericht voor landbouw en vakonderwijs, er wordt dus

niets achterwege gelaten om den vluchtelingen geestelijk en lichaamelijk ten nutte te zijn.


* - Sinds twee dagen is men begonnen in ’t kamp de aardappels uit te doen. Zij vallen nog al

mee.


* - Zondag-namiddag circa half-drie had er aan het Vluchtoord alhier een droevig ongeluk

plaats. Een auto passeerde het kamp, een jongen van 14 jaar liep er voor heen, met ’t

ongelukkig gevolg dat hij gegrepen werd en zoo danig gekwetst, dat hij zijn oogen boven op

’t hoofd lagen. In deerniswekkende toestand werd hij opgenomen en zal er

hoogstwaarschijnlijk het leven bij inschieten.


* - Verleden week zijn er weer 30 vluchtelingen hier aangekomen. Ook kwamen er

verscheidene nog pas over de grens, alhier hun toevlucht zoeken. Dertig huishoudens gaan er

deze week ook weer naar Engeland alwaar ze werk kregen. Zoo blijft het maar komen en

gaan.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 09 – 11 Za.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Zondag 5 September werd de reeks voordrachten voor Volksontwikkeling in het

Vluchtoord voortgezet. Dr. Leo van Puijvelde, Leeraar in de Kunstgeschiedenis aan de

Hoogeschool van Gent, gaf een voordracht met lichtbeelden over “De schoonheid der

Belgische steden”. Achtereenvolgens zagen wij de prachtige hallen, belforten, kathedralen en

kunstig gebouwde kerken uit België voor onze oogen voorbijtrekken. Daarbij kregen wij heel

fijne beschouwingen over bouwkunde en bouwtrant, alles in heel bevattelijke bewoordingen,

te hooren. Pijnlijk was het om te zien hoe vele dezer kunststukken reddeloos zijn verloren, in

puin zijn geschoten. Tot slot werden het portret van Koningin Wilhelmina en Koning Albert

op ’t doek gebracht en zongen allen het “Wien Neerlandschen bloed” en de Brabançonne.


* - Het Belgisch knaapje dat Zondag-namiddag door een auto van het kamp overreden is, was

des avonds al dood. Hij wilde een appel, voor de auto wegnemen, die een andere jongetje hem

toegeworpen had, met het ongelukkige gevolg. Hij was erg gekwetst aan het hoofd, de longen

waren geraakt en zijn been was gebroken. De malheuren slapen niet zulle, zeggen de Belgen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 09 – 11 Za.


* - De Wonderen van de Udensche Hei.


HERINNERINGEN AAN HET BELGISCHE VLUCHTOORD::

door H. Linnebank, Kruisheer te Uden.


Prijs 20 cent.


Bestelbaar bij den Schrijver en den boekhandel van firma GEBR. VERHAAK te

Grave.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 09 – 15 Wo

Plaatselijke Berichten.


* Uden. Bij de onlangs gehouden inschrijving voor het in ontvangst nemen van de spijsresten

in ’t vluchtoord alhier, waren de hoogste inschrijvers de heeren P. Verhoeven en M. Geurts uit

Uden en Hermanus van Duren uit de Reek. De varkens van de bovengenoemde drie

aannemers zullen het goed hebben, want zij halen er schoon “spul “vandaan, zooals ik

herhaalde malen gezien heb.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 09 – 15 Wo

Pastoor Mets

Vrijdag-namiddag (10 September) bracht de telegraaf de treurige tijding aan de bewoners in ’t

vluchtoord, dat hunnen geliefde Herder, den Z.Eerw. pater Mets, in de pastorie te Huissen bij

Arnhem doodelijk ziek lag en van de laatste H.H. Sacramenten was voorzien. Des avonds

kwam de noodlottige tijding, dat zijn Z.Eerw. overleden was. De alom geachte dierbare

overledene was op vacantie gegaan om eens uit te rusten van zijn kommervollen arbeid en nu

behaagde het de Voorzienigheid hem ginds, ver van zijn parochie, tot Zich te roepen. Al

degenen die Pastoor Mets gekend hebben, zullen zijn heengaan ten zeerste betreuren. Aan zijn

goedig, zedig, patriarchaal uitzicht erkende men al dadelijk den Priester naar Gods hart. De

Belgen van ons vluchtoord zullen zeker niet nalaten hartelijk voor zijn zielerust van hunnen

dierbaren overleden Herder te bidden. Moge hij reeds het loon ontvangen hebben voor zijn

welbesteed, braaf, priesterlijk leven.


Laten wij hier nog aan toevoegen, dat Pastoor Bernardinus Mets, van de Orde der

Minderbroeders Conventueelen was. Hij was in Friesland geboren en pas 51 jaar oud. Hij was

een uitmuntend schrijver van artikelen van godvruchtige strekking en bekend kanselredenaar.


Hij was voorheen in ’t klooster zijner orde te Urmond, naderhand te Leuven; in Leuven heeft

Pater Mets die treurige tafereelen meegemaakt, die ons genoeg door de couranten beschreven

zijn. Zijn ZeerEerw. heeft veel van de Duitschers daar te lijden gehad, hetgeen ongetwijfeld

van invloed op zijn tenger gestel zal geweest zijn. Hoe hoog in aanzien Pastoor Mets in ’t

kamp stond, kon men zien toen de tijding van zijn ziekte en dood in ’t kamp aankwam. De

HoogEd. Gestr. heer Wilhel, Overste van ’t vluchtoord had geen rust meer. Hij deed nog alle

moeite om pastoor Mets te gaan bezoeken, maar vruchteloos, de tijding van zijn overlijden

volgde alras. Zondag vertrokken de HoogEd. Gestr. heer Wilhelm, commandant van ‘t

vluchtoord met den Ed.Achtb. heer Burgemeester Sistermans, zes zusters en de kapelaans van

’t vluchtoord naar Huissen om Maandag d.a.v. den dierbaren overledene mede ter aarde te

gaan bestellen. De harmonie van ’t kamp ging ook mee. Een treurige stoet van Belgen zal het

zeker geweest zijn, want Pastoor Mets was zeer bemind door zijn Belgen. De WelEerw.


Kruisheer Van Hout was plaatsvervangend Pastoor in ’t kamp aldaar. Het spijt ons, dat wij het

stoffelijk overschot van den dierbaren overledene niet hier in Uden hebben mogen bijzetten,

waar reeds zoovelen zijner Belgische parochianen een laatste rustplaats onder de schaduw van

’t kruis gevonden hebben.


Begrafenis van Pastoor Mets.


Men schrijft ons:

Onder enorme belangstelling had Maandag te Huissen de uitvaarten begrafenis plaats van den

WEerw. pater Bern. Mets O.F.M. Conv. Bij de plechtige uitvaart was het priesterkoor gevuld

met tal van Eerw. heeren geestelijken, terwijl de uitvaart o.m. werd bijgewoond door den Reg.


Commissaris van het Vluchtoord Uden, jhr. dr. Charles Ruys de Beerenbrouck en den overste,

den heer Wilhel, Pastoor Bodifée droeg de plechtige Mis van Requiem op; ZEerw. pater Th.


Hofman hield de lijkrede naar aanleiding van het woord van den H. Paulus: “Broeders, wij

willen niet, dat gij onkundig zijt aangaande onze overledene”.


De beaarding op het kerkhof te Huissen geschiedde door den ZEerw. heer Bodifée. Een

deputatie van de Belgische vluchtelingen uit Uden, groot 31 man, met een fanfarekorps, was

op het kerkhof aanwezig en legde namens de vluchtelingen eenige kransen op het graf neder.


Bij de groeve werd gesproken door den heer Wilhel,overste van het Vluchtoord, die vooral

dank bracht voor den grooten steun, welken hij steeds van den overleden Pastoor van het

Vluchtoord had ondervonden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 09 – 18 Za.


* Uden. De ambachtschool in ’t vluchtoord alhier nadert ras hare voltooiing. De kap is er al

op. Het is een flink groot gebouw. De lessen zullen dus weldra daarin gegeven kunnen

worden.


* Mill. Met ingang van 13 September 1915 is onze gemeente in staat van beleg verklaard.


Onlangs verwachtte men algemeen, dat dit gebeuren zou, doch nu zal zij menigeen als een

koudwaterstraal op het lijf gevallen zijn, vooral hen, die hierheen getrokken waren, toen zij

elders verbannen werden. Spoedig zijn nu verschillende minder aangename voorschriften te

verwachten, zooals bevel tot inlevering van alle wapenen, registratie van paarden, enz.


* De alhier vertoevende bannelingen kregen Dinsdag bevel, de gemeente binnen vier en

twintig uren te verlaten. Woensdag-middag was het grootste gedeelte hunner opgeruimd. De

meeste schijne naar Uden en Zeeland vertrokken te zijn. Enkele waagden het echter nog, om

even naar Mill te komen, de een om zijn kleeren, een ander om zijn vrouw te halen. Van de

politie kregen zij echter den raad om maar spoedig hun biezen te pakken.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 09 – 22 Wo.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Zaterdag zijn in de kampwinkel door de Belgische vluchtelingen 41.300 punten

ingeleverd,alzoo voor acht honderd zeg en twintig gulden op één dag verkocht. Dat wil nogal

wat zeggen.


* - Vrijdag-middag rond 4 uur, kwam de kamp-auto welgemoed op de Schafstraat aangereden

en zouden de onderwijzeressen, volgens dagelijksche gewoonte bij hun kosthuis afgeladen

hebben, maar op eens bleef zij staan om niet verder meer te gaan. De juffers konden

uitstappen en naar huis wandelen. De auto die door den chauffeur nog aangezet en nagekeken

werde, bleef halstarrig haren dienst weigeren en moest door een paardje naar hare garage ter

repareering worden vervoerd.


* - In Mill hebben ze goed gezien. Verscheidene personen, aan wie het verblijf ontzegt is, in

gemeentens die in staat van beleg verklaard zijn, hebben in Uden hun toevlucht gezocht. Als

Uden nu maar niet gauw het lot van Mill gaat deelen, want dan zullen er onze Udenmarkten

niet beter op gaan worden denk ik.


* - Zondag toeterde de Boxtelsche voetbalclub welgemoed door Udens straten naar het

Vluchtoord om een vriendelijke match met de Belgen te gaan spelen. Boxtel verloor het

alweer van de Belgen. Er zijn al wel 10 voetbalclubs wezen spelen, maar allemaal nog hebben

zij het afgelegd tegen onze Belgen.


Eenige beschrijvingen uit het Vluchtoord.


Indertijd is er gemeld dat er verschillende gewassen op de heiontginning bij ’t kamp geteeld

zou worden, nu is men druk bezig de resultaten daarvan te oogsten. Men is de aardappels aan

’t rooien die in aanmerking genomen het slecht seizoen dat ze gehad hebben en de

strengelziekte die er uit gebroken was, een goed beschot leveren; de boekweit die veel door

vorst en storm geleden had zal ook nog wel geen winsten afwerpen maar een bevredigend

beschot opleveren. Nu wacht men op de leverantie van kalk en kunstmest die men van

regeeringswege moet ontvangen. Opmerkelijk is het dat de boerenbonden reeds hunnen

kunstmest naar huis kunne halen en wij hier in ’t kamp nog niets hebben ofschoon het door

den landbouwkundige al intijds besteld is. Nu nog wat anders. Zooals we allen weten is op het

terrein zelf waarop het kamp gebouwd is geen rekening gehouden met den waterafvoer bij

regenval en bij veel gebruik van water uit de pompen en den waterafvoer der keukens en

waschinrichtingen, dat alles wordt nu door den WelEd. heer v.d. Meer in orde gebracht. Reeds

heeft hij de hoofdwegen bijna klaar, om steeds voldoende waterafvoer te hebben, ook zijn van

verschillende pompen af, geultjes gegraven om steeds droogland te houden; hij heeft het

hoofdafvoerkanaal dat voor waterafvoer bereid was, reeds verbeterd, zoodat daar voortaan

geregeld afvoer is. Slechts is er een punt nog dat in overweging genomen moet worden, n.m.


dat gedeelte van ’t afvoerkanaal, dat van ’t terrein naar den Leigraaf loopt; als iedereen dat

aan zijn aangrenzend land zuiver hield, zou zulks een groot voordeel zijn voor het kamp.


Reeds heeft de landbouwkundige verscheidene terreinen in orde gemaakt, zoodat er geen

water op blijft staan en het ook niet meer stuift daar die gedeelten met graszaad bezaaid zijn

hetgeen welig opkomt. Dat de kampbewoners ingenomen zijn met het werk van genoemden

heer, blijkt dat zij de 2 hoofdwegen van ’t Vluchtoord genoemd hebben “Boulevard Anspach

“en Boulevard Leopold “. Wij willen dan ook gaarne vermelden dat de Wed. heer v.d. meer,

landbouwkundige van ’t Vluchtoord geen moeite spaart om alles zoo mogelijk aan te wenden

en altijd volijverig en welgemoed naar het kamp stapt, zoodoende dat genoemde heer de

rechte man op de rechte plaats is.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 09 – 25 Za

* Uden. De rijtuigverhuurder v. Elsdonk is deze week met degenen die in ’t rijtuig zaten aan

een groot gevaar ontsnapt. Volgens gewoonte reed hij ’s middags de onderwijzeressen van het

kamp naar huis. Ter hoogte der kapel kwam men den tram tegen. Het paard werd schichtig en

in dolle vaart ging ’t door de straat. Met 2 man kon men ’t paard nog niet inhouden. De

inzittende onderwijzeressen gilden het uit van schrik. Tegenover Ockhuizen stond een kar op

den weg en dacht men dat de geheele boel overhoop zou gaan. Rakelings schoot ’t rijtuig er

langs heen. Gelukkig dat er geen kinderen op straat waren. Tegenover Marinus v.d. Akker

verflauwde de jacht en kon men den holsteiner inhouden zonder ongelukken.


* - De landbouwschool in ’t vluchtoord is gereed. Het is een groot gebouw 2 ½ M lang, 18 ½

M breed; het is verdeeld in 4 localen. De borstelmakerij is van de week ook aan den gang

gegaan. Men gaat in ’t kamp voorzorgsmaatregelen nemen tegen den winter. De naden der

planken de open gedroogd waren is men met latjes aan ’t dicht timmeren. Geregeld komen er

elken dag nog vluchtelingen aan, dan eens vier, den zes per dag. Met vertrekken is ’t nu weer

stilstand.


* - De rijtuigmannen van Uden lachen alweer terdege in hun vuistje; ze zijn weer in hunnen

oogst. Het is maar rijden per wagen en rijtuig ginds en terug van het vluchtoord, den geheelen

dag door. De kampauto schijnt haar ouden dag te gaan voelen want ze is aanhoudend

ongesteld. Waren de tramplannen maar door gegaan, hoorde ik van de week zeggen, dan had

de tram van Uden naar Grave, al zijn kosten goed gemaakt van ’t traject naar het vluchtoord

alleen. ’t Was heel aardig en goed gezegd van die man, vindt u ook niet lezer ?

* - De twee afgekeurde Belgische soldaten, die hier in de Straat in den kost waren, moesten

om de maand naar den Belg. Consul in Den Bosch, om hun vergoeding te halen. De eene

werd door den Consul aangezegd, dat hij weer naar ’t front moest, maar deze zegt dat hij

genoeg van de tranchées heeft; nu is hij naar Duitsch België vertrokken naar zijn familie. De

andere is drie maanden uitgesteld óók wat zijn vergoeding betreft, deze zal zeker omdien tijd

wel de plezierige tijding krijgen om weer naar de loopgraven te gaan.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 09 – 29 Wo

* Uden. Zooals we vernemen zal er een tweede kamp-auto in de vaart gebracht worden. ’t Is

niet overbodig, met het drukke verkeer van en naar ’t Vluchtoord.


Plechtige Uitvaart voor Pastoor Metz.


Maandag-morgen te 10 uur had in het vluchtoord alhier de plechtige uitvaart voor de

zielenrust van den welbeminden en diepbetreurden Herder, den Z.Eerw. pater Bernardinus

Mets. De uitvaart werd bijgewoond door alle overheidspersonen en eene overgroote menigte

bewoners van het Vluchtoord. De plechtige uitvaart werd gehouden door den HoogEerw.


Heer Aug. Bruijnseels, afgevaardigde van Z. Em. Kardinaal Mercier.



IN PIAM MEMORIAM.


Hoe zijt Ge ons, dierbre Pastor,

Zóó onverwacht ontrukt! –

Hoe is de sterke ontvallen,

Zij weenen, uwe Belgen, -

De U dierbren in dit oord.


Aanhoor, o goede Herder,

Het weenend afscheidswoord.


Gij waart hier onze Vader,

In ’t naamloos oorlogswee,

Gij deeldet onze smarten,

Zelf vluchteling – met ons mee.


Gij waart de troost van allen,

De oprechte Kindervriend,-

Gij hebt aan uwe Belgen

Den Hemel wel verdiend !

Hoe dierbaar was, o Pastor,

Aan U ons Belgenland !

Geheel uw priesterleven

Hadt Gij aan ons verpand,

De Vlaanderen zijn geworden,

Uw volk, - uw eigen haard.


Ach, zie ! Wij staan als weezen,

Rondom uw baar geschaard.


U dankt het gansche Vluchtoord,-

U ’t offer des gebeds.


Geen Belg zal ooit vergeten

Uw naam, o Pastor METS,

Vaarwel, o diep betreurde,

Wij reiken U de hand !

Beloond, gekroond leef eeuwig

In ’s Hemels Vaderland.


JUD. SPRANGERS,

Uden, Vluchtoord, Emer. Pastoor,

20 Sept. 1915 Grave, Huize Rustoord.


* - In ons vorig nummer maakten wij melding van de landbouwschool in ’t Vluchtoord. In dit

bericht staat dat de school eene lengte heeft van 2 ½ M., dit is een abuis: het moet zijn 21 ½ M.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 10 – 02 Za.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Zooals we vernemen is bij de familie, van den in Uden welbekenden heer Frits

Sperling, tijding gekomen dat hij voor het front staat en dat ze voor hem bidden moesten. Het

schijnt er dus daar niet beter op te worden.


De Franschen hebben nieuwe kanonnen in gebruik, die verder dragen dan de Duitsche.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 10- 02 Za.


Hier in Uden hebben wij al 8 dagen lang in ’t Zuid-Westen zwaar geschut gehoord en ’s

avonds en ’s nachts is ’t nog duidelijker hoorbaar. ’t Gaat er ginds weer ondeugend op los.


* - Van de ingeschrevenen voor den Landstorm der jaarklasse 1912 zijn er 11 goed gekeurd.


* - Zondag werd bekend gemaakt dat het in Uden en Volkel dit jaar geen kermis zal zijn. De

menschen moeten dus maar kermis houden in den huiselijken kring en het er die dagen maar

een beetje beter van nemen.


Twee slagers hebben al laten afbellen dat er bij hen goedgekeurd rundvleesch te bekomen is

tegen goedkooperen prijs.


* - De Belgische vluchtelingen die de laatste weken op veel plaatsen aangenomen hadden om

de aardappels te rooien, hebben eer van hun werk. De menschen hebben er van gestuit, dat zij

zoo netjes en acuraat hun werk gedaan hebben.


* - In het vluchtoord hebben ze een vierwielige wagen aangeschaft, waarmee ze zelf alle

pakken en kisten van en af het vluchtoord vervoeren. Er zijn twee paarden in ’t vluchtoord die

er voor gebruikt worden.


* - De Belgische militair, hier in de straat in de kost, welke afgekeurd was tengevolge van

een kogel boven het oor en die, zooals we verleden vermeld hebben, door den Belgische

Consul in den Bosch weer aangezegd was om naar ’t front te gaan, maar geen gevolg daaraan

gaf en naar zijn ouders in Antwerpen vertrok , is nu, naar we van Belgen vernemen, in

Antwerpen door den Duts gevangen genomen en naar Duitsland vervoerd. Nu is hij pas in den

aap gelogeerd. Voor België is hij deserteur en ten overvloede nog in gevangenschap bij den

Duitscher.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 10 – 06 Wo.


* Uden. Zaterdag-avond half-7 uur raakte, een Belg. vluchteling uit het kamp alhier, Dekkers

genaamd, op den Veghelschen dijk met zijn hondenkar onder de tram. Hij werd

levensgevaarlijk gewond, van een voet de teenen af, aan de dij gekwetst en aan ’t hoofd. In

levensgevaarlijke toestand werd hij naar ’t gasthuis alhier vervoerd. Een hond was gedood en

de ander erg gekwetst, de kar onbeschadigd. Sterken drank zal hoogstwaarschijnlijk oorzaak

zijn, want bovengenoemde maakte daar nogal gebruik van. Hij is vader van 5 kinderen en 34

jaar oud.


* - in den kamp of puntenwinkel in ’t vluchtoord werden Zaterdag niet minder dan 50.000

punten ingeleverd alzoo voor duizend gulden verkocht. Dat wil nog al wat zeggen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 10 – 06 Wo.


Raadsvergadering op 1 October 1915 o.a.


Een schrijven van het Kon. Nat. Steuncomité om ondersteuning uit de gemeentekas werd na

eenige discussie tot een volgende vergadering aangehouden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 10 – 09 Za.


* Uden. Donderdag-voormiddag is de Belg. vluchteling die onder den tram geraakt was, in

het gasthuis overleden.


* - Op Donderdag zijn er weer 35 Belgische vluchtelingen in ’t vluchtoord aangekomen uit

Hulst en 22 uit Tilburg.


* Zeeland. Naar wij vernemen, moesten de Belgen gedurende deze week, de Udensche

kermisweek te 5 uur n.m binnen het kamp zijn. Zou het voor velen van hen niet een weldaad

zijn, wanneer die bepaling van kracht bleef gedurende de wintermaanden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 10 – 09 Za.


Twee Nederl. soldaten gedood.


Dinsdag-nacht kwamen twee Nederlandsche soldaten van de grenswacht te St. Kruis door

onbekende oorzaak met de electrische draadversperring en werden onmiddellijk gedood.


Beide slachtoffers zijn afkomstig uit Friesland, een hunner is gehuwd.


De beide verongelukte militairen J. de Jonge, 29 jaar , uit Heerenveen en F. Reitsma, 24 jaar,

uit Sexbierum zijn Woensdag-morgen van den draad verwijderd en naar Oostburg

overgebracht.


De verslagenheid onder hun kameraden, bij wie zij algemeen bemind waren, is zeer groot.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915- 10 – 13 Wo.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Omdat het de meeste onzer lezers interesseert, zal ik hierbij nog wat nieuws uit het

vluchtoord vermelden. Het gaat daar ook winterdienst worden, want ik heb ze met wagens vol

groote en kleine vulkachels (merk Godin) zien rijden; wagenladingen steenkolen worden

derwaarts gebracht, zoodat ze daar geen kou zullen behoeven te lijden. Men is bezig de

barakken tocht- en watervrij te maken, het eerste onder leiding van Alb. Louwers en ’t tweede

onderleiding van den landbouwkundige, die er zorg voor dragen moet dat de waterafvoer

plaats heeft. Verder is men aan den gang met het aanleggen van nieuwe perken, die beplant

zullen worden met tulpen, hyacinten, crocussen, enz., welke gedeeltelijk door aankoop en

gedeeltelijk door schenking zullen verkregen worden. Hierbij nog een woord van dank aan

den milden schenker of schenkster van de rozenstruiken die nu nog in vollen bloei staan. Daar

verschillende zaadhandelaren dit zullen lezen was het misschien wel nuttig, dat zij hunne

prijscouranten aan denlandbouwkundige van ’t vluchtoord zonden. Wat de heideontginning

betreft, men wacht nog steeds op den kalk en kunstmest om de verdere werkzaamheden

opnieuw aan te vangen. Aan den overkant van ’t terrein, waar een Engelsche commissie de uit

elkaar neembare huisjes bouwt is men ook bezig met de bewerking van den grond tot aanleg

van perkjes en tuintjes, zoodat de menschen die daar wonen een aangenaam uitzicht zullen

krijgen.


* - In den puntenwinkel zijn Zaterdag l.l 35000 punten ingeleverd, alzoo voor zeven honderd

guldens verkocht.


* - Zondag-namiddag werd het vluchtoord bezocht door mevrouw v. Rijckevorsel-

Bieberstein, welke met belangstelling alles nog eens in oogenschouw kwam nemen en

welvoldaan het vluchtoord verliet.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915- 10 – 13 Wo.


Pastoor Poell in ’t vluchtoord.


Zondag-avond wederom een welgeslaagde voordracht in onze feestzaal. Het onderwerp

“Drankbestrijding” was sedert eenigen tijd bekend gemaakt, en onze Belgen, die in ruimen

getale de zaal bezetten, hebben wéér bewezen dat hun volk zich niet slechts ophoudt met

komedie’s en concerten. Aanwezig waren ook de Hoogedelgestr. heer Wilhelm en meerdere

vluchtoord-notabelen.


De spreker, de Z.Eerw. heer Poell, had zijne rede in tweeën gesplitst: het lachende en het

ernstige gedeelte. Onweerlegbaar, met Belgische documenten, doch zeer geestig en op

innemende wijze, wist de spreker zijne toehoorders aan ’t verstand te brengen, dat in België

de menschen nog al dorst hadden:

Alcoholische dranken:.11 Liter per “kop” en per jaar, terwijl in Holland de statistiek 5 L. en

bij de Turken 1 ½ L aangeeft.


Bier: 221 Liter per kop en per jaar, terwijl in Engeland, dat onmiddellijk na België komt, men

zich vergenoegt gemiddeld met 123L.. Daarna schetste spreker op gevoelvolle wijze, eenige

diep-treurige feiten aanhalend, de ellende die voortspruit uit drankmisbruik.


Drankmisbruik leidt tot ellende en het huwelijk….. te beginnen met de trouwdag….


Drankmisbruik leidt tot eeuwig verderf van den dronkaard en zijne ongelukkige kinderen….


en zorgt er voor dat de gevangenissen niet ledig blijven…..


Daarom, zeide spreker, is het noodig, dat in België, wanneer betere tijden zullen aanbreken,

worde gewerkt tegen het drankmisbruik. Daarom moeten er vereenigingen worden opgericht:

enkelingen die volharden zijn maar uitzonderingen, wij moeten elkander steunen. Ten slotte

deed de Z.Eerw. heer Pastoor Poell beroep op de vrouwen en meisjes, en riep haar toe zich op

te offeren – ( want een offer is het en blijft het ) – om Mariavereeningingen op te richten. Een

daverend en welverdiend applaus begroette meermalen den Z.Eerw. spreker; wel een bewijs

dat zijne rede de aanwezigen diep trof.- De heer Knaepen, onderwijzer, begeleid door zijne

immer offervaardigen collega Van den Loecke, zong verscheidene liederen, die veel bijval

oogsten. Met overste Wilhelm roepen wij Pastoor Poell een oprecht en hartelijk “tot ziens “

toe.


Vl. U. 11/10’15 A.H.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 10 – 13 Wo

Ter dood veroordeeld.


De Belgische soldaat Peter Jozef Claes is door den krijgsraad van het militair gouvernement

der provincie Limburg, wegens spionage ter dood veroordeeld. Hij was uit Engeland in

burgerkleeding over den Hollandsche grens naar België gekomen, om daar ten gunste der

geallieerden te spionneeren.


De draad des doods !

Onder de Belgische gemeente Assende werd Woensdag j.l een Duitsche wacht door den

electrischen stroom getroffen. Hoewel niet dood, werd hij in zeer bedenkelijke toestand

weggedragen. Over de oorzaak van dit ongeluk meldde men ons de tragische bijzonderheid,

dat de man juist van de veldpost een brief had ontvangen met de portretten van zijn vrouw en

kinderen, en met brieven van zijn in Rusland strijdende twee broeders. In zijn blijdschap

wilde hij het portret aan de Hollandsche schildwacht laten zien, en stak de enveloppe, waarin

het portret zat, op de punt van zijn bajonet. Ongelukkigerwijze kwam de bajonet daarbij in

aanraking met den onheilsdraad en de man stortte op den grond.


Spionnen veroordeeld.


Wegens spionage zijn door den Duitschen krijgsraad in België in zijn zitting van 14

September veroordeeld:

1. Jozef Bieckemans, bouwkundige te Antwerpen, ter dood;

2. Alexander Frank, handelaar, te Antwerpen, ter dood;

3. Alexis Thiry, commissaris van politie, te St. Ginslain, ter dood.


4. Adolf Willokx, drukker, te Bergen, tot 15 jaar tuchthuisstraf.


5. vrouw Marie Willokx, geb. Grossens, te Bergen, tot 10 jaar tuchthuisstraf.


6. Louis Stievenaert, spoorwegarbeider, te Bergen, tot 10 jaar tuchthuisstraf.


Drie andere personen waren eveneens van spionage beschuldigd. Twee zijn wegens het

verboden overbrengen van brieven tot gevangenisstraf en boete veroordeeld; een

aangeklaagde vrouw is vrij gesproken.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 10 – 16 Za.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Dinsdag-voormiddag kwam de tijding dat de ZeerEerw. heer Maas, kapelaan in ’t

vluchtoord, aldaar benoemd was als Pastoor. Wij wenschen den ZeerEerw. heer Maas van

harte proficiat met zijn promotie en hopen dat Zijn Eerw, veel genoegen van zijne Belgen in ’t

kamp moge beleven.


Nederlandsch soldaat gedood.


Dinsdag vond een Nederlandsch soldaat, die op wacht stond nabij het Belgische station

Clinge, den dood door aanraking met den electrischen draad. Het slachtoffer is een Fries,

Oberman geheeten, en vader van twee kinderen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915- 10 – 20 Wo

Plaatselijke Berichten.


* Uden. Met karvrachten appels reden de boeren van de week naar ’t spoor. Een

waggonlading appels is er dezer dagen naar Duitschland verzonden. De groote

boomgaardbezitters hadden ze al eerder verkocht voor 10 ct. de kilo.


* - Zondag-avond na de H. Familie hield het Kruisverbond alhier een vergadering in de zaal

van Mej. Wed. Terneuzen. Het Hoofd der school de WelEd heer Hermans hield hieronder een

treffende lezing over den alcohol in verband met den tegenwoordigen oorlog. Hij wees er op

dat in het begin der mobilisatie degenen die matig leefden bereidwilliger aan den oproep der

Regeering gehoorzaamden dan de drankzuchtigen, hetgeen de Regeering dan ook dadelijk

inzag en op de meeste plaatsen maatregelen nam om den verkoop van drank te beperken. Op

zekere plaats was een minderwaardige herberg waar dikwijls misbruik van drank gemaakt

werd. De militaire overheid zag zich genoodzaakt die herberg tijdelijk te sluiten en plaatste

aldaar een schildwacht voor de deur en koos daarvoor bij voorkeur een geheelonthouder. Wel

een bewijs dat de autoriteiten het nut der drankbestrijding ten volle beseften. Verder wees hij

er op dat het grootste gedeelte der gruwelen in België bedreven ten laste kwamen van den

drank, dien de soldaten aldaar gevonden hadden. De groote zaal was slechts matig bezet en er

werd aandachtig geluisterd. Wij danken dan ook den heer Hermans voor zijne leerzame

lezing. De WelEdele heer De Haan hield bij deze zijn afscheidsrede als ondervoorzitter en in

diens plaats werd met nagenoeg algemeene stemmen gekozen de WelEerw. heer W. Wolters.


Verder sloot de WelEerw. Kapelaan Heezemans de vergadering met den gebruikelijken

Christelijken groet.


* - Een Belgisch Ingenieur, de WeldEd. ZeerGel. heer Maurice van Gijsel, geïnterneerd

militair te Harderwijk, is verleden week naar het vluchtoord te Uden gekomen om op de

vakschool les te geven in het teekenen. Boven genoemde heer is in Uden bij burgers in

pension.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 - 10 - 23 Za.


Oss. Zondagnamiddag speelde en proefelftal der onlangs weder opgerichte voetbalvereening

"Anthony"alhier, een wedstrijd tegen een elftal van "Albert Elizabeth" uit het

vluchtelingenkamp te Uden. Hoewel slechts een proefelftal, bleek toch terstond, dat er

verschillende goede krachten onder deze combinatie schuilen. Gedurende de geheele match

was "Anthony" de sterkste, en wist dit dan ook in 6 doelpunten uit te drukken. Het Udensche

elftal was daarentegen niet eenmaal in staat het Ossche doel te vinden. Zonder twijfel zal "

Anthony" met ernstige oefening dan ook spoedig een tweetal getrainde elftallen bezitten,

waarop de vele voetballiefhebbers evenals vroeger trots mogen zijn. Secretaris van "

Anthony" is de heer V. Wolfs, Torenstraat, alhier.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 10 – 27 Wo

Plaatselijke Berichten.


* Uden. Voor eenige dagen werd de nu voltooide vakschool op ’t kamp plechtig in gewijd

door den Z.Eerw. heer Maas, Pastoor van ’t Vluchtoord. De heer Regeeringscommissaris, de

Burgemeester, de leeraars en de reeds ingeschreven leerlingen waren bij die plechtigheid

aanwezig.


De vakschool is gebouwd op den Oostkant vooraan in ’t kamp, ’t is een groot, hoog gebouw,

dat nogal wat afsteekt bij de andere gebouwtjes. Middendoor loopt een gang, langs elken

daarvan twee klassen ruim en luchtig; Twee teekenklassen en twee klassen voor de

theoretische lessen. Vier leeraars, waaronder een ingenieur en een bouwkundige zijn er

werkzaam; een 50-tal leerlingen zijn reeds ingeschreven. Na eenige tijd theoretisch onderricht

zullen de leerlingen in de werkplaatsen worden geplaatst waar ieder zich dan in zijn speciaal

vak zal kunnen bekwamen. Eene flinke inrichting te meer die aantoont hoe hier geijverd

wordt voor het welzijn der Belgen.


* - Zaterdag-avond j.l om half 7 werd de Marktstraat opgeschrikt door een slag als een

kanonschot. Vele menschen kwamen buitengeloopen, men wist niet wat er van te denken.


Menschen die uit de straat kwamen en dicht bij de " ontploffing " waren geweest, stelden ons

weldra gerust door te zeggen dat de band van de kampauto, tegenover ’t Hotel Terneuzen "

kapot " gesprongen was.


* - In den kampwinkel werden l.l. Zaterdag 38000 punten ingeleverd alzoo voor f 760

verkocht, terwijl in de afgeloopen week 114000 punten aldaar werden ingeleverd, zoodat er

die week voor f 2280 verkocht werd.


* - Onze Belgen zijn er ijverig op uit als er iets te verdienen valt. Elken dag zien wij ze

uitgaan om eikels te schudden. Ze gaan zelfs tot Heesch en Schaijk langs den Rijksweg de

eikels zoeken. Het is hen te prijzen dat ze werkzaam zijn. Ze zijn vlug in ’t boomen klimmen

en loopen als eekhoorns over de zijtakken der eikenboomen, op ’t halsbreken af.


* - Een oud-Udenaar die thans in Westfalen woont was van de week hier bij zijne familie op

bezoek. Hij zeide o.a. " dat ik toch maar hier eene woning voor mijn huishouden kon vinden,

wat zou ik gauw in Uden zitten". ’t Zag er daar niet rooskleurig uit. Brood en zout was er te

krijgen en dan nog duur, andere levensmiddelen waren bijna niet aan te komen. Als wij zo

tusschen beide die berichten van particulieren hooren, dan begint men toch te gelooven dat er

de Pruis niet erg mooi voorzit en dat het niet te verwonderen is dat hij alles wat hij krijgen kan

hier zoo tegen buitensporige prijzen opkoopt, waarmee hij ons middestanders ook ’t geld uit

den zak jaagt.


* - De heer Kellenaars, Directeur van het R.K. Huisvestings-Com hield Zondag-avond in ’t

vluchtoord een toespraak over " Weldadigheid – en vooral over de katholieke weldadigheid.


Spreker bewees hoe de R.K. Kerk steeds de weldadigheid heeft beoefend. St. Laurentius heeft

gezegd: De arme zijn de schatten der H. kerk. Ontelbaar ook zijn de liefdadigheidsinrichtingen

bij de katholieken: Hospitalen en ziekenhuizen bestuurd door de liefdezusters, in

scholen voor weezen en verwaarloosde kinderen, de Elisabeth- en Vincentiusvereeniging.


Over de St. Vincentiusvereeniging vooral wijdde de spreker lang uit. Daarna schetste hij ons

in korte woorden het werk van de oorlogsliefdadigheid: het Roode Kruis en het werk der

Liefdezusters. Maar ook buiten het slagveld wordt de liefdadigheid in oorlogstijd beoefend.


En spreker herinnerde ons de vlucht na den val van Antwerpen en bracht eene ontroerde hulde

aan de liefdadigheid der Noord-Brabanders, zoowel particulieren als openbare besturen,en

haalde o.m. aan, dat plaatsjes van 7 tot 15000 inwoners verscheidene dagen een tienmaal

grooter getal vluchtelingen hebben onderhouden. Daarna schetste de heer Kellenaars ons het

werk van het R.K. Huisvestings Comité, dat voor doel heeft de noodlijdende kinderen uit

België, weezen, half- weezen of verwaarloosde kinderen, naar Nederland over te brengen om

ze uit te besteden in Hollandsche huisgezinnen. Dit werk was begonnen in September van ’t

vorig jaar; tot heden waren 1344 kinderen door het Comité uitbesteed. Een 50-tal verdwaalde

kinderen hadden door de zorgen van dit Comité hunne ouders teruggevonden. Om te eindigen

verhaalde de spreker ons enkele aandoenlijke episoden uit zijne 23 reizen naar België.


Na een hartelijk dankwoord van den heer Regeerings-Commissaris een krachtig

" Wien Neerlandsch Bloed " werd de vergadering gesloten.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 10 – 27 Wo.


Belgisch gebied op Hollandsch terrein.


Naar de Haagsche Ct. Verneemt, moet van Belgische zijde te Baarle-Hertog, het Belgische

gedeelte van Baarle-Nassau, een toestel voor draadlooze telegrafie zijn opgericht. Er wordt

vermoed, dat dit toestel niet het minst voor de verkrijging van strategische berichten omtrent

de opstelling der Duitsche troepen zal dienen. De Duitsche legerautoriteiten echter kunnen

hier niets tegen doen, omdat Baarle-Hertog geheel door Hollandsche grondgebied is omgeven

en zij het plaatsje dus niet kunnen bezetten, zonder ons grondgebied te betreden.


Indien het bericht omtrent dit toestel juist is, vervolgt het blad – en daar is vrijwel geen twijfel

aan, want de masten moeten door ieder te zien zijn – is onze Regeering van het geval

natuurlijk reeds op de hoogte. Echter zal zij waarschijnlijk geen termen kunnen vinden in te

grijpen. De Belgen immers kunnen op hun plekske grond doen wat zij willen, al trekken zij

daarbij een eigenaardig profijt van de onschendbaarheid van ons grondgebied.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 10 – 30 Za.


Door den Electrischen draad gedood.


Maandagavond zijn nabij Overslag twee soldaten der grenswacht, afkomstig uit Hengelo,

zijnde zekere Smit, gehuwd en vader van twee kinderen, en Seesinck, met den electrischen

draad in aanraking gekomen en gedood. Zij zijn vermoedelijk door de duisternis misleid.


Waarschijnlijk heeft de eene, tegen den beschuttenden draad staande en dreigende te vallen,

den gevaarlijken draad gegrepen en is de ander, zijn kameraad willende redden, eveneens

door den sterken stroom gedood. Toen de doode soldaten werden gevonden, stond de eene

nog overeind terwijl de andere op den grond lag, met de hand om het been van den eersten.


De mannen waren een paar uur tevoren vroolijk zingende van post gegaan op patrouille.


Beiden stonden bekend als oppassende mannen.


Geen speculaas en kerstkransen !

Wegens gebrek aan vet en melk is door de Duitsche overheid bevolen, dat het vervaardigen

van feestgebak voor St. Nicolaas, Kerstmis en Nieuwjaar tot het uiterste beperkt moet

worden. De stedelijke Regeering te Dusseldorf heeft dan ook bepaald, dat geen extra

hoeveelheden meel voor dit doel aan de bakkers verstrekt mag worden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 10 – 30 Za.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Woensdag-namiddag kwam er weer een complotje Belgische vluchtelingen naar ’t

kamp, naar schatting zoo’n 20 personen. Ze kwamen uit Turnhout. Een meisje was

meegekomen dat voor een poosje van hier weer naar Turnhout vertrokken was. Ze vertelde

dat het ginds armoedig ging en dat ze nog dikwijls aan de lekkere erwtensoep gedacht had die

ze hier in ’t Uden’s vluchtoord te eten kregen. Ze was blijde dat ze weer in ’t rustige

vreedzame Udensche kamp was.


* - De turnclub uit het Vluchtoord, bestaande uit wel 100-tal jongens, van 8 tot 17 jaar, ging

Maandag-morgen l.l. een kameraas begraven. Daar het juist marktdag was mochten ze allen

eens naar de markt gaan kijken. Ze liepen allemaal netjes in de pas over de markt en kregen

een versnapering waarna ze in goede orde naar ’t kamp terug marcheerden. Zooals men

begrijpt had die geheele schaar witbroeken op de markt veel bekijs.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 11- 03 Wo.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Woensdag der vorige week is de heer Regeerings-Commissaris van ’t Vluchtoord

alhier, met de nieuwe automobiel om 7 uur ’s avonds van uit Den Haaf in Uden gearriveerd.


Het is eene Belgische geïnterneerde auto, schooner dan de andere kampauto. De chauffeur is

een geïnterneerde Belgische militair. Den volgende dag werd de auto in dienst gesteld van ’t

Vluchtoord. Zij is niet alléén voor ’t onderwijzend personeel maar voor alle ambtenaren van ’t

Vluchtoord. Nu zal de gulden tijd voor de rijtuigverhuurders voor goed voorbij zijn denk ik.


Deze auto en de chauffeur blijven des nachts in ’t vluchtoord.


* - Zaterdag l.l. werd er in ’t vluchtoord een sportfeest gehouden. Om half-11 werden de

turners ten getale van 203, afgehaald door ’t muziek van ’t kamp met de Belgische driekleur

voorop. Op ’t sportterrein aangekomen namen de muzikanten dadelijk plaats op een

verhooging en opende de feestelijkheden met ’t Belgische volkslied, terwijl de turners met de

vlag een défilé hielden. Onmiddellijk daarna begon het turnen. Na eenige marschen en

ordeoefeningen opgeluisterd door de muziek, begonnen de wedstrijden, zooals hardloopen,

hoogspringen, speer- en schijfwerpen en andere behendigheidsspelen. De meisjes deden ook

mee in ’t ver of wijdspringen, ringsteken, houtjesrapen, enz.. Na afloop van elken wedstrijd

werden onmiddellijk de namen der prijswinners bekend gemaakt. Daarna kregen wij als slot

van den wedstrijd de pyramide vorming, hetgeen vooral veel bijval inoogstte, aan de

pyramide namen alle turners deel. Terwijl ze zoo in die houding stonden speelde de harmonie

" de Brabançonne ". Hierna afmarsch. Na den middag werden aan de turners de prijzen

uitgedeeld, welke meestal bestonden uit allerlei nuttige dingen. De HoogWelGeb heer Baron

v. Tuijl van Serooskerken woonde de feestelijkheden bij.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 11- 03 Wo.


Nijverheid- en huisvlijttentoonstelling.


Zaterdag, zondag en Maandag werd in een der zalen van de vakschool een tentoonstelling

gehouden van alles wat er in ’t kamp vervaardigd werd. Deze zaal lag en hing vol. Ik zal even

vluchtig eenige zaken opnoemen. Prachtige schilderstukken, fijn kunstsmeedwerk,

houtsnijwerk, eene prachtige vogelkooi, gereedschappen, manden en korven, schoenwerk,

kleedingstukken, poppen, een kleine locomotief een compleet stoomschip in miniaturen. Dan

nog de voorwerpen der Engelsche industrie, waaronder de fijnste tafelloopers met prachtige

gekleurde dikke figuren, bloemen, letters, enz.. Zoo ook matten van wol, zeer kunstig bewerkt

en zacht geschakeerd, dan nog wat hier niet bekend is, namelijk de Rafia-industrie,

kamerschoenen en matten van gevlochten rafia, ijzersterk, rafia damestaschjes, etc. Zooals

men weet zijn er in ’t vluchtoord onlangs twee Engelsche dames gekomen, die aan de

vluchtelingen het maken van bovenstaande artikelen van rafia komen leeren. Iedereen die

deze tentoonstelling bezocht, was er ten volste over voldaan, ’t was dan ook de moeite waard.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 11 – 03 Wo.


INGEZONDEN STUKKEN.


Zoowel wat betrekking,en wat vorm en inhoud betreft,geheel buitenverantwoordelijkheid der

Redactie.


Geachte Lezers en Lezeressen.


Gisteren heb ik eene weddenschap gedaan waarin U betrokken zijt; en daarom wil ik U den

loop dier gebeurtenis in ’t kort mededeelen.


Misschien is het U van elders bekend, dat ik benoemd ben tot voorloopig Secretaris van de

A.V.V.H.V.U.T.F.O.V.S.N….. d.w.z. Algemeene Vereeniging Van Het Vluchtoord Uden Tot

Feestelijke Ontvangst Van Sint Nicolaas!. Dit heb ik bekend gemaakt in verschillende

dagbladen, waaronder Tijd, Maasbode, Centrum; en tevens heb ik aanspraak gemaakt op de

belanglooze Nederlandsche liefdadigheid: het doel der A.V.V…… is, onze kleine, lieve

snoesjes eenen gezelligen 6de December te bezorgen.


Nu zei ik gisteren tegen iemand die hier in ons Vluchtoord niet geheel bekend is: “Ik ga nog

eenen geheel specialen oproep doen in de Graafsche en Udensche Courant, en daar verwacht

ik veel van “. – Het antwoord was: “Dat haalt toch niets uit: daar zult ge niet veel mee

opschieten! Ik wed dat ge nog geen vijftig gulden bijeenhaalt door dien oproep!”. – Ik vatte

vuur en vlam en zei plechtig: “ Mijnheer X, ik wed dat ik er wel vijftig pop mee ophaal, voor

onze snoezige, lieve peuters, die zoovele menschen uit den omtrek kennen en liefhebben”. –

“Top! Antwoordde Mr. X.- aangenomen!”- “Goed, zei ik weer, als ik verlies, d.w.z. als ik

acht dagen na mijnen oproep geen f 50 bij elkander krijg, dan geef ik U f 10; haal ik die echter

wel op, dan geeft U, Mr. X aan mij f 10 voor de A.V.V etc. Is ’t zoo afgesproken ?”- “ Ja!” –

en Mr. X ontstak op zijne beurt. Niet in vuur en vlam, maar …. De sigaar die ik hem aanbood,

en werd er verder over mijnen oproep en aangelegenheden niet meer gerept.


Welnu, geachte Lezers en Lezeressen, laat ge mij in den brand….Zal het wáár zijn, dat die

Mr. X gelijk heeft gehad?... Heb ik dan uwe praktische liefde jegens onze lieve kindertjes te

hoog geschat?.... Ik smeek U erom, antwoordt mij zóódanig, en ook zóódanig, dat ik Mr. X de

overtuigende bewijzen kan gaven, dat hij zich deerlijk in U heeft vergist; bovendien heb ik

dan niet slechts f 50, maar f 60 voor onze peuters, die reeds weten, dat St. Nicolaas op 6

December a.s. hen komt bezoeken.


Wat zullen zij blijde zijn, en wat eene overvloedige hemelzegeningen zal hunne dankbare, aan

God zoo aangename kinderbede op U allen doen nederdalen!.


Geachte Lezers en Lezeressen, meer zeg ik niet; ik hoop en vertrouw, of liever, ik weet zeker,

Dat Gij niet in den steek zult laten.


Uwen U bij voorbaat dankbaren

Dw. Dr.


A. HOFMAN, Kapelaan.


Voorl. Secr. Der A.V.V.H.V.U.T.F.O.V.S.N.


Vluchtoord Uden, 29/10’15.


N.B. Gelieven de bij voorbaat reeds bedankte weldoeners weldoensters bij hunne inzendingen

te voegen het motto: “Wegens oproep in de Udensche en Graafsche Courant”.


Anders zou Mr. X. soms nog uitvluchten zoeken.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915- 11 – 06 Za.


Vluchtoord.


Bij deze wil ik nog even terug komen op de tentoonstelling waarvan ik in ’t Woensdagnummer

een beknopt verslag inzond. Aan den ingang hing een fijn gesmeed uithangbord met

takjes, bloemknoppen en bladeren. Binnen werden al dadelijk getroffen door de

schilderstukken, portretten en allegorische voorstellingen bijna levensgroot in de natuurlijke

kleuren. We zagen boeren uithoeken van Uden met de huizen, de kerk van Uden op den

achtergrond, ook heigezichten, de kathedraal van Den Bosch, enz.


Crayonteekeningen,waaronder een mooi Christushoofd met doornekroon, onder andere ook

een lief poesje, daar viel ook dadelijk ’t oog op fijne aquarelteekeningen, te veel om op te

noemen. Drie inktstellen met kunstig gedreven ijzeren bloemtakken er over heen. Een pracht

van een vogelkooi. Een geheele collectie klompen, kunstig in natuurkleuren met bloempjes

beschilderd. Koperen naamplaat met zwarte ingeetste letters. Eekhorenskooi met een

dennentak erin en een vliegmachine er bovenop voor pinakel, de kooi stond op een rustiek

voetstuk. Vier gedreven ijzeren bloembakken van wel 40 cM. lengte. Fornuiskachel met

toebehooren, zoo als pook, tang en schop, de kachel in mat, gepolijst en blank ijzer. Een groot

houten uithangbord, kunstig uitgesneden. Twee complete stoomschepen. Een heele groote

collectie dameshandwerken, borduur, teeken, haak en ander soort werk, alles allerfijnst in

kleuren. Alle soort damescostuumes, zoo fijn dat een dame zeide, ik wilde dat ik zoo’n mooi

bloesje had. Een pendule-standaard met verschillend hout ingelegd, geflankeerd door de

Hollandsche, Belgische, Amerikaansche en Engelsche vlaggen. Grofsmeedwerk, maar fijn

afgewerkt, zooals gehengen, schuiven, klinken moeren en bouten. Houten stoelen,

uithangborden, deurkozijnen, architraven, alle timmermansgereedschappen, zooals schaven,

architraafschaven, zagen enz. Een fijne eikentafel. Eikenhouten lijst met penteekening. Ook

zagen we het cadeau, dat den overste van het kamp aangeboden werd door de

turnvereeniging; twee groote ijzeren rozentakken, zooals ik schat 75 centimeter lang met een

strik ( maar deze ook van ijzer natuurlijk) saamgebonden, deze ook door den kunstsmid in ’t

vluchtoord vervaardigd. Dekens van staallappen, fijn geschakeerd, matten met naamletters,

bloemen, wapens, zelfs een landschap met ooievaar, vlinders, en ik weet niet wat nog meer.


Een kantwerkkussen met de garen klosjes en teekening. Rafiawerk, matten, schoenen en

tasschen. Landschappen, huizen, enz. , uit blokjes saamgesteld. Een locomotief en tender in

mooie kleuren van bordpapier, met kolen er in. Poppen een pop in compleet ledikant met

matras en al. Schoenen, alle manskleedingstukken, bezems, borstels, manden en korven,

cigaren, kubussen, prismas, kegels, driehoeken, enz. Voor de scholen ’t wapen van Holland in

hout in kleuren, 1 meter groot, houten beeldjes voorstellende een Hollandsche

fruitverkoopster met een Udensche knipmuts op en koopman met een kruiwagen waarop 2

kersenmandjes van 1 ½ cM in doorsnee. Vioolspeler, enz. Blikken kannetjes voor bronolie,

melk, etc. trechters, deze zaken werden van oude inmaakbussen vervaardigd, een compleet

Rafiawerk met het bord de els enz.. Nogmaals ’t was de moeite dubbel waard dit te gaan zien.


Als er iets in ’t vluchtoord te doen is wappert de Hollandsche en Belgische driekleur hoog in

de lucht, zoo nu ook, ik zag zelfs de Hollandsche en Belgische vlag aan één stok, zusterlijk

neven elkaar wapperen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915- 11- 10 Wo.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Zaterdag-avond, om 7 uur, zouden de krijgsgevangene Engelschen alhier met trein

passeren. We gingen naar het station om eens te zien, maar men zeide daar, dat de trein 2 uur

later zou komen. Hierop wachten we natuurlijk niet. Zondag-morgen vernamen we dat de

trein kwart over elf Zaterdag-avond gepasseerd was.


De Engelsche juffrouwen, die hier in ’t vluchtoord les geven, waren naar her station gekomen

maar hadden den trein ook niet afgewacht. Ooggetuigen verklaarden dat er geen invaliden in

den trein zaten, maar dat het om allemaal zwarten uit de Engelsche Koloniën waren, welke

door de Duitschers in ;’t begin van den oorlog gevangen genomen zijn. Deze menschen

vertoefden toen aldaar op de badplaatsen etc. en werden door de Duitschers gevangen

gehouden. Ze waren blij dat ze op Neerlandsch bodem waren en maakten een leven als een

oordeel.


* - Toen ik van de week de boterfabriek passeerde werd mijn oog getroffen doe een heelen

hoop roomkannen met Duitsche opschriften, o.a. Esschener Milchverein, Westkirchen,

Brockhaven, enz. Ik vroeg aan een werkman der fabriek, wat beteekenen die Duitsche

melkkannen hier. Hij antwoordde, “zoo hebben we er wel 200, de Pruissische melkhandelaar

zond ons deze kannen om de room in over te zenden. Nu heeft Holland de uitvoer van tin

verboden. Omreden er te veel tin op deze kannen zit verbiedt Holland de uitvoer. Nu

gebruiken we de kannen maar tot na den oorlog en zenden ze dan maar terug”. Het laat zich

nog niet aanzien dat ze die kannen hier gauw kwijt zullen zijn.


* - Het Muziek Ensemble van Amsterdam gaf verleden Zaterdag en Zondag eene uitvoering

op het Vluchtoord. Verschillende mooie muziekstukken voor piano en cello kregen we er te

hooren, en de twee dames van het Gezelschap vergastten ons op prachtig gezongen Fransche

of Vlaamsche liederen waaronder eenige van Van Hullebroek die met een daverend applaus

werd begroet. Ook sprak de WelEdelGestrenge Heer Overste uit ieders naam, toen hij het

Gezelschap hartelijk bedankte en het verlangen uitdrukte dezelfde dames en heeren nog meer

te mogen hooren op het vluchtoord.


* - Voor liefhebbers van cijfers wil ik onderstaande eens gaarne bekend maken. In den

puntenwinkel van het vluchtoord werden van 14 Mei tot 5 Nov. l.l. ingeleverd 2.569931

punten, dit is voor f 51398,62 aan geld, daarbij werd nog in geld ontvangen f 651,24 zoodat in

dat tijdsverloop daar gekocht werd voor f 52049,80, zegge twee en vijftig duizend negen en

veertig gulden zes en tachtig cent. Dat is geld nietwaar lezer?

* - Vrijdag arriveerde weer een 10-tal Belgische vluchtelingen in ’t Vluchtoord. Zij kwamen

van Turnhout en waren de grens gepasseerd. Zij konden den honger niet meer lijeden en ze

moesten zich zoo dikwijls aan den Duitscher komen vertoonen en aanmelden, dat het hen

hartelijk verveelde.


* - zooals we vernemen wordt het vluchtoord te Gouda opgeheven, de bewoners worden over

de drie vluchtoorden Uden, Ede en Nunspeet verdeeld. Wij krijgen er dus binnenkort nog een

groote partij vluchtelingen bij.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 11 – 13 Za.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Maandag-avond 6 uur begon de tuinbouwcursus in de M.u.l.o.school. de WelEd.


heer Snellen, tuinbouwleeraar Uit ’s-Bosch, te dier gelegenheid aanwezig, hield in beelden

zijn leerzame onderricht

* - De oproep in de couranten, om speelgoed voor de kleine kinderen in ’t vluchtoord ter

gelegenheid van ’t aanstaande St. Nicolaasfeest, is niet tevergeefsch geweest. Van vele zijden

komen de zendingen al af. Er zijn 1200 van die kleine kleuters in ’t kamp en men dacht dat

men de helft maar zou kunnen bedeelen; de hoop begint echter te herleven, dat ze allen een

stuk speelgoed zullen bekomen. Laat de vluchtelingen ook eens plezier hebben.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 11 - 13 Za.


INGEZONDEN STUKKEN.


Zoowel wat betrekking,en wat vorm en inhoud betreft, geheel buitenverantwoordelijkheid der

Redactie.


Geachte Lezers en Lezeressen

Mijnheer X is gewoonlijk nog niet nieuwsgierig; doch Zondag l.l. was hij reeds vroeg bij mij

en ik begreep wel dat hij wilde weten hoe het met mijn f 50 stond. Ik was daarmede reeds een

eind op streek, en ’t leed geen twijfel meer voor me, dat ik er glansrijk zou komen, te meer,

daar ik mij had voorgenomen een paar reisjes naar Uden te maken,bij welbekende lezers en

lezeressen van deze Courant.


Mijnheer X ging zitten en begon: “ Wel, Ge zijt toch een rare sinjeur, om zoo’n hoop letters

onder je naam te zetten: daar kan geen mensch wijs uitworden. “- “Hm! Zeide ik, dat heeft

toch zijnen goeden kant ! In alle geval, ge wilt niet weten hoe het met mijne zaken staat….


Daar heb ik een idee voor gevonden”….. en op een stuk papier schreef ik:

X ?

M.Z.V.U.O.!

Hij keek, en keek nog eens, alsof hij het in Keulen had hooren d…. pardon!.... onweeren, en

mompelde: “X…X….Wat is dat? “- “Wel zei ik, dat betekend: “Rara, wat is dat ? “ of

“Vraagstuk, “- en eronder staat: “Mijne Zaken Vorderen Uiterst Goed ! “. – Hij nam ’t

potlood en schreef: X ? U.V.G.Z.M.! – Nu ben ik zoo’n held niet in ’t oplossen van dergelijke

rebussen: maar…. Die zijn er wel meer…. (eenieder troost zich zoodanig hij kan!) … Ik vroeg

opheldering en hoorde dat ’t moest beduiden Uiterst Veel Gezegd, Zonder Meer!... Toen

schreef ik nog eens: M.X.U.Z.G.V.! En verklaarde: Mijnheer X, U Zult Gewis Verliezen!

Daarna spraken wij over iets anders.


Woensdag-morgen was Mijnheer X alweer vroeg present en zeide: “Wel ????? (Die vijf

vraagtekens zijn amper genoeg om zijne nieuwsgierigheid goed uit te drukken; ik zou er wel

twintig kunnen zetten, maar dat beslaat te veel plaats, en zou te schadelijk wezen, nu in den

tegenwoordigen tijd het papier schaarsch dreigt te worden, dat sinds meer dan een jaar….) in

alle geval liet ik Mr. X doodgewoon een velletje papier zien, dat ik Dinsdag-avond reeds had

klaar gemaakt, en waarop de fatale letters tweemaal prijkten, reusachtig groot;

M. X. U.Z.V.G.


U.Z.M.X.G.V.!

“Hé ! Da’s leuk, zei hij! – “Ja, antwoordde ik, maar de uitleg is nog veel leuker, luister maar:

“ Mijnheer X, U Zijt Voorbarig Geweest”.


“ U Zijt Mij Tien(X) Gulden Verschuldigd! Dat de laatste bewering juist was bewees ik

overvloedig: Nu blijft mij niets over dan degenen te bedanken, die mij in staat gesteld hebben

die formule zóó te schrijven, en dat het niet was: M.X. G.Z.V.U. (Mijne Tien (X) Gulden Zijn

Voor U)….


Aan allen die mij hebben geholpen per postwissel of persoonlijk, bied ik eenvoudig doch

oprecht hartelijk mijnen dank, ook namens het Comité, met den dank onzer 150990 lieve

kinderen.


Aan ieder onzer weldoeners zeg ik:

M.X.G.Z.V.U.!

Duizend (M) Maal (X) Gods Zegen Voor U.!

Uw oprecht dankbare dw. dr.,

A.HOFMAN, Kapelaan.


Voorl. Secr. Der A.V.VC.H.V.U.T.F.O.V.S.N.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 11 – 17 Wo.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Verleden week zijn er 8 landstormplichtingen van hier naar hunne respectievelijke

garnizoens vertrokken.


* - De voerlui van Uden blijven nog altijd planken en ribben naar ‘t Kamp brengen. Men

gaat ginds maar steeds door, met het bouwen van uitelkaarneembare huisjes, in lange rijen

staan er al 78 klaar. Ze zijn helder wit geschilderd met groene banden, hetgeen een mooi

effect oplevert. Deze huisjes worden gebouwd van ingekomen gelden uit Denemarken. Ik

wilde wel dat de welwillende Denen deze nuttige gebouwtjes eens zien konden, ze zouden

tevreden zijn over hunne gave. Verschillende huishoudens wonen er al in. Het gedeelte waar

deze huisjes staan heet het “Villapark”. Het zij in den waren zin des woords ook villatjes,

want de bewoners hebben mooie kleine parken met mos omzoomd voor hunne deuren

aangelegd met kleine dennenstruikjes in ’t midden. Die huisjes staan allemaal circa 30

centimeter boven den grond. Wie had toch ooit kunnen denken dat zooiets in onze

Hoevensche hei zou plaats grijpen en ’t is niet verkeerd uitgedrukt hetgeen hier gebeurt “de

wonderen van de Udensche hei” te noemen.


* - Dat er in ’t Vluchtoordbekwame handwerkslui zijn heeft men kunnen zien toen ik voor

een tijd de tentoonstelling in ’t Vluchtoord beschreef. Van de week passeerde ik ’t tramstation

alwaar een partij manden ter verzending stonden. Er waren ook fijne sluitkorven bij. Een van

onze Udensche mandenmakers stond er bij te kijken en zeide dat ze fijn afgewerkt waren en

dat hij blij was dat hij die sluitkorven eens goed af kon kijken. De deksel was er zoo practisch

opgemaakt dat onze Udensche dat ook voortaan zoo zou doen zeide hij en de sluiting was ook

beter. Dat ze onze vakman bevielen bewijst wel, dat hij nogmaals op zijn schreden

terugkeerde om ze nog eens goed af te zien. Zooals men zegt, zal er nog wel eens weer een

tentoonstelling komen in ’t kamp en dan moeten onze vaklui het maar eens goed af gaan

kijken men is nooit te oud om te leeren.


* - Bij gelegenheid dat St. Nicolaas het Vluchtoord komt bezoeken, zal er bij den fotograaf in

het kamp gelegenheid zijn zich met deze kindervriend te laten fotografeeren.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 11 – 17 Wo.


American Cito Photo Cie.,

H. A. O. SANDDTMANN, Fotograaf

VLUCHTOORD UDEN.


Hieronder staat een reclame-tekening.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 11 – 20 Za.


Oproep aan den Belgen.


De koning der Belgen heeft alle Belgen van 19 tot 25 jaar, gehuwd of ongehuwd, niet

verblijvende in het onbezette gedeelte van België, en Frankrijk of Engeland, opgeroepen voor

den militairen dienst. Hieronder vallen dus alle Belgen van dien leeftijd, die in Nederland

verblijf houden, niet de Belgen, die in het door de Duitschers bezette België wonen. De

Belgen, die door onder deze wet vallen en er geen gehoor aan geven worden als desserteurs

beschouwd.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 11 – 20 Za.


Plaatselijke Berichten.


* - Uden. Maandag-morgen werd ter gelegenheid van ’t naamfeest van Koning Albert in de

Kerk van ’t Vluchtoord een plechtige H. Mis met “ Te Deum” opgedragen. Alle

Nederlandsche en Belgische ambtenaren en een groote menigte waren tegenwoordig. Na de

H. Mis dreunde weer een krachtige Brabançonne.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 11 – 20 Za

American Cito Photo Cie.,

H. A. O. SANDDTMANN, Fotograaf

VLUCHTOORD UDEN.


Hieronder staat een reclame-tekening.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 11 – 24 Wo.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Als onze oude Udensche menschen, die we allen nog goed gekend hebben, nog eens

door Uden kwamen, wat zouden ze vreemd staan te kijken. Men kan niet door de straat gaan

’s morgens of men komt wel 20 fietsen tegen. (Er zijn ook nergens zooveel fietsen als in Uden

zeggen de Belgen) De auto’s tuffen onophoudelijk door de straten en als men den dag treft dat

de boeren ’s morgens varkens gaan afleveren naar den tram, dan is het goed oppassen als men

op d’n weg is. Tachtig groote varkens werden l.l. Vrijdag aan de waag gewogen en per tram

naar de Ossche exportslagerij verzonden. Van verafgelegen dorpen over de Peel komen de

boeren ’s morgens van 9 tot 10 uur hier met hunne karren, beladen met slachtvarkens

aangereden. Met wagonladingen gaan de varkens tegenwoordig weer naar de slagerij in Oss.


Er zijn er overal nog genoeg zei van morgen een spekslager, maar als ze met duizenden in Oss

uitgevoerd worden, dan zal er toch weldra weer schaarste in komen.


* - Ter eere van het St.Ceciliafeest zal de Harmonie van ’t vluchtoord door de Udensche

straat spelen en hier en daar een serenade brengen. Eerst was ze van plan het Maandag te

doen, maar door bijzondere omstandigheden zou het nu morgen, Donderdag, zijn. Hoe het zij,

we zullen onzen lezers a.s. Zaterdag meedeelen hoe het gegaan is.


* - Laatleden Vrijdag-namiddag kwamen er weer 53 vluchtelingen van ’t spoor. Van uit het

vluchtoord was men ze gaan afhalen. Deze waren in Hulst (prov. Zeeland) over de grens

gekomen. Ze vertelden dat er daar nog wel 3000 Belgen voor den electrischen

afsluitingsdraad stonden om naar Holland te vluchten. Een jongentje was tusschen de draden

door naar Holland gekropen en de moeder kon er niet door. Elken dag ging dat ventje naar

zijne moeder kijken, die aan den anderen kant stond. Door tonnen en manden tusschen de

doodelijke draden te wringen wist men het gevaar te vermijden. Wat ongelukkige toestanden

heerschen er toch tegenwoordig in onze omgeving.


* - Om den hoop roomkannen kwijt te zijn waarvan men niets heeft als last, heeft men een

request gepresenteerd aan den minister om dezelve te mogen uitvoeren. Zooals we laatst

vermeld hebben staan hier een 200 Duitsche roomkannen aan de boterfabriek. Welke, om den

tin die er op zit, niet naar Duitschland terug mochten gezonden worden. Vandaar

bovengenoemde maatregel, die, naar we hopen, zal helpen.


* - Wij verwijzen onze lezers naar achterstaande advertentie van den fotograaf van het

Vluchtoord.


* - Laatstleden Donderdag werd in ’t vluchtoord alhier in de verschillende keukens

erwtensoep gekookt, waarbij niet minder dan 1000 varkenspootjes gebruikt werden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 11 – 24 Wo.


Extra-Telegram.


Bij deze wordt bericht dat

St. Nicolaas

a.s. Donderdag 25 November zal arriveeren om zijn intrek te nemen bij den Fotograaf, waar

gelegenheid zal zijn zich met deze kindervriend te laten fotografeeren van

25 November tot en met 15 December

Zeer verrassend voor de kinderen.


Prijs dezer postkaarten

-: 3 stuks f 0,30 :-

De fotograaf van het Vluchtoord,

H. A. O. SANDTMANN.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 11 – 27 Za

Plaatselijke Berichten.


* Uden. Vrijdag-avond van verleden week werd bij den Belgische vluchteling Charles

Janssens, in het Moleneind, tusschen licht en donker de wasch van de hofheg weggehaald. Bij

Timmers zagen ze dat men de wasch pakte, maar men meende aldaar dat het de vrouw zelf

was. Daar er spurrie op staken te drogen stond, kon men bij Timmers niet zien, waar men er

mee bleef. Men zij maar voorzichtig ’t zal er niet beter op gaan worden.


Pater de Veer op ’t Vluchtoord in Uden.


Zondag laatst sprak Pater de Veer op ’t Vluchtoord over Holland en den Vlaamschen

taalstrijd. Hij kwam zeide hij uit liefde en achting voor ’t Belgische volk, slachtoffers van eer

en plicht – niet om tweedracht te zaaien tusschen Vlamingen en Walen – alleen maar om aan

te toonen hoe Holland

en Vlaanderen letterkundig samen hooren.


België en Holland waren vroeger één, maar ’t was eene opgedrongen eenheid en ’t verschil

tusschen godsdienst en aard scheidden de korte tijd de twee landen vaneen – “beter goede

buren dan kijvende huisgenooten”. – Jammer dat men in België mede met het Hollandsche

Bestuur ook de Nederlandsche taal over de grenzen wilde en men het Vlaamsch stelselmatig

aan ’t verdrukken ging en ‘;t werd al Fransch dat de klok sloeg. Het Vlaamsch werd

versmaad, vertrapt, uitgescholden als “’n plomp dialekt”, ’n taal zonder ziel, zonder

gedachten, waarvan ieder fatsoenlijk mensch zich afkeert.”

De gevolgen van die ver-Franssching zijn allertreurigst op allerlei gebied. De Vlaamsche taal

heeft erbij veel van hare schoonheid en zwierigheid verloren. Toch wordt dit met den dag

beter. Mannen, zooals Snellaert, Concience, J. F. Willems, enz., hebben het gevaar ingezien

en hebben geijverd voor ’t herstel der Vlaamsche rechten, en de Vlaamsche beweging wint

met den dag meer veld en Hugo Verriest zegde laatst: “De dijk is doorgebroken, niemand zal

Vlaanderen nog denweg versperren!” Ook Holland heeft er alle belang bij, dat die taal

gesproken door meer dan vier miljoen Belgen niet verloren ga. Noord en Zuid moeten

samenwerken want zij kunnen van elkaar veel leeren. Het Hollandsch kan er door wat zijne

stijfheid afleggen, het Vlaamsch zal erdoor meer juistheid verkrijgen in woordenkeus en

zinbouw. ’t Is ook een verheugend verschijnsel te zien hoe de Vlaamsche Letterkundigen in

Holland meer gekend en gewaardeerd worden. De werken van Guido Gazelle en Streuvels

worden hier uitgevochten, Vlaamingen zijn de beste medewerkers aan vele Hollandsche

tijdschriften.


Dus moedig den strijd voortgezet, zoo besloot de spreker, ook ter wille van ’t Zusterland !.


hoe ook gescheiden, we blijven één door de taal. En in ’t vernieuwde onafhankelijk België,

schooner dan voorheen, want gelouterd door het lijden trekken we het prachtige paleis op van

uwe en onze moedertaal! .


* - Dinsdag-namiddag 1 uur begon de Harmonie uit ’t Vluchtoord aan de oude Kerk te spelen

en trok zoo onder de tonen van vroolijk muziek door alle straten ven Uden. Dat was zooals

men weet de H Cecilia ter eere. Vooraan ging heel deftig de tamboermaitre lustig zijn stok

draaiende, daarachter kwam de Belgische driekleur en als ik ’t goed gezien heb stond op de

middenbaan daarvan “ Harmonie Peter Benoit “. De zangers van ’t vluchtoord volgden de

Harmonie en beurtelings werd er gezongen “Ze zullen hem niet temmen, zoolang de leeuw

kan klauwen, zoolang hij tanden heeft “. Bij verschillende notabelen ging men eene serenade

brengen en zoo werd de Ceciliadag door de muziekmannen van het kamp in vreugde en vrede

gevierd.


* - Ter gelegenheid van het feest van de H. Cecilia gaf de Muziek- en Zangvereeniging van ’t

Vluchtoord Maandag l.l. een feestavond. Dat alles puik en keurig zou zijn, wisten we reeds

vooraf, daaraan heeft men ons op ’t vluchtoord reeds gewoon gemaakt. Maar dezen keer ging

het toch ieders verwachting te boven !.


Het flink Muziekkorps gaf ons menig keurig uitgevoerd stuk te hooren, en het Mannen- en

Kinderkoor verrastte ons op menig meesterlijk gezongen lied.


“ Het Chineesch Koor “ en de “Recruten ” vooral, viel zeer in den smaak; eens te meer

mochten wij den kunstzanger Dr. Lambrechts, zijn zoo goed vertolkt “ het Kruis van

Vlaanderen “hooren zingen en tusschen in konden wij ons ziek lachen met de komische

voordrachten van twee ware artisten in dit vak ! ’t Was waarlijk een prachtig gelukt feest

waarvan de heeren v.d. Hoek en Opdebeek respectievelijk directeurs van zang- en

Muziekvereeniging alle eer halen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 12 – 01 Wo

Plaatselijke Berichten.


* Uden. In den puntenwinkel in ’t vluchtoord werden van de week ingeleverd 120,000 punten

alzoo voor vier en twintig honderd guldens verkocht.


* - Dat er in ’t Vluchtoord nog al veel gelezen wordt zal men begrijpen als men verneemt dat

tot heden door de Belgen al f 550 betaald werd voor dag, week en geïllustreerde bladen.


* - Vrijdag-namiddag is de tweede kampauto weer in de vaart gekomen. Nu zullen de beide

auto’s voortaan samen de ritten doen, waarvoor eerst de eene alléén stond. Een goede

verbetering is nu ook aan den weg in ’t vluchtoord aangebracht. Van af den klinkerweg tot

aan den grooten weg in ’t kamp heeft men steenen gelegd; zooals men weet reden de auto’s

met het omdraaien aldaar den weg steeds stuk, dit is nu voort uitgesloten.


* - Zaterdag-morgen (27 November) werd er weer een oude man uit ’t vluchtoord begraven.


Zooals men weet is de begraafplaats der Belgische vluchtelingen op het oude kerkhof (waar

de oude kerk gestaan heeft). Als er iemand uit ’t kamp begraven wordt dan moeten de Belgen

toch eens door de Udensche straten loopen, als ze hunne Zondagsche kleeren aanhebben. Nu

lagen er op Zaterdag 27 Nov. 1915 reeds 18 groote lijken en 128 kleine op ’t oude kerkhof

alhier.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 12 – 04 Za

Plaatselijke Berichten.


* Uden. Dinsdag-avond l.l. (30 nov.) passeerden alhier met den trein van 9 uur, een 150

Duitsche Roodekruis-soldaten. Zij waren in geel manchester gekleed. Zooals er gezegd werd

waren zij van een hospitaalschip dat door een bom stuk geslagen was.


* - De smeden uit ’t Vluchtoord werden deftig den 1sten December, St. Eloi, den patroon der

smeden en goudsmeden. In hun Zondagsche pak wandelden zij vroolijk door onze Straat.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 12 – 04 Za

Een smokkelaarsavontuur.


De volgende geschiedenis lezen we in Tubantia: Zaterdagavond j.l. (27 nov.) trok een bende

van ongeveer 40 smokkelaars uit, om hun slag te slaan. Ieder lid droeg op zijn rug een

vrachtje smokkelwaar, dat bij een eventueel gelukken van den “ tocht ” een zoet winstje zou

afwerpen. Handig werd gemanoevreerd en de spanning deed de barre koude vergeten. Voetje

voor voetje ging de stoet, die reeds op verren afstand duidelijk afstak tegen het glinsterend wit

der sneeuw voorwaarts en iedere man deed zijn best het verraderlijke gekraak, dat zich bij

iederen pas onvoorwaardelijk liet hooren zooveel mogelijk te dempen. Toch schoot men op,

de ruimte, die nog tusschen hier en het land van belofte lag, werd steeds kleiner en ’t ging er

nu tamelijk secuur op gelijken, dat de slag gelukken zou. Nog eenige honderden meters

werden afgelegd onder stil gegnuif van kans op een goede nacht. Dan komt er plotseling

stoornis en op het halt geroep van eenige soldaten, staat plots de gansche bende als

geëlectriseerd. Gesnapt, met de “ overzij “ in ’t zicht, schokte het thans door de rijen en

niemand trachtte, uit angst voor een kogel, te vluchten. Even werd door de nieuwe

grensbewakers raad gehouden waarvan het slot was, dat ze de heele sliert van smokkelaars

mede zouden nemen naar de wacht. Alras bleek echter, dat de soldaten met het terrein en de

verschillende wegen nog niet bijster goed bekend waren, zoodat een der smokkelaars, goeie

knul als-ie was, den soldaten aanbood hun den weg te wijzen.


En zoo geschiede. De soldaten, vergenoegd over hun vangst, merkten niet het geglunder en

gegniffel onder de smokkelaars. Stevig werd voortgestapt tot dat op zeker oogenblik de

geleider der soldaatjes voorstelde, maar rechtsomkeer te maken, wilden ze niet geïnterneerd

worden.


Wat was het geval? De smokkelaars, misbruik makende van de onbekendheid met het terrein

der soldaten, hadden onder militair geleide langs een omweg koers gezet naar de Duitsche

grens, welke zij, met een genoegen, dat zich voldoende laat begrijpen, overstaken. Wat voor

gezichten onze soldaten zetten,werd ons niet medegedeeld, maar wel, dat zij met groote spoed

het Nederlandsche grondgebied weder opzochten.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 12 – 04 Za

Duitsche vliegmachine gedaald.


Te Aardenburg is een Duitsche vliegmachine geland. De inzittende zijn geïnterneerd.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 12 – 08 Wo

* Uden. In ’t Belgische Vluchtoord was een mecanicien die een machine had uitgevonden,

waarmee men onder den grond door kon schieten en ginds waar het projectiel uitkwam

ontplofte het. Hij had in ’t vorig Vluchtoord waar hij geweest was, al proeven met het

machien genomen en hier had hij het volmaakt. Van Koning Albert had hij f 500 gekregen en

nu is hij naar Frankrijk vertrokken om zijn uitvinding dienstbaar te maken voor zijn

vaderland. Er zijn toch wel knappe lui onder die Belgen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 12 – 11 Za.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Maandag l.l. is St. Nicolaas natuurlijk ook bij de kinderen van het vluchtoord

geweest. ’t Was geen kleinigheid om 1400 kinderen tevreden te stellen, maar dank zij de

milde giften die St. Nicolaas uit geheel Nederland had ontvangen is hij toch in staat geweest

iedereen te voldoen. Ieder kind kreeg van de H. Kindervriend een stuk speelgoed, een

kleedingstuk, benevens nog wat chocolaad en speculaas. Men kon lezen op de blijde

gezichtjes hoe gelukkig de arme vluchtelingetjes waren met hunne geschenken, en het

oorverdoovend muziek dat zij maakten op trompet of mondharmonica bewees hoe St.


Nicolaas was welkom geweest.


* - Dinsdag-avond werd en 27-jarige Belg. Vluchteling, in ’t kamp alhier, plotseling

krankzinnig. Hij leed aan toevallen en hij werd nu in eens zoo kwaadaardig en onhandelbaar

dat hij den dokter een stomp gaf, den knecht een blauw oog sloeg en de verpleegster beet hij

in den arm. Na een inspuiting werd hij kalm. Men bond hem nu met linten handen en beenen

vast en wikkelde hem een zakken-doek. Per auto werd hij gisteravond nog naar het gesticht

Reinier van Arckel te ‘‘s-Bosch vervoerd. Dit is nu al de 4de Belg. Vluchteling die hier in ’t

Vluchtoord krankzinnig is geworden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 12 – 11 Za.


Uit Udens Vluchtoord.


Gisteren, even na vieren, bevond ik mij op de “ Avenue Centrale “(ook genaamd Middelweg),

en een groep kinderen, die huiswaarts keerden, kwam op mij af; hoeveel er waren weet ik niet

precies, maar ’t was nogal een flink groepje. Toen ik vroeg of ze naar huis gingen, was ’t

antwoord: “Jao, menier de onder-paster, maor we gaon ierst nao de Kerk, om te lezen

(bidden) veur de Hollandsche Kiendekes!

Dat is het antwoord op de toespraak van Sint Nicolaas, die o.m. gezegd heeft:

“ Ik had eerst niet gedacht veel voor U mede te kunnen brengen, maar de Hollandsche

kinderen hebben mij veel teruggegeven van het speelgoed dat ik voor hen had medegebracht

uit Spanje. Ze zeide mij dan; Dat is voor de Belgische Kindertjes uit ’t Vluchtoord. Daarom,

lieve kinderen, moet gij veel bidden voor die goede kindertjes uit Holland, voor hunne ouders,

voor allen die mij voor U geschenken hebben gegeven. Als ze in Holland niet zoo goed waren

geweest, had gij zooveel niet van mij gekregen. Dus bid voor degenen die U hebben

welgedaan; bidt voor Holland opdat het de Hollandsche kindertjes niet uit hunne woonst

verdreven worden ! “

Ik hoef dus niet te zeggen, dat het aan dankbaarheid ontbreekt bij kinderen, die ik eergisteren

zoo gelukkig heb gezien, en slechts blijft mij nog de zoete plicht over (een zoete plicht)

degenen te bedanken die zoo edelmoedig mijne armzalige pogingen hebben gesteund door

hunne bijdrage. Uwe namen, geachte weldoeners en weldoensters zal ik niet vergeten; ik zal

de lijst medenemen, waar ik ze heb opgeschreven, wanneer ik eenmaal, bij het aanbreken van

betere tijden, mijnen tegenwoordige werkkring zal moeten verlaten; mijn gebed, hoe

poovertjes het weze moge, blijft U toch verzekerd; uwe namen staan niet alleen op een stuk

papier geschreven, maar zijn ook voor altijd in het dankbaar hart gegrift van

Uwen D. Dr.


A. HOFMAN, Kapelaan

Vluchtoord Uden, 8 – 12 – 15


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 12 – 15 Wo.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. De consul van België liet Zondag aan ’t Raadhuis afkondigen dat alle Belgen die

zich bij particulieren bevonden of ook wel in de kloosters verbleven verzocht werden, zich

deze week aan te komen geven, namelijk naam en verblijfplaats, op ’t Gemeentehuis alhier

van 9 tot 12 uur. Hieronder zijn niet begrepen de ambtenaren en bewoners van ’t Belgische

Vluchtoord alhier.


* - Voor een week of drie vertrok van hier uit ’t Vluchtoord een jongen van omstreeks 13 jaar

naar Lier, naar zijne moeder. Vrijdag l.l. kwam hij met hangende pootjes weer terug omreden

er geen eten was thuis, ze kregen daar per dag en per hoofd maar ½ liter soep en een halve

kilo brood. Hij bracht ten overvloede nog een kameraad uit Lier mee van een jaar of 15. ze

werden alle twee weer liefdevol in ’t Vluchtoord opgenomen. Men ziet hieruit dat het er in

België niet rooskleurig uitziet.


* - Dat men in ’t Vluchtoord alhier het eind nog niet gauw verwacht, kan men begrijpen, als

men ziet dat ze een steenweg aan ’t leggen zijn van af den provincialen weg tot midden in ’t

kamp naar de centrale en de keukens. De karren, die alles aan moeten voeren behoeven dan

niet zoo diep door den zachte grond te rijden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 12 - 18 Za.


Twee reclamefolders voor foto’s

American Cito Photo Cy. H.A.O. Sandtmann

En

Wij gaan allen naar de

American Cito Photo Cy.


Van H. A. O. Sandtmann, Fotograaf

Vluchtoord – Uden

om ons daar te laten fotografeeren en onze ouders en kenissen met as. Kerstmis te verrassen.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 12 – 24 Vr.


Plaatselijke Berichten.


* Uden. Vrijdag l.l. zijn de miliciens naar hunne garnizoensplaatsen vertrokken; er waren er 4

van Uden en 5 van Volkel. Dien dag kwamen ook de laatste landweersoldaten van Uden en

Volkel ten getale van 5 naar huis. Zoo is ’t komen en gaan.


* - Zondag-avond gaven de heeren J. Deklerck componist en R. de Brabander kunstzanger

een liederavond op het Vluchtoord. De heer Deklerck zette in met een heel interessante

voordracht over het Vlaamsche Volkslied: “Door de eeuwen heen “ en tusschen in zong de

heer de Brabander, tot voorbeeld menig oud Vlaamsch lied. Daarna kwamen de liederen door

den heer Deklerck zelf gecomponeerd, allen behaalden een welverdiende bijval; maar vooral

“De blinde Scheper“. Över ’t muurtje, “Eenvoud” en “De Vink” vielen bijzonder in de smaak.


’t Was waarlijk een heel leerrijk en aangenaam feestje en allen stemde in met den heer

Overste, die de beide kunstenaars een spoedig terugzien wenschste.


* - In den puntenwinkel was het in het laatst der vorige week een bezending drop

aangekomen. In een uur tijd was er voor 80 gulden drop verkocht. Het record in den

puntenwinkel is geweest. In eene week ontvangen 131.008 punten alzoo voor f 2620,16

verkocht. Hierbij werd nog in geld ontvangen f 21,80 in ’t geheel dus verkocht in één week

voor tweeduizend zeshonderd en veertig gulden zes en negentig cent. Dat wil nog al wat

zegen.


* - De naweeën van den oorlog. Donderdag werd er al weer een jongeman van circa 30 jaar

eensklaps krankzinnig. Hij deed maar niets als zeggen dat hij zoo ongelukkig was en hij riep

Onze Lieve Vrouw van Scherpenheuvel maar aan. Hij werd onder politietoezicht gesteld en

Vrijdag naar de inrichting Reinier van Arkel in den Bosch gebracht. Dit is de vijfde al. ’t Is

treurig nietwaar ?


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 12 – 31 Vr.


Een burgemeester-smokkelaar.


Aan den burgemeester van Philippine en diens zoon is in verband met de smokkelarij het

verblijf in het in staat van beleg verklaarde gebied ontzegd. Zij hebben dit reeds verlaten.


De electrischen draad.


Dinsdagnacht zijn aan de Belgisch-Zeeuwsche grens twee Duitsche militairen, die wilden

deserteren, met de electrische draad in aanraking gekomen en gedood.


Ontvluchte krijgsgevangenen.


In den nacht van Zondag op Maandag zijn tusschen Vlachtwedde en Boertange ( Gr.) een 6tal

Russische soldaten over de grens gekomen, die uit de Duitsche gevangenschap hadden

kunnen ontvluchten.


Een dienstweigeraar.


De milicien W. B. uit Schoten, van de lichting 1916, te Haarlem in garnizoen, weigert elken

militairen dienst te verrichten. Hij is in arrest gesteld.


Begrafenis aan de grens.


Te Koewacht zou zekere B. begraven worden. De kerk staat op Belgische gebied. De

wachtcommandant weigerde bij de draad versperring het lijk te laten doorvoeren en wilde de

kist zelfs laten openbreken om zich te vergewissen van den inhoud.


Natuurlijk verzette de familie zich daartegen met hand en tand. Nadat de pastoor herhaaldelijk

had getelefoneerd, kon het lijk, na meer dan een half-uur wachtens, worden vervoerd. Men zal

voortaan de lijkdiensten in een nabijzijnd Hollandsch klooster doen geschieden.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 – 12 – 31 Vr.


Een reclamefolder.


DE AMERICAN CITO PHOTOI CY

H. A. O. SANDMANN

FOTOGRAAF VLUCHTOORD. Uden.


Wenscht zijn geachte cliëntele een gelukkig nieuwjaar.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 -12 – 31 Vr.


* Uden. Het Kerstfeest kon natuurlijk niet voorbijgaan, zonder dat men die plechtigheid op

bijzondere herdacht op ’t Vluchtoord. Lang reeds hadden wij kinder- en mannen-koren druk

in de weer gezien om Kerstliederen te leeren, en was men het tooneel in de turnzaal aan ’t

opschikken.


Op 1sten Kerstdag was eene eerste uitvoering voor de schoolkinderen, die te dier gelegenheid

ook het verjaarfeest vierden van den WelEd heer Sijstermans, Burgemeester van ’t

Vluchtoord. De meisjes van het turngilde zongen een mooi gelegenheidskoor en boden daarna

den gevierde een prachtige bloemruiker aan.


Op 2den Kerstdag had dan de eigenlijke vertooning plaats voor de overige bewoners van ’t

Oord. Opvolgenlijk werd vertoond in levende beelden: De Boodschap des Engels aan Maria.


De geboorte van Jezus. De aankondiging van de geboorte aan de Herders op ’t veld. De

aanbidding der herders. De aanbidding der koningen, terwijl daarnaast het mannen- en

kinderkoor onder de kundige leiding der heer Van den Houche de koren zongen betrekking

hebbende met het voorgestelde op ’t tooneel.


De costumeering en groepeering der verschillende beelden was waarlijk smaakvol en de

schermen van het tooneel voor de gelegenheid geschilderd door een kunstenaar van het

vluchtoord waren heel kleurig en passend. ’t Is in een woord een aller prachtigst feest

geweest, dat die groote gebeurtenis zoo aanschouwlijk en bevattelijk heeft voorgesteld. Alle

aanwezigen waren zichtbaar onder den indruk.


Alle eer en dank dus aan de onvermoeide werkers die ons, vluchtelingen, nog eens te meer

een genotvollen en leerzamen avond hebben verschaft.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

UC 1915 -12 – 31 Vr.


Raadsvergadering op Donderdag 23 Dec.


’s Namiddags 2 uur

Toen de post krankzinnigen-verpleging voor gelezen werd, zeide Mr. Hengst: we zijn

gezegend met het Vluchtelingenkamp, maar ik hoop, dat we er ook weer gauw afkomen. Als

de bewoners krankzinnig worden, moeten wij dan die kosten betalen.


De Voorzitter toonde een brief van den Regeerings-commissaris, waarin verklaard werd dat

de verplegingskosten van krankzinnigen uit het vluchtoord door de Administratie van het

kamp betaald worden.


Mr. Hengst betoogde voor wie de kosten waren als het vluchtoord weg zou zijn. De Voorzitter

stemde in met deze opmerking en er werd besloten met de Regeering in correspondentie te

treden, teneinde gevrijwaard te zijn tegen de verplegingskosten van Belgische krankzinnigen

vluchtelingen als het kamp weg zal zijn.


¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯

 
Udensche Courant 1914/15